Εμβόλια για όλους

Της Ελένης Μαύρου

Η τελευταία εβδομάδα αυτού του μήνα, 26 Απριλίου -2 Μαΐου 2021, είναι η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Εμβολιασμών. Μια βδομάδα που στόχο έχει την ενημέρωση της παγκόσμιας κοινότητας σχετικά με τα οφέλη των εμβολίων, ως ζωτικής σημασίας για την πρόληψη των ασθενειών και την προστασία της ζωής όλων των ανθρώπων. Δυστυχώς, αυτή η υγειονομική θωράκιση δέχεται τα τελευταία χρόνια σοβαρά πλήγματα.

Οι ανισότητες όσον αφορά την πρόσβαση σε εμβόλια παγκοσμίως δεν είναι νέο φαινόμενο, αλλά αποκαλύφθηκαν ιδιαίτερα μετά την πρόσφατη πανδημία.

Τα εμβόλια Covid-19 κατατάσσονται ήδη μεταξύ των πιο προσοδοφόρων φαρμάκων όλων των εποχών. Οι εταιρείες που έχουν εμπλακεί στην παραγωγή των συγκεκριμένων εμβολίων αναμένουν φέτος κέρδη δισεκατομμυρίων. Στο μεταξύ, «απογειώνονται» ήδη οι τιμές για την προμήθεια εμβολίων για τους επαναληπτικούς εμβολιασμούς. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζεται να ζητήσει την προμήθεια έως και 1,8 δισ. δόσεων εμβολίων με τεχνολογία mRNA που δαχτυλοδείχνει συγκεκριμένες εταιρείες –κατά κύριο λόγο τα εμβόλια των BioNTech/Pfizer και της Moderna.

Επιβεβαιώνει η όλη διαδικασία τη γνωστή πρακτική «ιδιωτικοποίησης των κερδών, κρατικοποίησης των ζημιών». Οι εταιρείες αυτές επιδοτήθηκαν με δισεκατομμύρια από τα κράτη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την έρευνα, την ανάπτυξη εμβολίων και τη μαζική παραγωγή των εμβολίων. Η Ένωση εγγυήθηκε επίσης ενδεχόμενες απώλειες των εταιρειών και ανέλαβε την ευθύνη για αποζημίωση των ασθενών σε περίπτωση ενδεχόμενων παρενεργειών από τα εμβόλια.

Δεν απασχόλησε όμως την Ευρωπαϊκή Επιτροπή το πώς αυτή η τεχνογνωσία θα μοιραζόταν ώστε να καταστεί εφικτή η μαζική παραγωγή εκατομμυρίων δόσεων. Χάθηκε μια μοναδική ευκαιρία για ένα νέο μοντέλο ιατρικής έρευνας και τεχνολογίας, το οποίο να υπηρετεί τις ανάγκες της δημόσιας υγείας και όχι τα κέρδη των φαρμακευτικών κολοσσών.

Στις 18 Ιανουαρίου 2021 ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) προέβη σε μια σοκαριστική διαπίστωση: «Περισσότερες από 39 εκατομμύρια δόσεις εμβολίου έχουν σήμερα χορηγηθεί σε 40 περίπου χώρες με υψηλά εισοδήματα. Σε μία από τις χώρες με τα χαμηλότερα εισοδήματα έχουν χορηγηθεί μονάχα 25 δόσεις. Όχι 25 εκατομμύρια, όχι 25 χιλιάδες, μονάχα 25»!

Οι διμερείς συμφωνίες που έχουν υπογραφεί μέχρι σήμερα επέτρεψαν στις συγκεκριμένες φαρμακοβιομηχανίες να διατηρούν τον απόλυτο έλεγχο πάνω στα δικαιώματα ευρεσιτεχνίας, να διαπραγματεύονται σκληρά τις τιμές με τα κράτη και να περιορίζουν τις ενδεχόμενες δωρεές ή μεταπωλήσεις προς αναπτυσσόμενες χώρες. Πληθαίνουν μάλιστα οι καταγγελίες ότι κάποιες εταιρείες περιορίζουν τεχνητά την παραγωγή και την προσφορά για να περιορίσουν τις παγκόσμιες επιλογές εφοδιασμού.

Ο δρόμος προς τα εμπρός πρέπει να είναι η άρση των εμποδίων στην ανάπτυξη και την παραγωγή εμβολίων, θεραπευτικών και άλλων ιατρικών τεχνολογιών που είναι απαραίτητες για την πρόληψη, τον περιορισμό και τη θεραπεία της πανδημίας Covid-19, έτσι ώστε περισσότεροι κατασκευαστές, ειδικά από αναπτυσσόμενες χώρες, να μπορούν να συμβάλουν ανεξάρτητα στον παγκόσμιο εφοδιασμό.

Αυτόν το στόχο εξυπηρετεί και η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών «Όχι κέρδη από την πανδημία» με τη συγκέντρωση υπογραφών, ώστε να πιεστεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προωθήσει νομοθετική πράξη που να καθιστά τα εμβόλια και τη θεραπεία κατά της πανδημίας παγκόσμιο δημόσιο αγαθό, ελεύθερα προσβάσιμο στον καθένα. Η εκστρατεία ολοκληρώνεται την 1/5/2022 και όσοι θέλουν μπορούν να υπογράψουν στον ιστότοπο: https://eci.ec.europa.eu/015/public/#/screen/home.

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.