Ορίζοντας/ Ανοιχτός ορίζοντας

Ευρυβιάδου 9,  αναδρομική έκθεση του Εύρου Α. Ευρυβιάδη στη Λάρνακα

Στις 15 Νοεμβρίου 2019 πραγματοποιήθηκε η τελετή εγκαινίων της αναδρομικής έκθεσης του εικαστικού Εύρου Α. Ευρυβιάδη με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Ευρυβιάδου 9», στη Δημοτική Πινακοθήκη Λάρνακας. Την έκθεση επιμελήθηκε η ιστορικός Τέχνης, Δρ. Τώνια Λοΐζου και τα εγκαίνιά της τέλεσε ο Επίτροπος Εθελοντισμού και μη Κυβερνητικών Οργανώσεων κ. Γιάννης Γιαννάκη. Ο Δήμαρχος Λάρνακας, κ. Ανδρέας Βύρας, μεταξύ άλλων αναφέρει στο σημείωμά του για τον κατάλογο της έκθεσης: «Ο φίλος και συμπολίτης Εύρος Ευρυβιάδης, ο οποίος υπηρετεί την τέχνη και τον πολιτισμό της πόλης και κατ’ επέκταση της χώρας μας, με ζήλο και με επιτυχία, τιμά με το έργο του τη γενέτειρά του, τη Λάρνακα. Αυτό δηλώνει εξάλλου και ο τίτλος της έκθεσης «Ευρυβιάδου 9», το σημείο δηλαδή που ενίοτε στεγάζει τον χώρο δημιουργίας του σε μια οδό, που φέρει τιμητικά το όνομα της οικογένειας Ευρυβιάδου».

Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 2020. Παράλληλα με την κυρίως έκθεση έργα του καλλιτέχνη φιλοξενούνται στο Παττίχειο Δημοτικό Μουσείο Ιστορικού Αρχείου Λάρνακας, στο Δημοτικό Θέατρο Λάρνακας, στο ίδρυμα Φοίβου Σταυρίδη-Αρχεία Λάρνακας και στο Μουσείο Πιερίδη-Πολιτιστικό Ίδρυμα Τράπεζας Κύπρου.

Στο πλαίσιο της αναδρομικής έκθεσης πραγματοποιήθηκαν ήδη δύο παράλληλες εκδηλώσεις και θα ακολουθήσει ακόμα μία, στη Δημοτική Πινακοθήκη Λάρνακας, την Παρασκευή, 24 Ιανουαρίου 2020 και ώρα 7.30 μ.μ. κατά την οποία εικαστικός θα μιλήσει για τη Λάρνακα και το έργο του.

 

 

Το εργαστήριο φαίνεται εκ νέου ως η αφετηρία και η πηγή

Δεν είναι εύκολο να αναγάγει κανείς τον καλλιτεχνικό βίο και το πολυδιάστατο έργο του Εύρου Ευρυβιάδη σε συνεκτικές έννοιες ή ταξινομικές κατηγορίες. Ο καλλιτέχνης παραμένει εκ νεότητός του αταλάντευτα ανήσυχος, χαρίζοντάς μας αξιόλογα δείγματα σε ποικίλους τομείς, με προεξάρχουσα βέβαια τη ζωγραφική, χωρίς να στερούνται σημασίας και ειδικού βάρους η σκηνογραφία, η ενδυματολογία, οι κατασκευές, οι εικαστικές εγκαταστάσεις, η αγγειοπλαστική.

Τι θα μπορούσε, αφενός να οριοθετήσει, και αφετέρου να ερμηνεύσει αυτό τον εικαστικό πλούτο; Νομίζω πως η απάντηση έγκειται στην ίδια τη διαδικασία της δημιουργίας, και πιο συγκεκριμένα στο χώρο δημιουργίας του Ευρυβιάδη, το σπίτι και εργαστήριό του επί της οδού Ευρυβιάδου στη Λάρνακα. Η οδός, ειρήσθω εν παρόδω, είναι αφιερωμένη στον μεγάλο ευεργέτη της πόλης και προπάππο του καλλιτέχνη Ευρυβιάδη Αντωνιάδη. Ο χώρος, επιπροσθέτως, βρίσκεται δύο βήματα από τον πιο αγαπημένο δρόμο της Λάρνακας, τη λεωφόρο Αθηνών με τις εμβληματικές «Φοινικούδες». Εκεί ήκμασε και παρήλθε το ιστορικό ξενοδοχείο «Τέσσερα Φανάρια», ιδιοκτησίας της οικογένειας.

