Οικοδόμηση μιας ισχυρότερης Ευρώπης μέσω της εκπαίδευσης

546

Των Γίρκι Κατάινεν* και Τίμπορ Νάβρατσιτς**

Πώς μπορούμε να διαμορφώσουμε το μέλλον μας με τον καλύτερο δυνατό τρόπο και να ανταποκριθούμε στις βαθιές διαρθρωτικές αλλαγές και προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη; Για μας η απάντηση είναι σαφής: πρέπει να γίνουμε ανθεκτικοί –σε ατομικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο. Αυτό είναι το κλειδί για την ενδυνάμωση των πολιτών της ΕΕ, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να αποκτήσουν τον έλεγχο της ζωής τους, να βρουν ή να δημιουργήσουν τη θέση εργασίας που επιθυμούν, να αξιοποιήσουν στο έπακρο τα ταλέντα τους και να γίνουν συμμετοχικά και ολοκληρωμένα μέλη της κοινωνίας. Για να παραμείνει η οικονομία μας ανταγωνιστική είναι ζωτικής σημασίας να προωθήσουμε την καινοτομία και τη δημιουργικότητα. Και η ανθεκτικότητα είναι ο συνδετικός κρίκος που θα επιτρέψει την ανάπτυξη δίκαιων κοινωνιών χωρίς αποκλεισμούς.

Η εκπαίδευση, η κατάρτιση, η διά βίου μάθηση, η κινητικότητα και η διακρατική συνεργασία είναι καθοριστικής σημασίας για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας σήμερα, και η σημασία τους αυτή θα ενισχύεται συνεχώς στο μέλλον: για την παροχή βασικών δεξιοτήτων και ικανοτήτων υψηλού επιπέδου· για τη μείωση των ανισοτήτων· για την προώθηση της επιχειρηματικής νοοτροπίας· για την ενίσχυση των πολυδεκτικών, σταθερών και δημοκρατικών κοινωνιών· και για να έχει επιτυχία η μετανάστευση και η παγκοσμιοποίηση.

Βεβαίως, τα κράτη-μέλη είναι υπεύθυνα για τα εκπαιδευτικά τους συστήματα, αλλά η ΕΕ μπορεί να διαδραματίσει ζωτικό ρόλο στην προσπάθεια προώθησης των μεταρρυθμίσεων και του εκσυγχρονισμού. Και έχουμε σημειώσει ικανοποιητική πρόοδο, για παράδειγμα, με τη μείωση του αριθμού των νέων που εγκαταλείπουν το σχολείο χωρίς απολυτήριο. Χρειάζεται, ωστόσο, να κάνουμε περισσότερα.

Τα εκπαιδευτικά μας συστήματα πρέπει να είναι πολυδεκτικά, αποδοτικά και αποτελεσματικά. Πρέπει να εφοδιάζουν τον κόσμο με τις ικανότητες και τις συμπεριφορές που χρειάζονται ώστε να προσαρμόζονται στις διάφορες αλλαγές καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους και να εκμεταλλεύονται νέες ευκαιρίες. Πρέπει να παρέχουν ίσες ευκαιρίες σε όλους, έτσι ώστε να μπορέσουμε να οικοδομήσουμε μια δικαιότερη κοινωνία. Και πρέπει να κάνουμε περισσότερα για να αξιοποιήσουμε το δυναμικό της εκπαίδευσης ώστε να φέρουμε πιο κοντά τους Ευρωπαίους και να βοηθήσουμε στη δημιουργία ανοικτών, ισχυρών κοινοτήτων.

