Σχεδόν αιωνόβιος, ο Δημήτρης Φώτη παραδίδει μαθήματα ανθρωπιάς, ιδεολογίας και ζωής

100 παρά ένα χρόνια σοφίας.

 

Του Τάσου Περδίου
Από όλες τις cult φιγούρες που κόσμησαν την κοινωνία της Λάρνακας τα τελευταία χρόνια, ενδεχομένως να είναι η πιο διακριτή. Ο κ. Δημήτρης Φώτη, ο Τάκης της Σκάλας, ο βιολιστής της Ερμού, της Ζήνωνος και των Φοινικούδων δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις. Είναι ο μικρός το δέμας αλλά μεγάλος στην ψυχή γέροντας, ο οποίος έκανε την παρουσία του στο παζάρι της Λάρνακας με το βιολί ανά χείρας ένα με τον κοινωνικό ιστό της πόλης. Κάθε βόλτα στο κέντρο της πόλης ήταν ταυτόχρονα ένα συναπάντημα με αυτό τον σεβάσμιο μουσικό και σοφό της ζωής. Ήταν. Επειδή πλέον δεν είναι. Η φθορά του χρόνου είναι αναπόδραστη και ο βιολιστής της Λάρνακας, στα 99 του χρόνια πλέον, σωματικά είναι νικημένος. Σωματικά όμως. Επειδή πνευματικά είναι ακόμα ακμαίος, με διαύγεια που θα ζήλευαν πολλοί νεότεροι άνθρωποι.
Επισκεφθήκαμε τον κύριο Δημήτρη στο σπίτι του στα Καλυφάτζια και του ζητήσαμε να μας μιλήσει για τη ζωή του. Δεν μας απογοήτευσε. Με εκατό παρά ένα χρόνια συσσωρευμένης σοφίας έχει να πει σημαντικά πράγματα για την κοινωνία, τον άνθρωπο, την πολιτική, την ιδεολογία.

 

Από την Πηγή στο Βαρώσι και στη Λάρνακα
«Επατήσαμεν τα 100» ήταν η φράση με την οποία μας υποδέχθηκε. Στην ερώτησή μας για τη Λάρνακα την οποία έζησε για δεκαετίες ολόκληρες, η απάντησή του ήταν αφοπλιστική: «Η Λάρνακα ήταν μια γεριμιά πρώτα. Μετά την προσφυγιά έγινε μια μεγάλη Πολιτεία. Σήμερα είναι καλύτερη». Καλύτερη, αλλά χωρίς τον πασίγνωστο βιολιστή της πλέον, ο οποίος είναι καθηλωμένος στο κρεβάτι: «Σταμάτησα το βιολί. Πολλές φορές όταν δεν πήγαινα στο παζάρι όταν έβρεχε, ρωτούσε ο κόσμος γιατί δεν πήγα. Με έμαθε ο κόσμος όλος. Μου στέλνουν φωτογραφίες από χώρες της Ευρώπης και του κόσμου τουρίστες που γνώρισα στη Λάρνακα. Από την Αμερική, τη Βραζιλία, τον Καναδά. Υπήρχε μια γυναίκα που έπαιζα βιολί που μου έδινε 50 ευρώ κάθε Σάββατο χωρίς να την γνωρίζω. Μόνο μια φορά την ρώτησα το όνομά της και αν ήταν παντρεμένη».
Για τον νέο δήμαρχο της Λάρνακας είχε επίσης καλά λόγια: «Δεν τον είδα από κοντά, αλλά φαίνεται ότι είναι ένας πολύ καλός άνθρωπος, αγωνιστής για το καλό της πόλης του», η εκτίμησή του για τον Ανδρέα Βύρα.
Η πορεία του Δημήτρη Φώτη στη ζωή ξεκίνησε σε κακοτράχαλα μονοπάτια, στις πιο δύσκολες συνθήκες που θα μπορούσε ίσως να κληθεί να επιβιώσει ένας νέος άνθρωπος στις δεκαετίες του ’20 και του ’30. Φτώχεια, κακό ριζικό, στυγνή αποικιοκρατία τον οδήγησαν από την τρυφερή ηλικία των 12 ετών μακριά από την οικογένειά του. Από την Πηγή στο Βαρώσι και μετά την προσφυγιά στη Λάρνακα, της οποίας έγινε αναπόσπαστο κοινωνικό κύτταρο. Εκεί στο Βαρώσι είχε τη γνωριμία με τον αταλάντευτο έρωτα της ζωής του, το βιολί, το οποίο έμαθε από τα 16 του χρόνια.
«Ήμουν δώδεκα χρονών όταν μια μέρα έπιασα το ψαθί μου και ξεκίνησα για να βρω δουλειά. Εγώ ένιωσα τη φτώχεια καλύτερα από τον καθένα τη δεκαετία του ’30, όταν για να είχες κρεβάτι να κοιμάσαι και κουβέρτα έπρεπε να είσαι πλούσιος. Οι φτωχοί κοιμούνταν κάτω. Έπιασα το ψαθί μου και ένα σεντόνι και με ρώτησε η μάνα μου “Πού θα πάεις;” “Στο Βαρώσι”, της είπα. “Πού ξέρεις εσύ πού είναι το Βαρώσι; απαντά και απαντώ πίσω: “Θα ρωτήσω και θα πάω”. Ξεκίνησα από την Πηγή να πάω στο Βαρώσι για να ζήσω. Σε 3-4 ώρες έφτασα στο Βαρώσι. Κατέληξα στο Χάνι του Κουννά και μετά πήγα στη θάλασσα. Έμεινα πάνω στην άμμο κάμποσες μέρες».