Το εν λόγω εργαστήριο, λοιπόν, λειτουργεί σαν ένα -ας μου επιτραπεί ο όρος- εργοστάσιο τέχνης. Μιας τέχνης που φωτίζει τον πυρήνα και τους ατελεύτητους κραδασμούς της ζωής και της πόλης, αποδίδοντας με καθαρότητα τη λύπη, το υπεσχημένο και την ειρωνεία της ανθρώπινης κατάστασης. Ως ακούραστος παραγωγός τέχνης, Ο Ευρυβιάδης μαζεύει με πολλή προσήλωση τις πρώτες ύλες του εργοστασίου του, όχι μόνο τα αναμενόμενα δομικά υλικά της τέχνης, αλλά και ένα πλήθος από παράδοξα αντικείμενα, τα οποία στον μη μυημένο παρατηρητή φαντάζουν αδιάφορα κι απλοϊκά, στα χέρια του, ωστόσο, αποκτούν ιδιότητες αποκαλυπτικές για τον άνθρωπο και τον κόσμο.

Οι πρώτες ύλες μετουσιώνονται στο εργαστήριο σε εικόνες, υπαρξιακές ενατενήσεις και περίκλειστα αισθητικά σύμπαντα. Πάνω απ’ όλα, όμως, μεταπλάθονται σε μια ακλόνητη πίστη σ’ ένα καλύτερο αύριο που μπορεί να αργεί, όμως εμείς, ως ηθικές και πνευματικές οντότητες, δεν μπορούμε παρά να το οραματιζόμαστε και να το προσδοκούμε.

Η τρέχουσα αναδρομική έκθεση ανασυνθέτει όψεις του χώρου αυτού της μεταποίησης, παραθέτοντας σημαντικά δείγματα των καρπών του. Στον επισκέπτη, συνεπώς, δίδεται η σπάνια εμπειρία της βίωσης του τόπου έκφρασης του Ευρυβιάδη, μέσω της θέασης μιας ψηφίδας δημιουργικής ιδιωτικότητας, καθώς και η ευκαιρία μιας βαθύτερης εξοικείωσης με το πολύτιμο έργο που έχει παραγάγει μέσα στο χρόνο.

Εσωτερικό με γκρίζο γατί, 2007

Τα έργα είναι στη συντριπτική τους πλειοψηφία συγκεντρωμένα στη Δημοτική Πινακοθήκη της Λάρνακας που φιλοξενεί τον βασικό κορμό της έκθεσης. Ένας μικρός αριθμός, ωστόσο, εκτίθεται και σε άλλους δημόσιους χώρους της πόλης. Η επιλογή αυτή αναδεικνύει τη σημασία της Λάρνακας στην καλλιτεχνική παραγωγή του Ευρυβιάδη, δημιουργώντας ταυτόχρονα τη συνθήκη ενός γόνιμου διαλόγου των εκθεμάτων με το αστικό περιβάλλον. Έχουμε με τον τρόπο αυτό μία άκρως ενδιαφέρουσα χωροταξική διασπορά τέχνης με την οδό Ευρυβιάδου να βρίσκεται στο επίκεντρο. Το εργαστήριο φαίνεται εκ νέου ως η αφετηρία και η πηγή.

Κώστας Μαννούρης

(Κείμενο στο κατάλογο της έκθεσης)

 

Nocturne, Larnaca, 2008

Εύρος Ευρυβιάδης· Μια εικαστική αναδρομή με  αναφορές

Μια υπέροχη ευκαιρία να ξεναγηθεί  κανείς στην πόλη της Λάρνακας,  είναι να μελετήσει το έργο του Εύρου Ευρυβιάδη. Ο Καλλιτέχνης γεννήθηκε και  ζει στην πόλη αυτή, την αγαπά, την απολαμβάνει και την λατρεύει.

Η ιδέα να συναντήσει το έργο του την πόλη, έδωσε και  τον τίτλο της έκθεσης, Ευρυβιάδου 9, τίτλο που φέρει το δικό του όνομα και αποτελεί σημείο αναφοράς για την πόλη μας και συνδέει παράλληλα την ιστορία του χώρου με την εικαστική δημιουργία του Καλλιτέχνη. Ως εκ τούτου το έργο έπρεπε να αγκαλιάσει την πόλη  και αποφασίστηκε να εκτεθεί σε οικείους πολιτιστικούς χώρους, όπως το  Μουσείο Πιερίδη, το  Ίδρυμα Φοίβος Σταυρίδης, το Δημοτικό Θέατρο και  το Ιστορικό Αρχείο Λάρνακας.

