80 χρόνια ΑΚΕΛ: Δύναμη με πολιτική πρόταση για το μέλλον της Κύπρου, το δίκαιο των πολλών, την προοπτική του τόπου

Εκδήλωση για τα 80 χρόνια από την ίδρυση του ΑΚΕΛ πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή το βράδυ στη Σκαρίνου, στο χώρο που γεννήθηκε το Κόμμα των Εργαζομένων, στο χώρο όπου ξεκίνησε να γράφεται η νεότερη ιστορία της οργάνωσης της Εργατικής Τάξης της Κύπρου και της κυπριακής Αριστεράς.

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στο σπίτι που πριν 80 χρόνια πραγματοποιήθηκε η Ιδρυτική Συνέλευση του Ανορθωτικού Κόμματος του Εργαζόμενου Λαού της Κύπρου.

Σημειώνεται ότι εξαιτίας της πανδημίας η εκδήλωση δεν ήταν ανοικτή στο κοινό και έτσι πήρε μια συμβολική και λιτή μορφή και μεταδόθηκε διαδικτυακά.

Η εκδήλωση άνοιξε με κείμενο του Θοδόση Πιερίδη που ανέγνωσε η ηθοποιός Αννίτα Σαντοριναίου.

Εκ μέρους των βετεράνων σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε ο Ανδρέας Χρίστου και ακολούθησε ομιλία από τον Γ.Γ. της Κ.Ε. του ΑΚΕΛ, Άντρο Κυπριανού.

Το πρόγραμμα ήταν διανθισμένο από ποιήματα, ενώ τραγούδια ερμήνευσαν ο Γιώργος Καλογήρου και η Φρειδερίκη Τομπάζου.

Τηρήθηκε επίσης μονόλεπτη σιγή για τα εκλιπόντα μέλη του κόμματος.

Ανδρέας Χρίστου: Έτοιμοι για νέους αγώνες

Akelskarinou 12 Scaled

Στο χαιρετισμό του εκ μέρους των παλαιότερων στελεχών του κόμματος ο Ανδρέας Χρίστου δήλωσε ότι οι βετεράνοι παραμένουν πάντα «με το όπλο παρά πόδας, απαρασάλευτα στο πλευρό του κόμματος, συμμέτοχοι στην καθημερινή δράση και έτοιμοι για νέους αγώνες».

Δήλωσε την περηφάνια των βετεράνων που τιμούν την 80ή επέτειο από την ιστορική συνέλευση της Σκαρίνου που αποτέλεσε την αφετηρία για την ίδρυση του ΑΚΕΛ και το μετασχηματισμό του Κ.Κ.Κ.

Η 14η Απριλίου 1941, πρόσθεσε, «σηματοδοτεί μια θαρραλέα και τολμηρή πολιτική απόφαση που όμοια της ίσως δεν υπάρχει διεθνώς, αποτελεί ένα καθοριστικό ορόσημο για το κίνημα της Αριστεράς, αλλά και μια ημερομηνία τεράστιας σημασίας για ολόκληρη την Κύπρο και το λαό της».

Τόνισε επίσης ότι δεν ήταν εύκολη η απόφαση ούτε και η υλοποίησή της, όπως δεν ήταν απλή υπόθεση η διεύρυνση του κόμματος και η υιοθέτηση ενός φιλελεύθερου για την εποχή νέου καταστατικού. «Δεν ήταν μία ληξιαρχική πράξη η αυτοδιάλυση του Κ.Κ.Κ και η ένταξη και δράση των μελών του στο ΑΚΕΛ».

Αναφέρθηκε στην ηγεσία του κόμματος η οποία αποτελείτο από μια ομάδα άξιων και διορατικών στελεχών με ικανότητα προσανατολισμού στα νέα δεδομένα, η οποία μπόρεσε μέσα από τη νόμιμη δράση να αγκαλιάσει ευρύτερα στρώματα λαού, αξιοποίησε το πολιτικό κλίμα των χρόνων του πολέμου και δημιούργησε τις προϋποθέσεις για τους αγώνες που ακολούθησαν.

Έκανε ιδιαίτερη αναφορά στην ανάπτυξη του αντιφασιστικού και αντιαποικιακού κινήματος με τις θυελλώδεις, μαζικές κινητοποιήσεις, τις επιτυχίες της Αριστεράς και των συμμάχων της στις δημοτικές εκλογές, την εθελοντική κατάταξη 700 μελών και στελεχών του ΑΚΕΛ στις Συμμαχικές Ένοπλες Δυνάμεις. Σημείωσε ακόμη τις μεγάλες ηρωικές απεργίες των οικοδόμων και των μεταλλωρύχων, και άλλα σημαντικά γεγονότα που καθιέρωσαν μια για πάντα την Αριστερά ως την πρωτοπόρα δύναμη του τόπου, ως τον αυθεντικό εκφραστή των πολιτικών και κοινωνικών προσδοκιών του λαού.

Υπογράμμισε παράλληλα ότι το ΑΚΕΛ δεν ήταν ίδιο ποτέ και με κανέναν, καμία πολιτική παράταξη, και κανένας κοινωνικός φορέας στη διαδρομή των τελευταίων 100 χρόνων δεν είχε παρόμοια ενεργό συμμετοχή και δημιουργική παρέμβαση σε όλες τις πτυχές της ζωής και των αγώνων του λαού μας που άλλαξαν κυριολεκτικά την κοινωνία.

Ανέφερε ακόμη ότι η προσφορά του ΑΚΕΛ και του Λαϊκού Κινήματος αποτελεί ένα παράδειγμα που υπερβαίνει κατά πολύ τα όρια της μικρής Κύπρου και οφείλεται μεταξύ άλλων στην πίστη, την αφοσίωση, την ανιδιοτέλεια, τον ενθουσιασμό, το μαχητικό πνεύμα και το ακατάβλητο σθένος των μελών του κόμματος και των ηγετών του. «Είναι μια προσφορά που σφράγισε για πάντα την πορεία του τόπου μας και γράφτηκε με ανεξίτηλα γράμματα στην ιστορία του λαού μας».

Στο Κόμμα μου

Ανάμεσα στα ποιήματα που απήγγειλε η Αννίτα Σαντοριναίου ήταν και το ποίημα του Πάμπλο Νερούδα «Στο Κόμμα μου».

Αδερφοσύνη μου ‘δωσες γι’ αυτούς πoυ δε γνωρίζω.

Μου πρόστεσες τη δύναμη όλων αυτών που ζούνε.

Μου ‘δωσες την πατρίδα μου σα μια καινούρια γέννα.

Μου ‘δωσες την ευθύτητα που χρειάζεται το δένδρο.

Μου ‘δωσες και τη λευτεριά που δεν την έχει ο μόνος.

Τη διαφορά και ενότητα να βλέπω στους ανθρώπους.

Μες στην πραγματικότητα να χτίζω σα σε βράχο.

Και στα σκληρά των αδερφών κρεβάτια να κοιμάμαι.

Την καλοσύνη μου ‘μαθες σαν τη φωτιά ν’ ανάβω.

Τη δυνατότη της χαράς το μεγαλείο του κόσμου.

Το πώς πεθαίνει η πίκρα του ενός μες σ’ ολονών τη νίκη.

Μ’ έκανες τοίχο του τρελού κι αντίπαλο του αχρείου.

Μ’ έκανες ακατάλυτον γιατί μου έχεις μάθει

Ότι με σένανε μαζί, σ’ εμένα δεν τελειώνω.

Άντρος Κυπριανού: Σηκώνουμε ανάστημα και αγωνιζόμαστε να ανακόψουμε τον κατήφορο που οδηγούν τον τόπο

Akelskarinou 16 Scaled

Οκτώ δεκαετίες μετά, η κύρια δύναμη που μπορεί να σηκώσει ανάστημα και να αντιμετωπίσει τις πολιτικές τους, να ανακόψει τον κατήφορο στον οποίο οδηγούν τον τόπο, είναι το ΑΚΕΛ. Η μόνη δύναμη που μπορεί να παλέψει με σταθερότητα, συνέπεια και σοβαρότητα για να διεκδικήσει και να κερδίσει για το λαό. Η δύναμη που έχει πολιτική πρόταση για το μέλλον της Κύπρου, το δίκαιο των πολλών, την προοπτική του τόπου.

Αυτό τόνισε στην ομιλία του ο Γ.Γ. του ΑΚΕΛ, Άντρος Κυπριανού, ο οποίος δήλωσε συγκινημένος για την πραγματοποίηση της εκδήλωσης η οποία πραγματοποιήθηκε σε συνθήκες πανδημίας και με τη συμβολική φυσική παρουσία 80 ατόμων.

«Μέσα σε αυτές τις οκτώ δεκαετίες δράσης που τιμούμε σήμερα, το ΑΚΕΛ μαζί με τις Λαϊκές Οργανώσεις, την ΠΕΟ, την ΕΔΟΝ, την ΠΟΓΟ και την ΕΚΑ έβγαλαν στο προσκήνιο αιτήματα και πέτυχαν σπουδαίες κατακτήσεις για τους εργαζομένους, τους νέους, τις γυναίκες και τους αγρότες», ανέφερε μεταξύ άλλων στην ομιλία του ο Άντρος Κυπριανού.

«Συνειδητοποιούσαν άραγε οι τότε συγκεντρωθέντες σ’ ένα ταπεινό καφενείο ότι έγραφαν ιστορία;» διερωτήθηκε ο Άντρος Κυπριανού. «Σίγουρα αντιλαμβάνονταν την πρωτοβουλία τους ως κάτι το πρωτόγνωρο, ως πράξη που υπονόμευε τα δεσμά της Παλμεροκρατίας. Δεν νομίζω όμως η σκέψη τους να προεκτεινόταν ως τις μέρες μας. Να έβλεπε, 80 χρόνια μετά, το κόμμα που ίδρυσαν να υπάρχει ως μεγάλη πολιτική και κοινωνική δύναμη, φορέας των πιο ευγενικών ιδανικών και των μεγαλύτερων προσδοκιών του κυπριακού λαού».

Πρόσθεσε ότι «η ιδρυτική συνέλευση της Σκαρίνου υπήρξε το επιστέγασμα μιας μακράς διαδικασίας ωρίμανσης των αντικειμενικών συνθηκών και μεγάλου προβληματισμού για το μέλλον του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος στην Κύπρο», σημείωσε ο Γ.Γ. του κόμματος.

Η αναδιοργάνωση του Κ.Κ.Κ. και η ίδρυση των συντεχνιών

Συνεχίζοντας ο Γ.Γ. του ΑΚΕΛ αναφέρθηκε στην ανασύνταξη του εργατικού κινήματος στην Κύπρο μέσα στην παρανομία και στο ότι από το 1932 και ύστερα άρχισαν να ιδρύονται και να λειτουργούν δεκάδες συντεχνίες. «Στο διάστημα που ακολούθησε πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες μεγάλες απεργίες με πιο σημαντική την απεργία των οικοδόμων. Αυτό οδήγησε στην κατάκτηση του οκταώρου και της πρώτης συλλογικής σύμβασης. Οι κομμουνιστές ήταν η κινητήρια δύναμη της οργανωτικής ανάπτυξης των συντεχνιών και των εργατικών αγώνων. Όμως η κατάσταση παρανομίας περιόριζε κατά πολύ τις δυνατότητες δράσης του κόμματος».

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες γεννήθηκε έτσι η ανάγκη αναζήτησης τρόπων εξόδου από την παρανομία. Ο προβληματισμός για αυτό εντάθηκε περισσότερο μετά την επιστροφή του Πλουτή Σέρβα στην Κύπρο το 1935, την ανάληψη της ηγεσίας και την αναδιοργάνωση του κόμματος από τον ίδιο.

Στη συνέχεια ο Α. Κυπριανού αναφέρθηκε στη χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων των Βρετανών που επιβλήθηκαν το 1931 με την Παλμεροκρατία και στο ότι επέτρεψαν την ίδρυση κομμάτων.

Η απόφαση για ίδρυση του ΑΚΕΛ

Το ευρισκόμενο στην παρανομία ΚΚΚ άδραξε την ευκαιρία. Σε συνθήκες άκρας μυστικότητας πραγματοποιήθηκε το καλοκαίρι του 1940 στο Βαρώσι το 4ο Συνέδριο του κόμματος. Εκεί με εισήγηση του Πλουτή Σέρβα λήφθηκε η απόφαση για δημιουργία μιας μαζικής πολιτικής οργάνωσης που θα δρα ως η νόμιμη έκφραση του ΚΚΚ, ενώ το ίδιο το κόμμα θα την καθοδηγεί από την παρανομία.

Επεσήμανε ότι στην πρώτη ανακοίνωσή του το ΑΚΕΛ προσέγγισε αυτοκριτικά το ότι «δεν κατορθώθη να αντιπροσωπευθή εις αυτήν το τουρκικόν στοιχείον», πράγμα που δείχνει την πρόθεση για ίδρυση ενός κυπριακού και όχι ελληνοκυπριακού κόμματος.

Επίσης, στην ανακοίνωση εκείνη γινόταν ξεκάθαρος αυτοπροσδιορισμός ως κόμμα με «καθαρώς Δημοκρατικόν, Αντιφασιστικόν και Αντιχιτλερικόν χαρακτήρα, που συνάδει πλήρως προς τον σημερινόν αγώνα κατά της απολυταρχίας και της βίας».

Τα δύσκολα χρόνια

Αναφερόμενος στον Πλουτή Σέρβα ο Γ.Γ. του ΑΚΕΛ είπε ότι υπήρξε πρωταγωνιστής των τότε εξελίξεων. «Ανεξάρτητα από τη μετέπειτα πορεία του εντός και εκτός κόμματος, ως ΑΚΕΛ αναγνωρίζουμε και τιμούμε τη συμβολή του στην αναδιοργάνωση του ΚΚΚ, στη σύλληψη και υλοποίηση της ιδέας της ίδρυσης του ΑΚΕΛ και στην καθοδήγηση του κόμματος στα χρόνια του αντιφασιστικού πολέμου με αποκορύφωμα την απόφαση της 16ης Ιουνίου 1943».

Τις δεκαετίες που ακολούθησαν το ΑΚΕΛ πέρασε μέσα από τα κύματα της παρανομίας, των διώξεων, των φυλακίσεων και των πολιτικών δολοφονιών. Έδωσε μεγάλες και μικρές πολιτικές μάχες, ξεπερνώντας τις επιθέσεις και διαψεύδοντας όσους βιάζονταν να προαναγγείλουν το τέλος του.

Ασφαλώς δεν υποβάλλουμε ότι αυτό οφείλεται σε κάποιου είδους μεταφυσική δύναμη που κάνει το ΑΚΕΛ εφτάψυχο.

Όλα τα χρόνια της πορείας του, το ΑΚΕΛ έγραψε και γράφει ιστορία και «στο στίβο του Πολιτισμού».  Από τους μορφωτικούς και πολιτιστικούς συλλόγους τις περασμένες δεκαετίες ξεπήδησαν μορφές του τόπου μας, όπως ο Τεύκρος Ανθίας, ο Θοδόσης Πιερίδης, ο Παύλος Λιασίδης, ο Βλαδίμηρος Καυκαρίδης. Βαδίζουμε όλα αυτά τα χρόνια χέρι – χέρι με τον κόσμο της δημιουργίας, των Γραμμάτων και των Τεχνών, με τον Πολιτισμό να είναι σημαντικό και αναγκαίο κομμάτι της πολιτικής μας.

Το ΑΚΕΛ και η Κυπριακή Δημοκρατία

«Παρά τις αιματηρές περιπέτειες του Κυπριακού, το καθεστώς διακρίσεων σε βάρος της Αριστεράς και την προδοτική δράση της ακροδεξιάς κατά τις δεκαετίες του ’60 και του ’70, το ΑΚΕΛ έβαλε τη σφραγίδα του και στη μεταμόρφωση της Κύπρου από μια καθυστερημένη αποικία σε ένα αναπτυσσόμενο κράτος. Κόμμα Αρχών μα και Κόμμα Έργων, όπως έγραφε ο Παπαϊωάννου.

Και το ότι ήταν κόμμα αρχών φάνηκε με τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης όταν το ΑΚΕΛ, παρ’ όλο που και το ίδιο ταλανίστηκε από εσωτερική κρίση, άνοιξε τις πόρτες του, μίλησε με θάρρος για τα ιδεολογικά και πολιτικά ζητήματα, εμβάθυνε την εσωκομματική δημοκρατία, πλάτυνε τη δράση του δίνοντας νέα πνοή σε ολόκληρο το Λαϊκό Κίνημα.

Το ΑΚΕΛ δεν έχασε τον εαυτό του. Άντεξε, επιβίωσε και πέτυχε. Ο ηγέτης του έφτασε, για πρώτη φορά στην Ιστορία, στην προεδρία της Δημοκρατίας, ακριβώς επειδή παρέμεινε αυτό που ήταν, αυτό που είναι. Δύναμη πολιτική, πατριωτική, κοινωνική με πλατιά και μαζική δράση».

Η διακυβέρνηση και η υπεράσπιση των εργαζομένων

Ο Άντρος Κυπριανού στάθηκε και στην περίοδο διακυβέρνησης από το ΑΚΕΛ λέγοντας ότι αυτή η περίοδος συζητήθηκε πολύ. Το βέβαιο είναι ότι τότε τραβήχτηκε γραμμή υπεράσπισης των εργαζομένων και των αδυνάτων. Πήρε σάρκα και οστά το όραμα για την επανένωση του τόπου με συγκεκριμένες και ρεαλιστικές προτάσεις για τη λύση του Κυπριακού. Ο κυπριακός λαός είχε απέναντί του έναν Πρόεδρο που μιλούσε με ειλικρίνεια και εντιμότητα. Που ήταν ο ίδιος παράδειγμα με τη στάση του απέναντι στα φαινόμενα διαφθοράς και διαπλοκής.

Το ΑΚΕΛ στο σήμερα

Ανέφερε ότι ακούμε όλο και πιο συχνά τελευταίως και ενόψει των βουλευτικών εκλογών να γίνεται από διαφόρους αναφορά στον «παλαιοκομματισμό».

Όντως το ΑΚΕΛ είναι το παλαιότερο κόμμα του τόπου, αλλά έχει την ικανότητα να εντοπίζει τις ανάγκες της προόδου, της κάθε εποχής και να τις κάνει αιτήματα, πολιτική δράση, πολιτική πρόταση, τόνισε ο ομιλητής.

Σήμερα που φτάσαμε στο σημείο να ακούμε ότι βρέθηκαν χείλη Ελληνοκυπρίων να συζητήσουν λύση δύο κρατών. Σήμερα που οι μισθοί είναι μισοί, τα δικαιώματα κουτσουρεμένα, οι αδύναμοι απροστάτευτοι, η στέγη πανάκριβη. Σήμερα που το οκτάωρο έγινε εξαίρεση, η Κυριακή εργάσιμη και φτάσαμε να συζητούμε ακόμα και αυτή την Πρωτομαγιά αν πρέπει οι εργαζόμενοι να δουλέψουν.

Καταθέτουμε σήμερα από το βήμα αυτής της εκδήλωσης φόρο τιμής και σεβασμό στους πρωτοπόρους που έριξαν το σπόρο, στους ΑΚΕΛιστές που πήραν τη σκυτάλη.

Στους χιλιάδες ανώνυμους αριστερούς που έδωσαν όλη τους τη ζωή στους αγώνες του Κινήματος, ενάντια στο φασισμό και στον Αττίλα. Που θεμελίωσαν με τους αγώνες τους το ΑΚΕΛ, που πότισαν με τους κόπους τους αυτό τον τόπο, που έδεσαν με τη ζωή τους το «και τώρα και πάντα».

 

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.