35.000 Κύπριοι με ρευματοπάθεια

1852
  • Τρέχουν και δεν προλαβαίνουν οι ρευματολόγοι του δημοσίου τομέα
  • Χωρίς αυτή την ειδικότητα τα επαρχιακά νοσοκομεία
  • Στους εννέα μήνες η λίστα αναμονής στο Νοσοκομείο Πάφου
  • Υπό το σύνθημα «Μην Αργείς:  Συνδέσου Τώρα» η 18η ετήσια Εβδομάδα Ενημέρωσης

Της Μαρίνας Κουμάστα

Με τους ασθενείς στην Κύπρο να φτάνουν τις 35.000 οι ρευματικές παθήσεις εξελίσσονται σε επιδημία. Οι επιπτώσεις τους αυξάνουν με την ηλικία, και άνω των 70 ετών ένας στους δύο ηλικιωμένους υποφέρει από κάποια μορφή ρευματοπάθειας. Αν και η ιατρική φαρέτρα τα τελευταία χρόνια έχει ενισχυθεί με νέα φάρμακα, η καθυστερημένη διάγνωση επιτρέπει στις νόσους να προκαλέσουν μη αναστρέψιμες βλάβες στο μυοσκελετικό σύστημα των ασθενών, κάτι που επιβαρύνει με μεγάλες δαπάνες την περίθαλψη αφού οι ασθένειες αυτές προκαλούν κινητικά προβλήματα και αναπηρίες. Υπό το σύνθημα «Μην Αργείς: Συνδέσου Τώρα – Don’tDelay, ConnectToday» ο Αντιρευματικός Σύνδεσμος Κύπρου εργάζεται πυρετωδώς για τη 18η ετήσια εβδομάδα ενημέρωσης για τις Ρευματικές και Μυοσκελετικές Παθήσεις. Στη διάρκεια της ετήσιας εβδομάδας γίνεται έντονη εκστρατεία διαφώτισης του κοινού για τις ρευματικές παθήσεις και πραγματοποιούνται διάφορες διαλέξεις για την ενημέρωση και εκπαίδευση των Κύπριων ρευματοπαθών. Η φετινή εβδομάδα θα πραγματοποιηθεί από τις 4 μέχρι τις 13 Μαΐου 2018. Όπως αναφέρεται σε δελτίο Τύπου του Αντιρευματικού Συνδέσμου, σκοποί της Εβδομάδας είναι η αύξηση της ενημέρωσης για τις ρευματικές και μυοσκελετικές παθήσεις, όσον αφορά την πρόληψη και την έγκαιρη διάγνωση, διαχείριση και θεραπεία. Η εκστρατεία αυτή αποσκοπεί στο να ενημερώσει το κοινό όχι μόνο για τις ρευματοπάθειες, τη συχνότητα και τη σοβαρότητά τους πράγμα που συμβάλλει στη μεγαλύτερη κατανόηση του ρευματοπαθούς, αλλά και να συμβάλει αισθητά στην αλλαγή -έστω και λίγο- της κουλτούρας για τα όσα περνάει κάποιος που ταλαιπωρείται από μια ρευματοπάθεια. Επίσης η εκστρατεία θα προσπαθήσει να μεταφέρει το μήνυμα ότι με το να διαγνωστεί έγκαιρα μια ρευματική πάθηση, τότε είναι εφικτό να τύχει διαχείρισης με τις θεραπείες που υπάρχουν σήμερα, αλλά μπορεί να προληφθούν και να αποτραπούν επιπλέον βλάβες στο σώμα και στον οργανισμό. Για αυτό και είναι πολύ σημαντικό ο καθένας μας να μπορεί να αναγνωρίσει τα συμπτώματα ζητώντας τη γνώμη ρευματολόγου.

 

Πρώτη αιτία νοσηρότητας

Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του Αντιρευματικού Συνδέσμου Κύπρου, Μάριος Κουλούμας, στη «Χ» οι ρευματικές και μυοσκελετικές παθήσεις αποτελούν την πρώτη αιτία νοσηρότητας και σωματικής ανικανότητας παγκοσμίως. Εκτιμάται ότι σχεδόν το ένα τέταρτο των Ευρωπαίων -περισσότεροι από 100 εκατομμύρια- ζουν με κάποια μορφή ρευματοπάθειας, ενώ πέραν του 60% των ατόμων τα οποία οδηγούνται στην πρόωρη αφυπηρέτηση ή κάνουν χρήση μακροχρόνιας άδειας ασθενείας είναι ρευματοπαθείς.

Υπολογίζεται πως το 3%-5% των ανθρώπων σε όλες τις ηλικιακές ομάδες πάσχουν από ένα ή περισσότερα αυτοάνοσα νοσήματα. Για άγνωστους λόγους η συχνότητα εμφάνισης των νοσημάτων αυτών αυξάνεται διαρκώς.

