Άτακτη υποχώρηση µετά τις αντιδράσεις για τον Γ. Γαβριήλ

  • ∆εν υπολόγισαν σωστά οι κυβερνώντες όταν αποφάσιζαν να ασκήσουν δίωξη εναντίον του διευθυντή Γυµνασίου και ζωγράφου Γιώργου Γαβριήλ.Με αφορµή τη δηµοσιοποίηση από τον ίδιο πινάκων του σε µέσα κοινωνικής δικτύωσης, βρήκαν την ευκαιρία να τον κυνηγήσουν προσάπτοντάς του διάφορες κατηγορίες. Στο τέλος όµως αναγκάστηκαν να υποχωρήσουν από τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν στην κοινωνία αλλά και λόγω των δικών τους αντιφάσεων.

Του Μιχάλη Μιχαήλ

Όλα ξεκίνησαν όταν ο Γιώργος Γαβριήλ πριν από ένα χρόνο (Σεπτέµβριο 2020) κοινοποιούσε στους προσωπικούς του λογαριασµούς στα social media τα έργα του. Με τη δηµοσιοποίηση των αντισυστηµικών έργων του, όπως ο ίδιος τα έχει χαρακτηρίσει, ούτε ο ίδιος περίµενε αυτό που θα ακολουθούσε.

Αρχικά η αντίδραση προήλθε από ακροδεξιά στοιχεία, στα οποία προστέθηκαν αµέσως µετά θρησκόληπτα στοιχεία. Όσοι αντιδρούσαν ενάντια στα έργα του προέβαλλαν τον ισχυρισµό ότι ο Γαβριήλ ασεβούσε απέναντι στη θρησκεία και στα σύµβολα του έθνους.

Ανάµεσά στα «υπό κατηγορία» έργα ήταν ένας γυµνός Ιησούς, ένας Ιησούς σε κέντρο κράτησης µεταναστών και µια Παναγία µεταξύ προσφύγων. Εκείνο όµως που προκάλεσε τις κατηγορίες για… ασέβεια προς τα θεία και τα εθνικά σύµβολα ήταν οι πίνακες που παρουσίαζαν τον Αρχιεπίσκοπο µε κεφάλι τη χούφτα ενός εκσκαφέα (που παρέπεµπε στις απειλές του ότι θα ισοπέδωνε τα αρχαία στη Γεροσκήπου και την κατεδάφιση διατηρητέων δίπλα από τον νέο Καθεδρικό Ναό), αλλά και η αναπαράσταση αγάλµατος του Γρίβα και του Αρχιεπισκόπου µε ένα σκύλο να ουρεί στα πόδια τους.

Την ίδια ώρα πανεπιστήµια, άνθρωποι του Πολιτισµού και πολλοί πολίτες, ακόµα και η Επιτροπή Παιδείας του Ευρωκοινοβουλίου, ύψωσαν ασπίδα προστασίας προς τον εκπαιδευτικό, ο οποίος είχε και τη στήριξη µεγάλης µερίδας των µέσων ενηµέρωσης.

4F48Ae412A011A1B9E73Da20Be72Def6 3 1

Χαρακτηριστική ήταν η ανακοίνωση της Συγκλήτου του Πανεπιστηµίου Κύπρου, η οποία µεταξύ άλλων σηµείωνε: «Είναι υποχρέωσή µας να θυµίσουµε ότι µια µεγάλη κατάκτηση του δηµοκρατικού πολιτισµού µας είναι η ελευθερία της έκφρασης. Ο συγγραφέας, ο καλλιτέχνης, ο επιστήµονας και κάθε πνευµατικός άνθρωπος γενικότερα πρέπει να είναι, και να νιώθει ότι είναι, ελεύθερος να µοιράζεται τα προϊόντα της πνευµατικής εργασίας του µε τους συµπολίτες του». Και κατέληγε: «Η ιστορία της τέχνης, της λογοτεχνίας και της επιστήµης είναι γεµάτη από περιπτώσεις “ενοχλητικών” δηµιουργών. Από τον Σωκράτη και τον Γαλιλαίο µέχρι τον Νίκο Καζαντζάκη, τον Salman Rushdie και τους σκιτσογράφους του Charlie Hebdo, ο πνευµατικός δηµιουργός, µε τον τρόπο του ο καθένας, εισάγει “καινά δαιµόνια” στο δηµόσιο λόγο – υπερβαίνει η αντιµάχεται κυρίαρχες αντιλήψεις».

Η δίωξη

Παρά τις αντιδράσεις, ο Υπουργός Παιδείας, Πρόδροµος Προδρόµου, έδωσε οδηγίες για να ξεκινήσει πειθαρχική έρευνα εναντίον του εκπαιδευτικού. Σε αυτό συνηγόρησε και η δήλωση του Αρχιεπισκόπου, ο οποίος ζήτησε την εκδίωξη του εκπαιδευτικού από τα σχολεία, ενώ ο Σύνδεσµος Αγωνιστών ΕΟΚΑ ζήτησε την παραδειγµατική τιµωρία του.

Έτσι ξεκίνησε µια διαδικασία, για την οποία αρχικά το Υπουργείο Παιδείας δεν ήταν καν σε θέση να εξηγήσει ακριβώς ποιες θα ήταν οι κατηγορίες εναντίον του εκπαιδευτικού.

Τελικά ανακοινώθηκε την περασµένη Τρίτη η πειθαρχική δίωξη εναντίον του Γ. Γαβριήλ µε πέντε κατηγορίες, µεταξύ των οποίων και… η έλλειψη τιµιότητας και ηθική αισχρότητα, οι οποίες, σε περίπτωση καταδίκης, επιφέρουν ακόµα και απόλυση, σύµφωνα µε τον Παναγιώτη Αντωνίου, πρόεδρο της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας.

Dd0284F600C57Ba4Abe5F35De8311090 4 1

Οι αντιδράσεις

Η γνωστοποίηση του κατηγορητηρίου προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων. Άµεση υπήρξε η αντίδραση του ΑΚΕΛ, που ζήτησε την παραίτηση του Υπουργού Παιδείας και ακολούθησαν οι Οικολόγοι, ενώ τη στήριξή της στον καθηγητή εξέφρασε και η Προοδευτική Κίνηση Καθηγητών. Παράλληλα, στα ΜΚ∆ πολίτες εξέφραζαν µε έντονο τρόπο τη στήριξή τους στον Γιώργο Γαβριήλ, ενώ ξεκίνησε πρωτοβουλία για τη διοργάνωση εκδηλώσεων στήριξής του, περιλαµβανοµένης και συγκέντρωσης έξω από το κτίριο της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας στις 6 Οκτωβρίου, ηµέρα που θα παρουσιαζόταν ενώπιόν της ο εκπαιδευτικός.

Χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση της Σχολής Καλών και Εφαρµοσµένων Τεχνών του Τεχνολογικού Πανεπιστηµίου Κύπρου, στην οποία, πέραν της παραποµπής στο Σύνταγµα, τονίζεται ότι «η καλλιτεχνική δραστηριότητα όχι µόνο δεν πλήττει τα δηµόσια ήθη, αλλά αντιθέτως µπορεί να συµβάλει στην καλλιέργεια κριτικής σκέψης, ακόµη και µέσω της αµφισβήτησης κυρίαρχων εθνικών ή θρησκευτικών αφηγήσεων. Η αποτίµηση της αισθητικής ή καλλιτεχνικής αξίας των έργων τέχνης δεν αφορά το Υπουργείο, ενώ εκφεύγει των σκοπών του παρόντος κειµένου. Τονίζουµε ωστόσο τους κινδύνους που εγκυµονεί η προσπάθεια να ελεγχθεί η κάθε έκφραση πεποιθήσεων (πολιτικών, καλλιτεχνικών κ.α.) των εκπαιδευτικών στην εκτός του σχολείου δηµόσια σφαίρα. Η επιµονή του Υπουργείου αµφισβητεί το δικαίωµα της ελεύθερης έκφρασης και λόγου, ενώ διαµορφώνουν την αντίληψη ότι το κράτος συµπεριφέρεται εκδικητικά προς τους πολίτες του, ασκώντας εκφοβισµό σε όσους θεωρεί ότι λειτουργούν “αντισυστηµικά”».

Καταλήγει µάλιστα η ανακοίνωση τονίζοντας ότι «µέλη του Τµήµατός µας, ως ειδικοί σε ζητήµατα καλλιτεχνικής πράξης και θεωρίας, προτιθέµεθα να παραστούµε, σε περίπτωση που η υπόθεση συνεχιστεί, ως µάρτυρες υπέρ του Γιώργου Γαβριήλ ενώπιον της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας».

6942F1B76D7F9321899D768F202D4452 2 1

Κυβερνητικό αλαλούμ και αλληλοεπίρριψη ευθυνών

Κάτω από το βάρος των αντιδράσεων, ο Υπουργός Παιδείας επιχείρησε να επιρρίψει την ευθύνη για την απόφαση δίωξης του εκ­παιδευτικού στη Νομική Υπηρεσία, γεγονός που προκάλεσε την αντίδραση του Γενικού Εισαγγελέα, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι για τη Νομική Υπηρεσία δεν υπάρχει θέμα ποι­νικών ευθυνών. Κατηγόρησε μάλιστα τον Πρόδρομο Προδρόμου για προσπάθεια μετα­τόπισης ευθυνών, ξεκαθαρίζοντας ότι «ενα­πόκειται στην αρμόδια Αρχή να αποφασίσει για την έναρξη ή την ανάκληση της οποιασ­δήποτε πειθαρχικής διαδικασίας και αυτό εί­ναι το Υπουργείο Παιδείας».

Την κρίση προσπάθησε να εκτονώσει την Τετάρτη το Υπουργικό Συμβούλιο με μιαν… ήξεις αφήξεις απόφαση. Από τη μια διαπί­στωσε «παραβίαση των κανονισμών της εκ­παίδευσης» από τον Γ. Γαβριήλ, από την άλλη όμως έδωσε οδηγίες άμεσου τερματισμού της πειθαρχικής δίωξης, γιατί… «πολιτικές δυ­νάμεις και φορείς των Γραμμάτων και των Τεχνών θεώρησαν πως διώκεται η ελευθερία καλλιτεχνικής έκφρασης»! Προηγήθηκε η δημόσια διαφωνία με την πειθαρχική δίωξη ακόμα και του ΔΗΣΥ και στελεχών του, όπως η Πρόεδρος της Βουλής και ο κυβερνητικός εκπρόσωπός του.

Την απόφαση ακολούθησαν αναρτήσεις στα ΜΚΔ υπέρ του Γ. Γαβριήλ, όπως «Γιώρ­γο, συνέχισε την ανατρεπτική δημιουργία σου! Την πρώτη μάχη την κερδίσαμε!», «Όταν έμειναν μόνο οι ναζί να επιμένουν στη δίω­ξή σου, ήταν βέβαιο ότι τελικά θα απέσυραν τις κατηγορίες. Μπράβο Γιώργο Γαβριήλ, τα κατάφερες!», «Ευχαριστούμε Γιώργο που εί­χες και έχεις τη δύναμη και το σθένος να τα βάλεις με το κατεστημένο, με το βαθύ κράτος, με όπλο την τέχνη σου και την αστείρευτη φαντασία και ενέργειά σου! Άνθρωποι σαν εσένα με όραμα σπανίζουν στις μέρες μας!»

Μετά από όλα όσα έγιναν με την υπόθεση Γαβριήλ αλλά και το κωμικοτραγικό «σκί­σιμο» της σελίδας από το βιβλίο Αγγλικών της Β’ Λυκείου, πολλοί πλέον θέτουν το ερώ­τημα κατά πόσον ο Πρόεδρος Αναστασιάδης μπορεί να εξακολουθήσει να στηρίζει τον Πρ. Προδρόμου.

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.