Από τον Επεκτατικό Εθνικισμό στο αποικιακό καθεστώς

Του Νιαζί Κιζίλγιουρεκ*


Κατεβάστε το  Dialogos App
Apple | Android | Huawei



Η απαγόρευση εισόδου συγκεκριµένων Τουρκοκυπρίων στην Τουρκία και το γεγονός ότι, πρόσφατα, στελέχη της τουρκοκυπριακής αντιπολίτευσης δεν προσκλήθηκαν στην τουρκική πρεσβεία για τη δεξίωση της επετείου ίδρυσης της Τουρκικής ∆ηµοκρατίας, είναι ενδεικτικά του πώς βλέπουν σήµερα την τουρκοκυπριακή κοινότητα οι κρατούντες στην Άγκυρα. Καταδεικνύουν την αλλαγή της οπτικής γωνίας µε την οποία βλέπει σήµερα η Τουρκία τους Τουρκοκύπριους.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1950, όταν η Τουρκία άρχισε να ενδιαφέρεται για την Κύπρο, το κύριο επιχείρηµά της ήταν ότι στην Κύπρο ζουν «οµοεθνείς» της. Υπήρχαν βεβαίως και οι γελοίοι ισχυρισµοί πως «το νησί ήταν κάποτε οθωµανική γη», ή πως «η νήσος Κύπρος αποκολλήθηκε λόγω σεισµού από την Ανατολία», αλλά εξανεµίστηκαν σχετικά γρήγορα.

Προβληµατικός όµως ήταν και ο βασικός ισχυρισµός πως στην Κύπρο «ζούσαν οµοεθνείς» της Τουρκίας. Βρισκόµασταν σε µια εποχή µετά τον Β’ Παγκόσµιο Πόλεµο, όπου η ανθρωπότητα µόλις είχε ξεµπερδέψει µε τους ναζί οι όποιοι µε αφορµή Γερµανούς «οµοεθνείς» τους, ακολούθησαν επεκτατική πολιτική.

Και οι Τούρκοι εθνικιστές (ιδιαίτερα οι παντουρκιστές) ήθελαν να δράσουν εκτός των συνόρων της Τουρκίας και να αγκαλιάσουν τους «αλύτρωτους Τούρκους», όµως αυτό δεν το «σήκωνε» το πνεύµα της εποχής. Ήξεραν πολύ καλά ότι στο ψυχροπολεµικό περιβάλλον δεν µπορούσαν να µιλήσουν για Τούρκους της Βουλγαρίας ή του Αζερµπαϊτζάν. Αυτές οι χώρες ανήκαν στο σοσιαλιστικό µπλοκ.

Ωστόσο, η κατάσταση ήταν διαφορετική στην Κύπρο. Η απαίτηση Αυτοδιάθεσης-Ένωσης της ελληνοκυπριακής κοινότητας την έφερε αντιµέτωπη µε την αποικιακή δύναµη, η οποία δεν ήθελε να αφήσει ελεύθερη την «τελευταία αποικία».

Ως αποτέλεσµα, οι σχέσεις Ελλάδας – Ηνωµένου Βασιλείου (δύο κρατών µελών του ΝΑΤΟ) εισήλθαν σε περίοδο κρίσης. Όταν οι Βρετανοί πρόσθεσαν και την Τουρκία στην εξίσωση του Κυπριακού (ως αντίβαρο), η κρίση εντός της «δυτικής οικογένειας» επιδεινώθηκε. Τούτη η συγκυρία επέτρεψε στην Τουρκία να αναλάβει το ρόλο του προστάτη των Κύπριων «οµοεθνών» της.

Πάνω στην κοινότητα των Τουρκοκυπρίων, µε την οποία δεν είχε ξανα-ασχοληθεί από τη Συµφωνία της Λωζάνης, έκτισε γεωπολιτική στρατηγική. Οι Τουρκοκύπριοι έγιναν πλέον πολύτιµοι για την Τουρκία. Έτσι επεκτάθηκε ο τουρκικός εθνικισµός εκτός των συνόρων της Τουρκίας.

Για πολύ καιρό µετά το 1974, η ύπαρξη των Τουρκοκυπρίων συνέχισε να είναι πολύτιµη. Κατά την περίοδο αυτή η Τουρκία προσπάθησε να υπερασπιστεί την παράνοµη διχοτόµηση της χώρας ισχυριζόµενη ότι βρίσκεται στην Κύπρο για να υπερασπίσει τους «οµοεθνείς» της που «κινδύνευαν µε αφανισµό».

Τα τελευταία χρόνια όµως, σηµειώθηκε µια ριζική αλλαγή στη στάση της Τουρκίας. Πήρε πλήρως υπό τον έλεγχό της το βόρειο τµήµα της Κύπρου και έπαψε να µιλά για τους πολύτιµους «οµοεθνείς». Ενώ παλιά έλεγε «στο νησί έχω οµοεθνείς», τώρα λέει «στο νησί έχω ηρωοµάρτυρες». ∆ηλαδή, ο επεκτατικός εθνικισµός που κτίστηκε αρχικά στα θεµέλια της «εθνοτικής συγγένειας» έχει πλέον δώσει τη θέση του σε µια αποικιακή κατάκτηση.

Η Τουρκία σήµερα ενεργεί ως αποικιακή δύναµη και όπως όλα τα αποικιακά καθεστώτα διαχωρίζει την κοινωνία στα δύο: πιστοί στο καθεστώς και αντικαθεστωτικοί. ∆εν υπάρχει πια για την Τουρκία η γενική κατηγορία «Τουρκοκύπριοι»! Υπάρχουν «οι Φίλοι της Τουρκίας» και οι «Ανεπιθύµητοι»!

*Ευρωβουλευτής ΑΚΕΛ-Αριστερά-Νέες ∆υνάµεις

Το άρθρο κυκλοφόρησε για πρώτη φορά στην εφηµερίδα Yenidüzen στις 07/11/2021.

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.