Στη χώρα μας το επίπεδο των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους ρευματοπαθείς είναι εφάμιλλο με τα άλλα κράτη-μέλη της ΕΕ. Αυτό που εμφανώς απουσιάζει, λόγω μη ύπαρξης καθολικού σχεδίου υγείας, είναι ο συντονισμός και η συνεργασία μεταξύ των διαφόρων ιατρικών ειδικοτήτων και των άλλων επαγγελματιών υγείας, στη βάση κλινικών κατευθυντήριων οδηγιών για ολοκληρωμένη και συντονισμένη παροχή υπηρεσιών οι οποίες να κατανέμονται ισότιμα σε όλους τους πολίτες, όπως επίσης η έλλειψη μη επαρκούς συντονισμού μεταξύ των κρατικών και ιδιωτικών υπηρεσιών υγείας. Η απουσία συντονισμού και συνεργασίας μεταξύ κρατικού και ιδιωτικού τομέα εμποδίζει την έγκαιρη διάγνωση και καθυστερεί την έναρξη της θεραπείας, γεγονός που οδηγεί σε σπατάλη πόρων στον τομέα της Υγείας. Λόγω ελλιπούς ενημέρωσης των πολιτών και μη σωστής οργάνωσης του συστήματος υγείας, συχνά οι ασθενείς περιπλανώνται άσκοπα από τη μία ειδικότητα στην άλλη, με αποτέλεσμα η θεραπεία που λαμβάνουν να είναι αποσπασματική. Η απουσία Κέντρου Αποκατάστασης και διεπαγγελματικής ομάδας για παρακολούθηση της αποκατάστασης των ασθενών μέχρι την ένταξή τους στην κοινότητα όπως και ενίσχυση της αυτοφροντίδας και αυτοδιαχείρισης των προβλημάτων τους, για κατ’ οίκον επισκέψεις, δημιουργεί πολλά κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα όπως και προβλήματα στην επικοινωνία και τη σωστή παρακολούθηση και εξελικτική πορεία των ασθενών. ∆εν υπάρχει επίσης ορθολογική γεωγραφική κάλυψη των παρεχόμενων υπηρεσιών από τον κρατικό τομέα προς όλους τους ρευματοπαθείς, με αποτέλεσμα να προκαλείται σ’ αυτούς ανασφάλεια και αχρείαστη ταλαιπωρία.

Τα προβλήματα

Ο Αντιρευματικός Σύνδεσμος Κύπρου θέτει συγκεκριμένα προβλήματα στο τραπέζι, τα οποία εάν επιλυθούν η περίθαλψη των ασθενών θα αναβαθμιστεί σε μεγάλο βαθμό. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Αντιρευματικού Συνδέσμου αυτά αφορούν:

1. Τροποποίηση των κανονισμών για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη.

OAντιρευματικός Σύνδεσμος ζητά την άμεση τροποποίηση και διόρθωση των κανονισμών για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη που έχουν εφαρμοστεί τον Αύγουστο του 2013, και τη συμπερίληψη των ατόμων με ρευματοπάθειες στις κατηγορίες για πλήρη δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη όπως συμβαίνει σε άλλες παρόμοιες χρόνιες ασθένειες. Οι ρευματοπαθείς δικαιούνται μερική δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη (εργαστηριακές και ακτινολογικές εξετάσεις, τα φάρμακα της ρευματοπάθειας και τα νοσήλια) και εξαιρούνται οι παρακλινικές εξετάσεις που σε ένα μεγάλο ποσοστό ασθενών είναι αναγκαίες για την πρόληψη και διάγνωση συμπτωμάτων της ασθένειας (συννοσηρότητα). «Οι ρευματοπάθειες είναι σοβαρές χρόνιες και πολύπλοκες παθήσεις που επηρεάζουν όλα τα συστήματα του οργανισμού και οι οποίες συνεπάγονται πολύ μεγάλο οικονομικό κόστος τόσο στο άτομο όσο και στην κοινωνία γενικότερα. Λαμβανομένου υπόψιν ότι τα πλείστα ρευματοπαθή άτομα αδυνατούν να εργαστούν λόγω των πολλαπλών και σοβαρών προβλημάτων υγείας που αντιμετωπίζουν, σε αρκετές περιπτώσεις τα πιο πάνω οικονομικά βάρη είναι δυσβάστακτα με αποτέλεσμα σε αρκετές περιπτώσεις τα άτομα αυτά να δυσπραγούν», αναφέρει ο κ. Κουλούμας.

2. Έλλειψη ιατρών στα ρευματολογικά ιατρεία των επαρχιών ΛάρνακαςΑμμοχώστου και Πάφου.

Είναι απαραίτητη η στελέχωση του εξωτερικού ρευματολογικού ιατρείου του Νοσοκομείου Πάφου με ρευματολόγο, τονίζει ο κ. Κουλούμας. Σήμερα οι ασθενείς με ρευματικά νοσήματα της επαρχίας Πάφου παρακολουθούνται από την ιατρό ρευματολόγο του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού μία φορά την εβδομάδα και αυτό κρίνεται υπό τις συνθήκες ανεπαρκές, αφού η λίστα αναμονής για να επισκεφθεί κάποιος ρευματολόγο έχει φθάσει τους εννιά μήνες με όλες τις αρνητικές επιπτώσεις που έχει αυτό στην υγεία των ασθενών. Προσφάτως, να σημειωθεί, στο Νοσοκομείο Λεμεσού έχει εργοδοτηθεί άλλος ένας ρευματολόγος.

3. Εκπαίδευση νοσηλευτικού προσωπικού και τοποθέτησή του στο ρευματολογικό ιατρείο.

Ο Αντιρευματικός Σύνδεσμος Κύπρου θεωρεί πολύ σημαντικό το θέμα της εκπαίδευσης νοσηλευτών σε θέματα ρευματοπαθειών έτσι ώστε να αναβαθμιστεί η νοσηλευτική παρέμβαση στη διαχείριση των ρευματοπαθειών στην Κύπρο. Ο Σύνδεσμος, όπως αναφέρει ο κ. Κουλούμας, ζητά επίσης τη μεταφορά νοσηλευτικού προσωπικού στα ρευματολογικά ιατρεία και στην υποστήριξη των Θαλάμων Ημερήσιας Φροντίδας. «Το νοσηλευτικό προσωπικό θα βοηθήσει αφάνταστα στην πληροφόρηση και διαχείριση των ασθενών και θα υποστηρίξει του ιατρούς στην εκτέλεση του λειτουργήματός τους».

4. Θάλαμοι Ημερήσιας ΦροντίδαςΔημιουργία Ρευματολογικής Κλινικής.

Ο Σύνδεσμος είναι δέκτης πολλών παραπόνων από μέλη του για την ταλαιπωρία που υφίστανται, καθώς επίσης και την αγωνία των ιατρών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας που έχουν εκφράσει έντονα παράπονα για τα προβλήματα που παρουσιάζονται στην έκχυση των θεραπειών λόγω του περιορισμού που έχουν στις διαθέσιμες κλίνες. Λόγω της κατάστασης που επικρατεί, ιδιαίτερα στο Νοσοκομείο Λευκωσίας, «θεωρούμε απαραίτητη τη δημιουργία Ρευματολογικής Κλινικής, ώστε οι ρευματοπαθείς να έχουν πρόσβαση στη σωστή πολυθεματική θεραπευτική αντιμετώπιση της ασθένειάς τους»

5. Αγορά Υπηρεσιών Παιδορευματολόγου.

Ενώ έχουν δοθεί οδηγίες να προχωρήσουν σε προσφορές για την πρόσληψη παιδορευματολόγου δεν υπάρχει οποιαδήποτε εξέλιξη στο θέμα αυτό.

200 ρευματοπάθειες και τα συμπτώματά τους.

Οι ρευματικές παθήσεις εκδηλώνονται με πόνο σε μία ή περισσότερες αρθρώσεις ή/και σε τένοντες ή μυς ή στη μέση ή στον αυχένα. Επίσης παρουσιάζεται δυσκαμψία των αρθρώσεων, δηλ. δυσκολία στις κινήσεις μετά από ανάπαυση, καθώς και διόγκωση ή η ευαισθησία στην πίεση μιας ή περισσότερων αρθρώσεων. Να σημειωθεί ότι οι ρευματικές παθήσεις είναι πολλές, περίπου 200 και κατατάσσονται στις εξής ομάδες: α) Φλεγμονώδεις (ρευματοειδής αρθρίτιδα, αγκυλωτική σπονδυλαρθρίτιδα, αγγειίτιδες κ.λπ.) που είναι και οι σοβαρότερες, β) Οστεοαρθρίτιδες, γ) Οσφυαλγία – ισχιαλγία, δ) Αυχεναλγία – αυχενικό σύνδρομο, ε) Παθήσεις εξωαρθρικού ρευματισμού (περιαρθρίτιδες, τενοντίτιδες κ.λπ.) και στ) Διάφορες ρευματικές παθήσεις (Οστεοπόρωση κ.λπ.). Όλες οι παθήσεις έχουν αδυναμία στο γυναικείο φύλο με τρεις εξαιρέσεις, την ψωριασική αρθρίτιδα, την ουρική αρθρίτιδα και την αγκυλωτική σπονδυλοαρθρίτιδα που «προτιμά» τους άνδρες.

Οι ρευματικές παθήσεις σε αριθμούς

•Το 25% του πληθυσμού της Ευρώπης πάσχει από διάφορα είδη ρευματοπάθειας (200 διαφορετικές παθήσεις).

•Πέραν του 60% των ατόμων που οδηγούνται στην πρόωρη αφυπηρέτηση ή κάνουν χρήση μακροχρόνιας άδειας ασθενείας είναι ρευματοπαθείς.

•Ξοδεύονται 200 δις ευρώ για θεραπείες και επούλωση των πληγών των ρευματοπαθών στην Ευρώπη.

•Στην Κύπρο ξοδεύονται 6 εκατομμύρια για τους ρευματοπαθείς, μόνο σε φάρμακα.

•Στη χώρα μας, περίπου 35.000 άτομα όλων των ηλικιών πάσχουν από χρόνιες φλεγμονώδεις ρευματοπάθειες.

•Περίπου 13-20% των ασθενών εμφανίζει συμπτώματα κατάθλιψης.