ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ ΖΑΝΝΕΤΤΟΣ: Στις φυλακές είδα ανθρώπους να ουρλιάζουν και να τρεκλίζουν. Έζησα πρωτόγονες συνθήκες

Συνέντευξη στον Κώστα Α. Κωνσταντίνου

  • “Δεν αποφυλακίστηκα επειδή έτυχα ειδικής χάρης, ούτε ζήτησα ειδική χάρη από οιονδήποτε. Αν δεν μου έδιναν χάρη, είχα πει σε φίλους μου, θα μπορούσα να εκτίσω το υπόλοιπο της ποινής μου ακόμη και κάτω από μια πέτρα”
  • “Είπαμε είναι φυλακή αλλά όχι και στάβλος. Έτσι ήταν οι κοινόχρηστοι χώροι. Ουδείς ομιλεί για αυτά από τη διεύθυνση. Λέει ο Υπουργός ότι οι φυλακές έγιναν ξενοδοχείο. Μπήκε να δει ποτέ του τα αποχωρητήρια της πτέρυγας 1, 2 και 8 για να δει πώς ζουν πραγματικά οι φυλακισμένοι;”
  • “Θα αφιερώσω χρόνο στην οικογένεια, τα εγγόνια μου, τη γη που την αγαπώ και θα ξαναμπώ στον αγώνα όπως πριν. Ο λαός έχει να δώσει το μεγαλύτερο αγώνα της ζωής του στις επόμενες προεδρικές. Εάν επανεκλεγούν οι σημερινοί κυβερνώντες, η Κύπρος θα καταστραφεί”

Στις 10 Αυγούστου ο Βενιζέλος Ζαννέττος αποφυλακίστηκε. Μια βδομάδα μετά, η “Χ” είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει μαζί του, για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες φυλακίστηκε, για τα βιώματά του στις Φυλακές και για το τι του έλειψε πραγματικά όντας εγκλεισμένος σε ένα κελί.

 


 

Πολύς κόσμος με παρεμβάσεις του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στάθηκε στο γεγονός ότι η αποφυλάκισή σου ήρθε μεν με προεδρική χάρη αλλά λίγες μέρες μόνο πριν από την προκαθορισμένη ημερομηνία αποφυλάκισης. Πώς αντιμετώπισες αυτή την εξέλιξη;

Η πρώτη εντύπωση που δόθηκε ήταν ότι αποφυλακίστηκα με προεδρική χάρη, κάτι που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Αποφυλακίστηκα 26 μέρες πριν την ημερομηνία που θα ολοκληρωνόταν η ποινή μου λόγω του Δεκαπενταυγούστου, όταν, ως είθισται, ο Πρόεδρος σε συνεργασία με τον Γενικό Εισαγγελέα και τη Διεύθυνση των Φυλακών αποφυλακίζουν άτομα που αναμένεται να αποφυλακιστούν σε δύο μήνες. Δεν αποφυλακίστηκα επειδή έτυχα ειδικής χάρης, ούτε ζήτησα ειδική χάρη από οιονδήποτε. Αν δεν μου έδιναν χάρη, είχα πει σε φίλους μου, θα μπορούσα να εκτίσω το υπόλοιπο της ποινής μου ακόμη και κάτω από μια πέτρα.

 

Με ποια συναισθήματα αποφυλακίστηκες;

Τα συναισθήματα ήταν ανάμεικτα. Από τη μια ολοκληρώθηκε μια δοκιμασία τεσσάρων ετών. Αισθανόμουν ανακούφιση διότι τερματίστηκε μια δοκιμασία και επιστρέφω πίσω στην κοινωνία, την οικογένειά μου και ανθρώπους με τους οποίους συνεργάστηκα στη ζωή μου. Δεν έχω, απεναντίας, αποβάλει τα συναισθήματα που με διακατείχαν κατά τη διάρκεια της διαδικασίας αυτής, που ήταν αισθήματα απογοήτευσης και πίκρας, αφού στη βάση μιας πλεκτάνης και σκευωρίας βρέθηκα από τη μια στιγμή στην άλλη στη φυλακή χωρίς να έχω καμία ανάμειξη στα όσα κατηγορήθηκα.

 

Θα ήθελα να εστιάσω στην καταδικαστική απόφαση. Υπήρξαν άτομα που έμειναν ατιμώρητα στην υπόθεση;

Υπήρξαν άτομα άθικτα. Για να στήσουν αυτή την υπόθεση -επαναλαμβάνω ότι ήταν στημένη- χρησιμοποίησαν ένα μάρτυρα κατηγορίας, ο οποίος ήταν ο κύριος ένοχος της υπόθεσης, τον προφυλάκισαν και μετά βρέθηκε μάρτυρας κατηγορίας. Τα ελατήρια της καταδίκης μου ήταν σαφέστατα πολιτικά.