 

Ιδεολόγος της Αριστεράς
Η γνωριμία του με τον Γεώργιο Λεβέντη στο Βαρώσι έμελλε να διαμορφώσει τον ιδεολογικό και πολιτικό του χαρακτήρα πλάθοντας ένα ιδεολόγο της Αριστεράς, με αμετακίνητη προσήλωση στα ιδανικά της κοινωνικής δικαιοσύνης:
«Στο Βαρώσι με παρέλαβε ο Γιώργος Λεβέντης και με πήρε σπίτι του. Σπουδαίος κομμουνιστής. Έκανε ένα ωραίο τσάι που το θυμάμαι μέχρι τώρα και μου πρόσφερε φαγητό. Από τότε ήταν ο δάσκαλός μου. Μου έκανε μαθήματα για την ανάγκη να γίνουν αναγνωστήρια στα χωριά για να μορφωθεί ο λαός. Μια Κυριακή πήγα περπατητός στο χωριό. Δεν είχα ποδήλατο. Είπα σε κάποιους φίλους μου ότι στο Βαρώσι θα γίνονταν συντεχνίες και θα δούλευε ο κόσμος οκτώ ώρες. Οκτώ ώρες ανάπαυση και οκτώ ώρες ύπνος. Όταν τους είπα έτσι, απάντησαν να κάνουμε και εμείς συντεχνίες. Με κατήγγειλαν στην Αστυνομία που ήρθε σπίτι μου και γύρευε κομμουνιστικά χαρτιά. Έτσι δημιουργήσαμε αναγνωστήριο και μετά το παράρτημα. Έτσι ξεκίνησε το Κίνημα της Αριστεράς».

 

«Μόνο με το σοσιαλισμό θα είναι ευτυχισμένοι οι άνθρωποι»
Κουβεντιάζοντας με ένα παλαιάς κοπής Αριστερό, η συνομιλία πάει σχεδόν από μόνη της στην Αριστερά, στα ιδανικά του σοσιαλισμού, τα οποία δεν αποχωρίζεται και επί των οποίων δεν ταλαντεύεται ο κ. Δημήτρης:
«Ευχαριστώ το Κομμουνιστικό Κόμμα Κύπρου τζιαι το ΑΚΕΛ το οποίο με μόρφωσε και έγινα άνθρωπος να αγωνίζομαι για το λαό μου. Να αγωνίζομαι για τους λαούς του κόσμου όλου. Να γίνω ένας διεθνιστής – σοσιαλιστής και να αγωνίζομαι για το διεθνή σοσιαλισμό. Πιστεύω ότι μόνο ο σοσιαλισμός θα φέρει την ευτυχία σε όλους τους ανθρώπους. Μέσα στον καπιταλισμό ζούμε μια βαρβαρότητα. Ο ένας ζηλεύει τον άλλο και γυρεύει να πλουτίσει μόνο. Όλοι αγωνίζονται μέρα νύχτα να πλουτίσουν. Μέχρι τα γηρατειά (ξεσπά σε ένα γέλιο που προδίδει την εμπειρία του ανθρώπου που γνωρίζει ότι η πραγματική ευτυχία δεν έρχεται από τα χρήματα και τα πλούτη). Εγώ έζησα και τον πλούτο. Ψύλλος με δάγκωσε. Δεν κατάλαβα τίποτε. Μόνο μέσα στο σοσιαλισμό ο άνθρωπος θα σκέφτεται την υγεία του και όχι τον πλούτο και θα ζήσει ευτυχισμένα».
«Τι έχεις να πεις στους νέους ανθρώπους εσύ που ζεις σχεδόν ένα αιώνα; Πώς θα γίνουν ευτυχισμένοι τη σημερινή εποχή;» η επόμενη ερώτησή μας, στην οποία η απάντηση έχει και πάλι ιδεολογικό στίγμα, χαρακτηριστικό ενός ανθρώπου βαθιά μυημένου στα μυστικά της αληθινής ευτυχίας και ευημερίας:
«Θα καταλάβουν όλοι σιγά σιγά ότι μέσα στον καπιταλισμό πλούσιοι και φτωχοί είναι δυστυχισμένοι. Μέρα νύχτα ο νους τους είναι πώς να κλέψουν ο ένας τον άλλο, πώς να κατηγορήσουν, πώς να ζηλέψουν. Ενώ στο σοσιαλισμό ο κόσμος θα σκέφτεται την υγεία του και πώς να είναι άνθρωπος. Στον καπιταλισμό δεν υπάρχει ευτυχία. Βαρβαρότητα υπάρχει και τίποτε άλλο. Ο ένας να κλέβει τον άλλο και να ζηλεύει τον άλλο».

 

«Η Αριστερά να μη φοβάται»
Στην κατακλείδα μας, είδα ένα βουρκωμένο από συγκίνηση άνθρωπο να απαντά στην ερώτησή μας για την Αριστερά του σήμερα, σαλπίζοντας το σύνθημα του αγώνα: «Η Αριστερά να μη φοβάται. Πάντα, το λέω εγώ που είμαι από το ’34 στην Αριστερά, υπήρχαν όλα αυτά. Προδότες υπήρχαν, κάποιοι που έφευγαν, παραπονούμενοι. Το Κόμμα να μη φοβάται και να συνεχίσει τη γραμμή του. Εγώ σου ξαναλέω. Έζησα και πλούτο. Δεν φέρνει ευτυχία. Δεν βλέπω ανθρώπους. Δεν είδα πολλούς ανθρώπους στον καπιταλισμό. Πραγματικοί άνθρωποι υπάρχουν στο σοσιαλισμό. Εγώ θέλω να δω σοσιαλισμό για να δω πραγματικούς ανθρώπους. Όχι χρήμα και μόνο χρήμα».

 

 

 

Σχολιάστε

Σχόλια | Τα σχόλια αντιπροσωπεύουν την προσωπική γνώμη των συγγραφέων τους και μόνο. Μη κόσμια ή/και προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονται.