Brexit: Στην κόψη του ξυραφιού οι διαπραγματεύσεις


Του ανταποκριτή μας στο Λονδίνο, Ισαάκ Α. Καριπίδη

Αν η ΕΕ δεν αλλάξει ριζικά την προσέγγιση των διαπραγματεύσεων, «θα οδηγηθούμε σε έξοδο χωρίς συμφωνία». Αυτό δήλωσε, από την Ντάουνινγκ Στριτ την Παρασκευή το μεσημέρι, ο Βρετανός Πρωθυπουργός μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου Κορυφής, όπου για μια ακόμη φορά  διαπιστώθηκε το χάσμα των δύο πλευρών.

Κατά τον Μπόρις Τζόνσον οι Βρυξέλλες δεν διαπραγματεύτηκαν σοβαρά. «Πρέπει να είμαστε έτοιμοι για μία έξοδο την 1η Ιανουαρίου με ρυθμίσεις που παραπέμπουν περισσότερο στις εμπορικές σχέσεις με την Αυστραλία, οι οποίες βασίζονται στους κανόνες του παγκόσμιου ελεύθερου εμπορίου», είπε, τονίζοντας μεταξύ άλλων πως «η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν θέλει να κάνει συμφωνία τύπου Καναδά, όπως έχουμε ζητήσει». Σημείωσε δε με νόημα, αναφερόμενος στην Ένωση, ότι «είναι περίεργο που έπειτα από 45 χρόνια συμμετοχής μας μπορούν να προσφέρουν στον Καναδά όρους που δεν προσφέρουν σε εμάς».

Η αντίδρασή του δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Εδώ και εβδομάδες ο Μπόρις Τζόνσον είχε κάνει ανάλογες δηλώσεις λέγοντας πως «αν δεν επιτευχθεί συμφωνία μέχρι τις 15 Οκτωβρίου, οι δύο πλευρές θα έπρεπε να σταματήσουν τις διαπραγματεύσεις και να προετοιμαστούν για μία αποχώρηση της Βρετανίας από τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ) και την ενιαία αγορά στις 31 Δεκεμβρίου».

Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι όταν ρωτήθηκε την Παρασκευή για το αν η δήλωσή του σημαίνει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο αποχωρεί οριστικά από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων ο Βρετανός Πρωθυπουργός απάντησε πως «αυτό που τους λέμε είναι: Ελάτε σε εμάς, αν υπάρχει κάποια θεμελιώδης αλλαγή προσέγγισης».

borisjohnson

Τα αγκάθια της διαπραγμάτευσης

Δύο είναι τα βασικά αγκάθια της διαπραγμάτευσης. Το πρώτο και το πιο σημαντικό οι μελλοντικές εμπορικές σχέσεις των δύο πλευρών. Αν δηλαδή θα πρέπει να μπουν δασμοί, σε ποιους τομείς και τι ύψους θα είναι αυτοί. Αν δεν υπάρξει συμφωνία, τότε οι εμπορικές συναλλαγές των δύο πλευρών θα διεξάγονται σύμφωνα με τους όρους του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι θα σταματήσουν οι ελεύθερες μετακινήσεις προσώπων, κεφαλαίων, υπηρεσιών και αγαθών μεταξύ ΕΕ και Ηνωμένου Βασιλείου.

Το δεύτερο έχει να κάνει με την πρόσβαση των ευρωπαϊκών αλιευτικών στα βρετανικά ύδατα, με τους Γάλλους να έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρων για το πώς θα καταλήξει αυτό το κεφάλαιο. Μάλιστα σύμφωνα με το πρακτορείο Bloomberg, το οποίο επικαλείται διπλωματικές πηγές, η πίεση του Εμανουέλ Μακρόν για να διατηρηθεί η πρόσβαση των Γάλλων αλιέων στα βρετανικά ύδατα είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο των διαπραγματεύσεων. «Το γεγονός αυτό προκαλεί εκνευρισμό όχι μόνο στο Λονδίνο, αλλά και στα άλλα κράτη-μέλη της Ένωσης», σύμφωνα πάντα με τις πηγές του πρακτορείου Bloomberg.

Η αλήθεια βεβαίως είναι πως κανείς δεν θέλει το Ηνωμένο Βασίλειο να αποχωρήσει χωρίς συμφωνία, γιατί μια τέτοια εξέλιξη εκτός από τα σοβαρά προβλήματα που θα δημιουργήσει θα έχει και ένα τεράστιο οικονομικό κόστος και για τις δύο πλευρές. Πάντως αξίζει να σημειωθεί ότι ο Μπόρις Τζόνσον ξεκαθάρισε πως ακόμη και αν δεν επιτευχθεί συμφωνία στα θέματα του εμπορίου είναι έτοιμος να συμφωνήσει για άλλα κρίσιμα ζητήματα όπως η αεροπλοΐα, τα πυρηνικά και η ασφάλεια.

 

 Ναι λένε οι Σκοτσέζοι υπέρ της ανεξαρτησίας τους

Την ίδια στιγμή το 58% των Σκοτσέζων τάσσεται πλέον υπέρ της ανεξαρτησίας τους από το Ηνωμένο Βασίλειο και μόλις το 39% κατά, σύμφωνα με δημοσκόπηση της εταιρείας Ipsos Mori που διεξήχθη στις αρχές του μήνα. «Πρόκειται για μια πρωτοφανή πλειοψηφία», σχολιάζουν οι αναλυτές εδώ στο Λονδίνο καθώς μόλις 6 χρόνια πριν, το 2014, στο ιστορικό δημοψήφισμα της Σκοτίας για την ανεξαρτητοποίησή τους, μόνο το 45% των Σκοτσέζων είχε ταχθεί υπέρ μια τέτοιας επιλογής. Ένα από τα σοβαρότερα επιχειρήματα των υποστηρικτών της παραμονής τότε «ήταν ότι η αποχώρηση από το Ηνωμένο Βασίλειο θα σήμαινε και την αποχώρηση της Σκοτίας από την ΕΕ».

asdasd

Έτσι, οι Σκοτσέζοι θα έχαναν όλα τα προνόμια που τους δίνει η Ένωση, τα οποία είναι εξαιρετικά σημαντικά για την οικονομική τους ευημερία. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν ότι στο δημοψήφισμα του Brexit το 2016, το 62% των Σκοτσέζων, δηλαδή η συντριπτική πλειοψηφία του λαού, ψήφισε υπέρ της παραμονής στην ΕΕ. Τώρα ούτως ή άλλως, εξαιτίας του Brexit, αναγκαστικά θα αποχωρήσουν από την Ένωση. «Αν μάλιστα δεν υπάρξει συμφωνία, η συσπείρωση του Σκοτσέζων για τη διεξαγωγή ενός ακόμη δημοψηφίσματος για την ανεξαρτητοποίησή τους από το Ηνωμένο Βασίλειο θα είναι ακόμη μεγαλύτερη», εκτιμούν κάποιοι αναλυτές.

Στην ίδια δημοσκόπηση το 72% των ερωτηθέντων δηλώνει ικανοποιημένο από τον τρόπο που διαχειρίζεται την κατάσταση της πανδημίας η Πρωθυπουργός του τοπικού Κοινοβουλίου και επικεφαλής του Εθνικού Κόμματος της Σκοτίας (SNP), Νίκολα Στέρτζον. Η Στέρτζον έχει δεσμευτεί πως πριν από τις επόμενες τοπικές εκλογές, που είναι προγραμματισμένες για τον Μάιο του 2021, θα δημοσιοποιήσει τους όρους και την ημερομηνία ενός δεύτερου δημοψηφίσματος.

«Εάν το SNP εξασφαλίσει την πλειοψηφία στις τοπικές εκλογές του επόμενου έτους, η δημοσκόπησή μας καταδεικνύει πως θα υπάρξει μια σημαντική δημόσια πίεση προκειμένου η κεντρική κυβέρνηση της Βρετανίας να μεταβιβάσει στο Κοινοβούλιο της Σκοτίας τις αναγκαίες εξουσίες για να οργανώσει ένα δεύτερο δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία», τόνισε η Έμιλι Γκρέι, η γενική διευθύντρια της Ipsos MORI της Σκοτίας, «ρίχνοντας λάδι» στη φωτιά που σιγοκαίει εδώ και καιρό.

 

Στα σκαριά και δημοψήφισμα ένωσης της Ιρλανδίας με τη Βόρεια Ιρλανδία

Παρόμοια είναι και η κατάσταση στη Βόρεια Ιρλανδία όπου και αυτοί με ποσοστό 55,78% είχαν ταχθεί υπέρ της παραμονής του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ. Για πολλούς αναλυτές, μετά το Brexit, θα ανοίξει διάπλατα ο δρόμος για ένα δημοψήφισμα για την ένωση της Ιρλανδίας. Το ίδιο δήλωσε στη «Χαραυγή» και η επικεφαλής του Σιν Φέιν, Μέρι Λου Μακ Ντόναλντ, η οποία τον Φλεβάρη κατάφερε να κάνει το κόμμα της, για πρώτη φορά στην ιστορία της Ιρλανδίας, αξιωματική αντιπολίτευση της χώρας. «Ετοιμαζόμαστε σε συνεργασία με τη Βόρεια Ιρλανδία να διεκδικήσουμε με κάθε νόμιμο, ειρηνικό και δημοκρατικό τρόπο, δημοψήφισμα για την ένωση του νησιού», μας είπε σε επικοινωνία που είχαμε μαζί της το βράδυ της Παρασκευής. Παράλληλα μας επεσήμανε ότι «η Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής που όλα αυτά τα χρόνια όλοι την προσέχαμε ως ‘‘κόρη οφθαλμού’’ πλέον κινδυνεύει να τιναχτεί στον αέρα μετά τις ενέργειες του Μπόρις Τζόνσον».

UKMapwithCities

Το νομοσχέδιο για την Εσωτερική Αγορά

Αξίζει να σημειωθεί ότι το νομοσχέδιο για την «Εσωτερική Αγορά», που πέρασε ο Τζόνσον μέσα στον Οκτώβρη ουσιαστικά δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στην εύθραυστη ισορροπία της Ιρλανδίας.

Το εν λόγω νομοσχέδιο δίνει στην κυβέρνησή του, το δικαίωμα να αναθεωρήσει μονομερώς τη Συμφωνία Αποχώρησης από την ΕΕ, εστιάζοντας στους όρους που αφορούν τη Βόρεια Ιρλανδία και είχαν τεθεί για να αποφευχθεί το λεγόμενο «σκληρό σύνορο» στην Ιρλανδία. Γι’ αυτό άλλωστε οι Βρυξέλλες έχουν απειλήσει ότι θα προσφύγουν στα διεθνή δικαστήρια, ενώ και υψηλόβαθμα στελέχη του Συντηρητικού Κόμματος, συμπεριλαμβανομένων και των πρώην Πρωθυπουργών της χώρας έχουν δημοσία επικρίνει τον Μπόρις Τζόνσον.

Ένα είναι σίγουρο, με ή χωρίς συμφωνία το Ηνωμένο Βασίλειο τα επόμενα χρόνια θα είναι μια εντελώς διαφορετική χώρα.

Οι ειδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο και όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy. Ακολουθήστε μας και στο Google News