Έχουμε στοιχεία που δεν μας επέτρεψαν να τα καταθέσουμε στο δικαστήριο, που δείχνουν ότι η υπόθεση είχε στηθεί με συνεργασία του μάρτυρα κατηγορίας, του δικηγόρου του και του τέως Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα, για να τιμωρηθεί το ΑΚΕΛ για σκάνδαλα, που κατά τη γνώμη τους υπήρχαν.

Τα όσα ακούγονται στις μαγνητοταινίες στους διαλόγους μεταξύ του μάρτυρα κατηγορίας, των δικηγόρων του και του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα, είναι υπαρκτά και δεν αμφισβητούνται από κανένα.

 

Η μέρα της αποφυλάκισης συνοδεύτηκε με μια επίσκεψή σου στα φυλακισμένα μνήματα. Τι σήμαινε για σένα αυτή η κίνηση;

Ως ΑΚΕΛ τιμούμε τους ήρωες του ’55-’59 και ουδέποτε μειώσαμε την προσφορά τους. Θέλησα, φεύγοντας, να δώσω το μήνυμα ότι παρόλο που ήμουν φυλακισμένος για τρία χρόνια, ήθελα να τιμήσω με την πράξη μου τη θυσία αυτών των ανθρώπων. Έκανα τριάντα δύο μήνες στη φυλακή. Ουδέποτε οποιοσδήποτε μας είπε μια φορά, ξέρετε, εδώ κάτω από σας υπάρχουν τούτα τα μνήματα ανθρώπων που πρέπει να τιμούμε. Δεν δίδεται η απαιτούμενη σημασία σε αυτό τον ιερό χώρο. Είναι ένα κομμάτι της ιστορίας της Κύπρου στο οποίο, κατά τη γνώμη μου, έπρεπε η διεύθυνση να δίδει περισσότερη σημασία.

 

Στα των Κεντρικών Φυλακών τώρα: Περιστατικά θανάτων, συλλήψεων δεσμοφυλάκων, χρήσης απαγορευμένων ουσιών, έρχονται να ανατρέψουν την εικόνα με τα νέα γυμναστήρια, τις θεατρικές παραστάσεις και τις νέες πτέρυγες γυναικών. Τι βίωσες προσωπικά;

Το πρώτο σοκ που έζησα ήταν με το που μπήκα στις Φυλακές. Πίστευα ότι θα ήμουν σε ένα χώρο όπου θα κρατούνταν άτομα με ομοιογενή σφάλματα. Δυστυχώς διαψεύστηκα, αφού δίπλα μας στο φαγητό, στην αυλή βρίσκονταν όλων των ειδών εγκληματίες. Άτομα που φυλακίστηκαν με ισόβια για φόνο, χρήστες και διακινητές ναρκωτικών και κλέφτες.

Όλα αυτά που κατά καιρούς ο έντιμος Υπουργός διαλαλεί, ότι λίγο-πολύ η φυλακή είναι κάτι σαν κατασκήνωση ή ξενοδοχείο, είναι μια απατηλή εικόνα. Το πιο σημαντικό έργο αυτού του ιδρύματος είναι να πιάσει έναν που καταδικάστηκε για ένα έγκλημα και όταν θα φύγει από τη φυλακή να μην το ξανακάνει, αφού περάσει από κάποια στάδια διαπαιδαγώγησης.

Παρά τις προσπάθειες της διεύθυνσης και του προσωπικού -που κάνουν προσπάθειες που δεν υποτιμούνται- εντούτοις δεν είναι αποτελεσματικά επειδή γίνονται “αλά κέφα”. Έπρεπε να υπάρξει ένα πιο πιεστικό πρόγραμμα. Έτυχε να δω αρκετούς που αποφυλακίστηκαν και επέστρεψαν πίσω.

 

Σε παλαιότερες συνεντεύξεις με πρώην κατάδικους είχαμε αντιληφθεί ότι τα προβλήματα των χώρων υγιεινής, των συνθηκών κράτησης και γενικότερα της λειτουργίας των Φυλακών ήταν πολύ πιο διακριτά απ’ όσο νομίζαμε. Τι κατάσταση επικρατεί ακριβώς;

Ας μην τη χαρακτηρίσω. Έζησα υποχρεωτικά το κομμάτι των κοινόχρηστων χώρων. Μια κατάσταση πρωτόγονη και το εννοώ. Ουδέποτε επέτρεψε η διεύθυνση των φυλακών, που φαίνεται να γνωρίζει πράγματα και καταστάσεις, να έρθει ένας ξένος μέσα στις πτέρυγες για να δει τους κοινόχρηστους χώρους, πώς είναι τα αποχωρητήρια, η κουζίνα, οι διάδρομοι. Έβλεπες ανθρώπους να κάνουν εμετούς στους διαδρόμους γιατί ήταν χρήστες ουσιών. Κτυπούσαν στους τοίχους, έπεφταν κάτω στο πάτωμα, έκαναν εμετούς. Είπαμε, είναι φυλακή αλλά όχι και στάβλος. Έτσι ήταν οι κοινόχρηστοι χώροι. Ουδείς ομιλεί για αυτά από τη διεύθυνση. Λέει ο Υπουργός ότι οι φυλακές έγιναν ξενοδοχείο. Μπήκε να δει ποτέ του τα αποχωρητήρια της πτέρυγας 1, 2 και 8 για να δει πώς ζουν πραγματικά οι φυλακισμένοι;