Για να επιτευχθεί αυτό έχουμε προτείνει να εργαστούμε από κοινού με τα κράτη-μέλη με στόχο τη δημιουργία ενός πραγματικού ευρωπαϊκού χώρου εκπαίδευσης. Αυτό θα συνεπάγεται αμοιβαία αναγνώριση των σχολικών απολυτηρίων και των πτυχίων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και τη δημιουργία ενός δικτύου ευρωπαϊκών πανεπιστημίων που θα επιτρέπει σε εκπαιδευτικά ιδρύματα παγκοσμίου κύρους να συνεργάζονται αρμονικά σε διασυνοριακό επίπεδο. Θέλουμε επίσης να κάνουμε πραγματικότητα την κινητικότητα για όλους. Μέχρι τώρα, το Erasmus+ και τα σχετικά προγράμματα που προηγήθηκαν έδωσαν τη δυνατότητα σε 9 εκατομμύρια άτομα να σπουδάσουν, να παρακολουθήσουν επιμορφωτικά προγράμματα, να διδάξουν ή να συμμετάσχουν σε προγράμματα εθελοντισμού στο εξωτερικό –36.400 ήταν από την Κύπρο. Πρόκειται για εντυπωσιακό επίτευγμα, αλλά μπορούμε να πάμε ακόμη καλύτερα. Θέλουμε τουλάχιστον να διπλασιάσουμε τον αριθμό των συμμετεχόντων από το σημερινό 3,7% στο 7,5% έως το 2025 και αυτό θα απαιτήσει σημαντικά περισσότερα κονδύλια.

Θέλουμε επίσης να συμφωνήσουμε με τα κράτη-μέλη σε νέους και πιο φιλόδοξους στόχους. Για παράδειγμα, θέλουμε να μειώσουμε το μερίδιο των ατόμων με χαμηλές επιδόσεις από 15% σε 10% και εκείνων που εγκαταλείπουν πρόωρα το σχολείο από 10% σε 5%. Οι άνθρωποι πρέπει να αποκτούν δεξιότητες και ικανότητες καθ’ όλα τα στάδια της ζωής τους. Πιστεύουμε, επίσης, ότι έως το 2025, όλοι οι νεαροί Ευρωπαίοι που ολοκληρώνουν την ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει, πέραν της μητρικής τους γλώσσας, να έχουν καλή γνώση δύο ξένων γλωσσών. Περαιτέρω στόχοι θα μπορούσαν να συμφωνηθούν για τις ψηφιακές δεξιότητες και την επιχειρηματικότητα, με την απαίτηση, για παράδειγμα, κάθε νέος στην Ευρώπη να έχει στο ενεργητικό του τουλάχιστον μία πρακτική επιχειρηματική εμπειρία προτού τελειώσει το σχολείο.

Καμία ουσιαστική αλλαγή δεν μπορεί να επέλθει χωρίς τους εκπαιδευτικούς. Η ποιότητα της εκπαίδευσης συνδέεται στενά με τις γνώσεις, τις δεξιότητες και τις ικανότητες των έξι εκατομμυρίων εκπαιδευτικών της Ευρώπης. Διαδραματίζουν βασικό ρόλο στον εξοπλισμό των νέων με τις κατάλληλες δεξιότητες και στον εκσυγχρονισμό της εκπαίδευσης. Αυτός είναι ο λόγος που πρέπει να τους στηρίξουμε με καλύτερο τρόπο.

Όλες αυτές οι πρωτοβουλίες έχουν έναν κοινό στόχο: την ενίσχυση της ικανότητας των ατόμων, ώστε να μπορούν να επωφελούνται πλήρως από τη ζωή τους και να μπορέσουμε να οικοδομήσουμε δίκαιες και ανθεκτικές οικονομίες και κοινωνίες. Η εκπαίδευση είναι το κλειδί που καθιστά τους ανθρώπους ικανούς να ζήσουν μια καλή ζωή, με αυτοπεποίθηση και με σεβασμό και κατανόηση για τους άλλους. Και είναι καίριας σημασίας προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα σε όλους μας να διαμορφώσουμε το μέλλον. Πρέπει να εξασφαλίσουμε ότι η εκπαίδευση έχει αποτελέσματα για όλους, σε ολόκληρη την Ευρώπη. Και είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε με τα κράτη-μέλη για να επιτύχουμε αυτό το στόχο.

 

*Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδιος για την απασχόληση, την ανάπτυξη, τις επενδύσεις και την ανταγωνιστικότητα

**Επίτροπος αρμόδιος για την εκπαίδευση, τον πολιτισμό και τη νεολαία

Σχολιάστε

Σχόλια | Τα σχόλια αντιπροσωπεύουν την προσωπική γνώμη των συγγραφέων τους και μόνο. Μη κόσμια ή/και προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονται.