Ανθρώπινο χέρι πίσω από τις πρόσφατες πληµµύρες σε Πρωταρά – Παραλίµνι

Η αντικατάσταση φυσικών υδατορεµάτων µε οχετούς οµβρίων, βασική αιτία των πληµµυρικών φαινοµένων, σύµφωνα µε το Τµήµα Αναπτύξεως Υδάτων

Του Τάσου Περδίου

Μπορεί η ποσότητα της βροχής που έπεσε στην περιοχή Παραλιµνίου – Πρωταρά στις 14 Ιανουαρίου να ήταν όντως ακραία, αυτό όµως δεν σηµαίνει ότι για να δηµιουργηθούν οι εικόνες που όλοι είδαµε, δεν έβαλε το χεράκι του και ο άνθρωπος.

Αυτό ξεκαθαρίζει σχετική µελέτη που διενήργησε το Τµήµα Αναπτύξεως Υδάτων, το οποίο εντόπισε το πρόβληµα µε χειρουργική ακρίβεια: Βασική αιτία των πρωτοφανών πληµµυρικών φαινοµένων σχεδόν σε όλες τις περιοχές που «βούλιαξαν» ήταν η αντικατάσταση φυσικών υδατορεµάτων µε τεχνητούς οχετούς οµβρίων στο πλαίσιο της οικιστικής – τουριστικής ανάπτυξης.

Αυτοί οι οχετοί, όπως ξεκάθαρα διαπιστώνει το Τµήµα Αναπτύξεως Υδάτων, αποδείχθηκε ότι δεν είχαν τη δυνατότητα να παροχετεύσουν τέτοιες ποσότητες νερού οι οποίες, φυσιολογικά, κατέληξαν στους δρόµους, στα σπίτια και στις επιχειρήσεις. Τα στοιχεία του ΤΑΥ είναι πολύ συγκεκριµένα και εξαιρετικά ενδιαφέροντα.257C846Ebe8E71Cbad8362F917Fc8D22 1 1

Ακραίο πληµµυρικό γεγονός αλλά…

Κατ’ αρχάς υπάρχει παραδοχή ότι το πληµµυρικό γεγονός ήταν όντως ακραίο αφού ο Μετεωρολογικός Σταθµός Κάβο Γκρέκο κατέγραψε 148 mm σε 24 ώρες, το οποίο αναλογεί σε βροχόπτωση περιόδου επαναφοράς περίπου 50 χρόνων µε βάση τις όµβριες καµπύλες των σταθµών της περιοχής (∆ερύνεια, Αγία Νάπα, Παραλίµνι).

Ωστόσο, σύµφωνα µε το ΤΑΥ, επειδή οι πληµµύρες αφορούν υδατορέµατα µικρής σχετικά λεκάνης απορροής µε χρόνο συρροής της τάξης της µισής µε µίας ώρας, η κρίσιµη διάρκεια βροχόπτωσης είναι της τάξης της μίας ώρας.  Συνεπώς, για να εκτιµηθεί µε µεγαλύτερη ακρίβεια πόσο ακραίο ήταν το πληµµυρικό γεγονός, πρέπει να γίνει γνωστή η µέγιστη ένταση της βροχής διάρκειας µίας ώρας, πληροφορία που πρέπει να δώσει το Τµήµα Μετεωρολογίας.

Όλο το ζουµί, όπως προαναφέραµε, είναι η διαπίστωση ότι οι πληµµύρες οφείλονται σε κατάργηση φυσικών υδατορεµάτων, τα οποία µάλιστα σβήστηκαν από τους χάρτες του Τµήµατος Κτηµατολογίου και Χωροµετρίας!  Τα υδατορέµατα αυτά αντικαταστάθηκαν από οχετούς οµβρίων, οι οποίοι όµως υπερχείλισαν, προκαλώντας τα τεράστια προβλήµατα που όλοι είδαµε.

Με λίγα λόγια, η διατάραξη της ισορροπίας της φύσης µε ανθρώπινη παρέµβαση, στο όνοµα της οικοδοµικής ανάπτυξης, βρίσκεται πίσω από τις πληµµύρες.7Dbc2C1C60A31E1Afa417Cccb123765B 2 1

Πιο συγκεκριµένα…

1. Κεντρική τουριστική περιοχή Πρωταρά: Οι πληµµύρες φαίνεται να οφείλονται σε υδατόρεµα σηµαντικής λεκάνης απορροής της τάξης των 1-2 km2, το οποίο στην περιοχή πληµµύρας έχει καταργηθεί και αντικατασταθεί µε οχετούς οµβρίων. Το υδατόρεµα φαίνεται να έχει σβηστεί και από τους χάρτες του Κτηµατολογίου στο κατάντι κοµµάτι. Οι οχετοί φαίνεται να υπερχείλισαν στην είσοδό τους είτε λόγω φραξίµατος από φερτά ή λόγω µεγαλύτερων ροών από αυτές που µπορούν να µεταφέρουν είτε λόγω συνδυασµού των πιο πάνω λόγων και να ακολούθησαν τη φυσική πορεία του αργακιού διαµέσου των δρόµων.

2. Περιοχή Περνέρα: Οι πληµµύρες φαίνεται να οφείλονται σε υδατόρεµα σηµαντικής λεκάνης απορροής της τάξης των 1-2 km2, το οποίο στην περιοχή πληµµύρας έχει καταργηθεί και αντικατασταθεί µε οχετούς οµβρίων. Οι οχετοί φαίνεται να υπερχείλισαν στην είσοδό τους είτε λόγω φραξίµατος από φερτά ή λόγω µεγαλύτερων ροών από αυτές που µπορούν να µεταφέρουν είτε λόγω συνδυασµού των πιο πάνω λόγων και να ακολούθησαν τη φυσική πορεία του αργακιού διαµέσου των δρόµων.F5E7Fe5021Bfe7B550Ae6E4007E6366B 3 1

3. Περιοχή Αγίας Τριάδας: Οι πληµµύρες φαίνεται να οφείλονται σε υδατόρεµα σηµαντικής λεκάνης απορροής της τάξης των 2-3 km2. Το υδατόρεµα υφίσταται αν και υπάρχουν πιέσεις και αιτήµατα για µετατροπή της ζώνης προστασίας τους σε τουριστική ζώνη για ανέγερση ξενοδοχείου και κλείσιµό του και αντικατάστασή του µε οχετό µε βάση µελέτη που έχει εκπονήσει το Συµβούλιο Αποχετεύσεων Παραλιµνίου. Ωστόσο, το ΤΑΥ διαφώνησε και δεν εγκρίθηκε το αίτηµα προς το παρόν. Οι πληµµύρες φαίνεται να οφείλονται σε υπερχείλιση των οχετών των οδικών διασταυρώσεων µε το υδατόρεµα είτε λόγω φραξίµατος από φερτά υλικά ή λόγω µεγαλύτερων ροών από αυτές που µπορούν να µεταφέρουν είτε λόγω συνδυασµού των πιο πάνω λόγων.

4. Παραλίµνι περιοχή 3ου δηµοτικού σχολείου: Οι πληµµύρες φαίνεται να οφείλονται σε υπερχείλιση υδατορέµατος σηµαντικής λεκάνης απορροής της τάξης του 1 km2 σε συνδυασµό µε ψηλές ροές στον ποταµό εισροής της λίµνης Παραλιµνίου (Βαθύς) στον οποίο καταλήγει το υδατόρεµα. Φαίνεται ότι το µέρος της εκβολής του υδατορέµατος στον ποταµό έχει καταργηθεί και αντικασταθεί µε οχετό που εκβάλλει στον ποταµό και φαίνεται τα νερά του υδατορέµατος να υπερχείλισαν στην είσοδο του οχετού είτε λόγω µεγαλύτερων παροχών από αυτές που µπορεί ο οχετός να µεταφέρει είτε λόγω φραξίµατος της εισόδου από φερτά είτε λόγω συνδυασµού των πιο πάνω και ακολούθησαν τη φυσική πορεία προς τον ποταµό διαµέσου των δρόµων. Πιθανόν ωστόσο και το γεφύρι διασταύρωσης του κυρίως ποταµού να είχε υπερχειλίσει για τους πιο πάνω λόγους. Σηµειώνεται ότι ο ποταµός Βαθύς αποτελεί µία από τις 38 περιοχές ∆υνητικού Σηµαντικού Κινδύνου Πληµµύρας. Με βάση τους χάρτες πληµµύρας που ετοιµάστηκαν για την περιοχή, το γεφύρι και ο ποταµός δεν παρουσιάζουν υπεχειλίσεις για τη συνήθη περίοδο επαναφοράς 20 χρόνων, ωστόσο παρουσιάζουν υπερχειλίσεις για πιο ακραία γεγονότα για περιόδους επαναφοράς 100 και 500 χρόνων. Με βάση το Σχέδιο ∆ιαχείρισης Κινδύνων Πληµµύρας, η προτεραιότητα σε αντιπληµµυρικά έργα δίνεται σε περιοχές υψηλής συχνότητας πληµµύρας 1:20 χρόνια, οπότε το Σ∆ΚΠ δεν περιλαµβάνει κάποια ειδικά µέτρα για το εν λόγω γεφύρι και την εν λόγω περιοχή.

Ακολουθήστε το dialogos.com.cy, στο Google News

Οι τελευταίες ειδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο και όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.