 

Το πρόβλημα ουσιοεξαρτώμενων πόσο οξύ είναι;

Πολύ οξύ. Είδα ανθρώπους να τρεκλίζουν, ανθρώπους να μην μπορούν να σταθούν στα πόδια τους, άτομα που περπατούσαν ψαχουλεύοντας τους τοίχους δεξιά κι αριστερά, είδα κόσμο να πέφτει κάτω και να ουρλιάζει από τους πόνους διότι φαίνεται έπαιρναν κάτι ουσίες που τους δημιουργούσαν προβλήματα. Αυτές οι εικόνες θα μου μείνουν αξέχαστες. Και διερωτάται κάποιος, πώς είναι δυνατόν να υπάρχουν εκεί μέσα τέτοιες ουσίες; Το διάστημα που έμεινα εγώ μέσα συνελήφθησαν και συγκεκριμένα άτομα του προσωπικού που προσπάθησαν να βάλουν μέσα τέτοια πράγματα. Ένα μέρος των ουσιών, φαντάζομαι, διοχετεύεται από άτομα που υπηρετούν στη Φυλακή.

 

Κατά τη διάρκεια της έκτισης της ποινής μεσολάβησαν κάποιες εξελίξεις στην οικογένεια η οποία απέκτησε και νέα μέλη. Πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να είσαι μακριά από τέτοιες οικογενειακές χαρές;

Πολύ δύσκολο. Το πρώτο που στερήθηκα είναι η οικογένεια. Στη συνέχεια στερήθηκα και την κομματική μου δραστηριότητα. Οι στιγμές που αποκτά μια οικογένεια ένα νέο μέλος της, είναι οι πιο ευτυχισμένες και εγώ δεν τις χάρηκα όπως έπρεπε. Μεγάλωσαν τα εγγόνια μου κατά τρία χρόνια. Είναι τεράστια η διαφορά.

Και τα ερωτήματα για τις συνθήκες υπό τις οποίες φυλακίστηκα είναι δύσκολο να απαντηθούν σε τέτοιες ηλικίες. Τους λέω πως όταν μεγαλώσουν θα καταλάβουν τους λόγους φυλάκισής μου. Ευτυχώς τέλειωσε ο Γολγοθάς. Προς το παρόν θέλω να ηρεμήσω. Η αποφυλάκιση ήταν χαρμόσυνο γεγονός.

Αλλά μου έφερε στη μνήμη όλη αυτή την περιπέτεια την οποία θέλω να ξεχάσω. Θα αφιερώσω χρόνο στην οικογένεια, τα εγγόνια μου, τη γη που την αγαπώ και θα ξαναμπώ στον αγώνα όπως πριν. Ο λαός έχει να δώσει τον μεγαλύτερο αγώνα της ζωής του στις επόμενες προεδρικές. Εάν επανεκλεγούν οι σημερινοί κυβερνώντες, η Κύπρος θα καταστραφεί.

Είχαμε φτάσει πολύ κοντά, όπως παρακολουθούσα, να λύσουμε το Κυπριακό. Για χάρη των εκλογών αφήσαμε το Κυπριακό στην πάντα και κάναμε αδέξιους χειρισμούς απλά και μόνο για να συσπειρώσουμε μια παράταξη. Χωρίς να παραγνωρίζω το ρόλο της Τουρκίας, μπορούσαμε, με πιο επαγγελματικούς χειρισμούς, να φτάσουμε σε λύση.

 

Κρατούμενοι δύο ταχυτήτων

Υπάρχουν στις Κεντρικές Φυλακές κατάδικοι προνομιούχοι και μη;

Υπάρχει το πιο χτυπητό παράδειγμα, του κυρίου Νεοκλέους. Μπορώ να σας απαριθμήσω μερικούς που είχαν χειρότερα προβλήματα από τον κ. Νεοκλέους, ο οποίος, εν ριπή οφθαλμού, με οδηγίες -αντιλαμβάνεστε από πού- μεταφέρθηκε από τις φυλακές στο Μέλαθρον, που όντως εκεί είναι ξενοδοχείο.

Υπάρχουν κι άλλες περιπτώσεις ασθενών κρατουμένων που θα έπρεπε να τύχουν καλύτερης μεταχείρισης.

Μήπως για παράδειγμα κινήθηκαν παρόμοιες διαδικασίες όταν ήταν ασθενής ο Στάθης Κιττής, ο οποίος σήμερα νοσηλεύεται μετά από εγχείρηση καρδιάς; Δεν είναι αυτό ολοφάνερο ότι υπάρχουν κρατούμενοι δύο ταχυτήτων;

Σχολιάστε την είδηση

Σχόλια | Τα σχόλια αντιπροσωπεύουν την προσωπική γνώμη των συγγραφέων τους και μόνο. Μη κόσμια ή/και προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονται.