Δημόσια έργα χωρίς μελέτες και άρον-άρον διαδικασίες «διεκπεραιωτικού» χαρακτήρα

Έλα στο Google News
  • «Στη διαδικασία μελέτης-κατασκευής μοναδικό κριτήριο για την επιλογή του επιτυχόντος προσφοροδότη αποτελεί η χαμηλότερη οικονομική προσφορά, χωρίς να βαθμολογούνται ή να λαμβάνονται υπόψιν οποιαδήποτε ποιοτικά χαρακτηριστικά της αρχιτεκτονικής πρότασης ή των μελετητών»
  • «Σημαντικά δημόσια έργα που θα έπρεπε να αποτελούν σημείο τομής για εξειδικευμένη έρευνα και καινοτόμες λύσεις, όπως το νέο Κέντρο Ψυχικής Υγείας, υλοποιούνται διεκπεραιωτικά με μοναδικό κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή κατασκευής με σοβαρές μακροπρόθεσμες μη αναστρέψιμες συνέπειες για τον πολιτισμό, την κοινωνία και την οικονομία»
  • «Εφευρέθηκε ένα καινούριο σύστημα, το οποίο δεν υπάρχει σε άλλες χώρες, κατά το οποίο ανατίθεται σε έναν εργολάβο η δουλειά, πριν γίνει η μελέτη από κάποια ομάδα επιστημόνων που θα προκύψουν από κάποιο αρχιτεκτονικό διαγωνισμό»

Η κυπριακή κυβέρνηση προχώρησε πρόσφατα σε δύο προκηρύξεις για την ανέγερση του Κέντρου Ψυχικής Υγείας και των Γραφείων του Κτηµατολογίου. Και οι δύο προκηρύξεις χαρακτηρίστηκαν ως απλώς «διεκπεραιωτικές». Εκφράζοντας την αντίθεσή τους, πρόεδροι Τµηµάτων Αρχιτεκτονικών Σχολών, ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Κύπρου και το Επιστηµονικό Τεχνικό Επιµελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ), µε κοινή επιστολή τους, καλούν τον Πρόεδρο της ∆ηµοκρατίας να παρέµβει, ακυρώνοντας τις εν λόγω προκηρύξεις και µεριµνώντας για επαναπροκήρυξη «µε αρχιτεκτονικό διαγωνισµό σύντοµης διάρκειας, ώστε να διασφαλίσει αυτό το πολύτιµο δηµόσιο αγαθό για τους πολίτες». Στην επιστολή τους υπογραµµίζουν τόσο την ουσία της αρχιτεκτονικής µελέτης ως δηµοσίου αγαθού, όσο και τις ανάγκες των καιρών, όπως η κλιµατική αλλαγή, οι οποίες επιβάλλουν σοβαρές µελέτες από την επιστηµονική κοινότητα πριν την εκτέλεση έργων δηµοσίου χαρακτήρα.

«Στη διαδικασία µελέτης-κατασκευής µοναδικό κριτήριο για την επιλογή του επιτυχόντος προσφοροδότη αποτελεί η χαµηλότερη οικονοµική προσφορά, χωρίς να βαθµολογείται ή να λαµβάνεται υπόψιν οποιαδήποτε αξιολόγηση ποιοτικών χαρακτηριστικών της αρχιτεκτονικής πρότασης ή των µελετητών. Ένας απλός πολίτης δεν θα επέλεγε αυτή τη µέθοδο για να χτίσει το σπίτι του, δηλαδή να αναθέσει στον φθηνότερο εργολάβο και να δεσµευθεί µαζί του, δίχως καν να έχει δει ένα προσχέδιο της αρχιτεκτονικής πρότασης», ανέφερε στη «Χαραυγή» ο πρόεδρος του Επιστηµονικού Τεχνικού Επιµελητηρίου Κύπρου, Κωνσταντίνος Κωνσταντή, τονίζοντας πως οι πολίτες αντιλαµβάνονται την αξία της αρχιτεκτονικής για την ποιότητα ζωής τους, το περιβάλλον και την πόλη τους.

∆υστυχώς, συνέχισε, αυτό που είναι αυτονόητο για τους πολίτες µοιάζει να µη γίνεται κατανοητό από την Πολιτεία. Τα δηµόσια έργα οφείλουν να λειτουργούν ως πρότυπο για τις διαδικασίες που εφαρµόζονται, να αποτελούν την κληρονοµιά του αύριο και να προωθούν την αρχιτεκτονική ποιότητα µε υποδειγµατικές πολιτικές. «Αντί τούτου, αυτή τη στιγµή, εξόχως σηµαντικά δηµόσια έργα που θα έπρεπε να αποτελούν σηµείο τοµής για εξειδικευµένη έρευνα και καινοτόµες λύσεις, όπως το νέο Κέντρο Ψυχικής Υγείας, υλοποιούνται διεκπεραιωτικά µε µοναδικό κριτήριο τη χαµηλότερη τιµή κατασκευής µε σοβαρές µακροπρόθεσµες µη αναστρέψιµες συνέπειες για τον πολιτισµό, την κοινωνία και την οικονοµία».

Ερωτηθείς για το «κατά πόσον το κράτος συµβουλεύθηκε το ΕΤΕΚ», ο κ. Κωνσταντή προχώρησε σε µία σοβαρή καταγγελία, λέγοντας πως η κυβέρνηση ενήργησε αυτοβούλως, αγνοώντας το ΕΤΕΚ, το οποίο είναι ο τεχνικός σύµβουλος του κράτους.

«Το ΕΤΕΚ είναι ο τεχνικός σύµβουλος του κράτους και είναι καθήκον του να προασπίζεται µέσα από τις παρεµβάσεις του την επιστηµονική ορθότητα, ακόµα κι αν αυτή η συνθήκη κάποιες φορές το αναγκάζει να συγκρούεται µε παγιωµένες απόψεις. ∆υστυχώς, το κράτος δεν λαµβάνει υπόψιν όσο θα έπρεπε τον τεχνικό του σύµβουλο και πολλές φορές τον αγνοεί σε τεχνοκρατικά θέµατα που είναι αυτονόητο και επιβεβληµένο πως θα έπρεπε να διαβουλεύεται µαζί του. Το Επιµελητήριο σε καµία περίπτωση δεν αποθαρρύνεται από τη συγκεκριµένη αντιµετώπιση, θα συνεχίσει να παρεµβαίνει δυναµικά για να προασπίσει το ρόλο που του έχει δώσει ο νόµος προς όφελος του δηµοσίου συµφέροντος».

Επικρίνοντας, µεταξύ άλλων, την προχειρότητα µε την οποία το κράτος ενεργεί, ο πρόεδρος του ΕΤΕΚ  «δείχνει» τα κακώς κείµενα στην υλοποίηση των δηµοσίων έργων.

«Το κράτος καταλήγει στο σηµείο να βιάζεται διότι δεν προγραµµατίζει έγκαιρα, κι αυτό οδηγεί επανειληµµένα σε προχειρότητα και εκπτώσεις. Πολλές φορές ο χρόνος αποτελεί δικαιολογία για να υποστηρίξει λανθασµένες διαδικασίες, οι οποίες εν τέλει µπορεί να είναι πιο εύκολες στη διαχείριση από τα αρµόδια τµήµατα, αλλά εντελώς ακατάλληλες. Η διενέργεια αρχιτεκτονικού διαγωνισµού σύντοµης διάρκειας µπορεί να απαντήσει επιτυχηµένα σε όλα τα ζητήµατα ποιότητας, χρόνου και κόστους, και αυτή υποστηρίζουµε πως πρέπει να επιλέγεται σε δηµόσια έργα µε συµβολισµό και σηµαντικό αντίκτυπο στην κοινωνία», είπε ο κ. Κωνσταντή, επαναλαµβάνοντας τη σηµασία της ποιότητας σε αντίστοιχες περιπτώσεις:

«Τα έργα αυτά χτίζονται επί της ουσίας για τις επόµενες γενιές αφού θα επηρεάζουν το περιβάλλον όπου ζούµε για τα επόµενα 70 ή 80 χρόνια. Οπότε η συζήτηση για καθυστέρηση ενός εξαµήνου για να εφαρµοστεί η σωστή διαδικασία, όχι µόνο δεν πείθει κανέναν, αλλά δεν είναι και εύλογη. Το Επιµελητήριο θεωρεί πως έχει έρθει η ώρα να ανοίξει επί της ουσίας η συζήτηση για την υλοποίηση των δηµοσίων έργων, κόντρα στα στερεότυπα και τις στρεβλώσεις που χρονίζουν. Ως τεχνικός σύµβουλος του κράτους και του πολίτη, έχει επεξεργαστεί συγκεκριµένες προτάσεις µε τεκµηρίωση και αναφορά σε καλές πρακτικές από το εξωτερικό, και είναι έτοιµο να συνεισφέρει σηµαντικά σε αυτή τη συζήτηση για να επιτευχθεί το βέλτιστο αποτέλεσµα, για την αρχιτεκτονική, το περιβάλλον, την κοινωνία και την οικονοµία του τόπου».

Την αντίθεσή του µε την απόφαση εξέφρασε και ο πρόεδρος του Τµήµατος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστηµίου Frederick, Παναγιώτης Τουλιάτος, ο οποίος διερωτήθηκε «πώς αφήνουµε στα χέρια ενός κατασκευαστή (που µπορεί να είναι άψογος) ένα σχολείο, ένα ψυχιατρείο, µία γέφυρα ή ένα δηµόσιο σχολείο, από τη στιγµή που θα κοιτάξει µόνο το συµφέρον του;»

Όπως πρόσθεσε, παγκοσµίως έχουν οριστεί προτροπές ή προτάσεις, ούτως ώστε σηµαντικά έργα να γίνονται µε µία σειρά, στη βάση διαγωνισµών, χωρίς ονόµατα για να µην επηρεάζεται ο κριτής, µε επιτροπές κ.τ.λ., ώστε να υπάρχει ένας τίµιος διαγωνισµός και κατ’ επέκταση να προωθηθεί η αρχιτεκτονική.

«Έµαθα πως εφευρέθηκε ένα καινούριο σύστηµα το οποίο δεν υπάρχει σε άλλες χώρες, κατά το οποίο θα ανατεθεί σε έναν εργολάβο η δουλειά, πριν γίνει η µελέτη από κάποια οµάδα επιστηµόνων που θα προκύψουν από κάποιον αρχιτεκτονικό διαγωνισµό», είπε µε νόηµα ο κ. Τουλιάτος, υποστηρίζοντας ότι στα συγκεκριµένα έργα (Κέντρο Ψυχικής Υγείας – Γραφεία Κτηµατολογίου) έγινε µία ανάποδη διαδικασία, δηλαδή ανατέθηκε το έργο σε κάποιον εργολάβο και µετά ζητήθηκε από τον ίδιο αρχιτεκτονική µελέτη.

Καταλήγοντας, ο πρόεδρος του Τµήµατος Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστηµίου Frederick δήλωσε πως «όλες οι λάθος διαδικασίες στην ανέγερση δηµοσίων κτιρίων έχουν αντίκτυπο στον κοινωνικό ιστό, διότι οποιαδήποτε απόφαση που παίρνουµε θα επηρεάσει τις επόµενες γενιές, καθώς τα κτίρια θα “ζουν” για τα επόµενα 70-80 χρόνια».

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.