Ηλιοβασίλεμα στην Αλυκή Α, 2019

Ο Καλλιτέχνης

Λακωνικά, έξυπνα και  με εύγλωττο  τρόπο σημειώνει για τον εαυτό του :

Γεννήθηκα κατά την αποικιοκρατία. Μεγάλωσα σε ανεξάρτητο κράτος. Ανδρώθηκα στην αμέσως μετά τον Μάη του 68 Γαλλία. Έζησα το πραξικόπημα και την εισβολή. Δούλεψα 30 χρόνια στα σχολεία. Έγινα τελικά ΕΥΡΟπαίος πολίτης.

Αυτή η εισαγωγή αποκαλύπτει τη δική του φιλοσοφία και ψυχοσύνθεση.

Ο Εύρος Α. Ευρυβιάδης WIDESON, γεννήθηκε στη Λάρνακα της Κύπρου, την 9η Μαΐου 1949. Μεγάλωσε σε μια πόλη μικρή με μακραίωνη ιστορία, ανδρώθηκε στην πόλη αυτή και έζησε όλες τις αλλαγές των καιρών. Σπούδασε στη Μασσαλία, τέχνη και  επέστρεψε  στη Λάρνακα για να δημιουργήσει και να διδάξει. Τα χρόνια αυτά ζωγραφίζει, δημιουργεί σκηνικά και κοστούμια, διδάσκει και πειραματίζεται. Αυτά αποτελούν την προσωπική  του πορεία στην καλλιτεχνική  γνώση.

Ταξιδεύει συχνά, αλλά πάντοτε επιστρέφει στη Λάρνακα. Ζει και αναπνέει την ιστορία και τις στιγμές της. Οι πανηγυρικές εκδηλώσεις, οι αλλαγές των καιρών, οι ανάγκες και όλα όσα συναποτελούν την ατμόσφαιρα μιας μικρής παραλιακής πόλης είναι ο κόσμος που διαδραματίζεται στο έργο του.

Ο ίδιος χάνεται στα σοκάκια, ακούει τους ήχους και δημιουργεί όλα αυτά που  καθορίζουν  τον πλουραλισμό  στο εικαστικό  του έργο. Τα χρώματα του καλοκαιριού, και της άνοιξης, η αλήθεια πίσω από τα μικροαντικείμενα, η πολυπλοκότητα και η καθημερινότητα συνυπάρχουν στον εικαστικό κόσμο του Εύρου Ευρυβιάδη.

Το εικαστικό έργο

Με καυστικό χιούμορ, ευρηματικότητα και πλουραλισμό, τα έργα του Καλλιτέχνη κερδίζουν τις εντυπώσεις για το πλούσιο περιεχόμενο και τη ζωγραφική δεξιότητα. Από τη μεγάλη συλλογή με τις προσωπογραφίες από μελάνι μέχρι τις μικρές και μεγάλες εγκαταστάσεις, με την αξιοποίηση μικροαντικειμένων και την πλούσια συλλογή σχεδίων, σκηνικών και κουστουμιών, ο Καλλιτέχνης ακολουθεί την δική του πορεία, επιλέγοντας μορφές και σχήματα που αντανακλούν βιώματα του χθες και τα οποία συνθέτουν  μια σύγχρονη εικαστική πράξη.

Το 2012 παρουσίασε στη Λάρνακα  τα έργα με τον γενικό τίτλο  «Τα λάβαρα μιας επανάστασης», έργα που σηματοδοτούν  την καλλιτεχνική του  πορεία και αποδίδουν την ψυχοσύνθεση και τη φιλοσοφία του. Έγραψα στο σημείωμά μου, (Ανδρέας Παρασκευά, Εύρος Ευρυβιάδης, Μικέλλα Ψαρά, Μαρία Τούρου, κείμενα Τώνια Λοΐζου, έκθεση Δημοτική Πινακοθήκη Λάρνακας, 2012) «Είναι φανερό ότι μια ιστορία γεννιέται μέσα από το έργο του καλλιτέχνη, μια ιστορία κοινωνική,  η δική μας – η δική του. Μια λιτανεία που αποκτά ένα προσωπικό τελετουργικό χαρακτήρα και είναι τελικά ειρωνική, σαρκαστική, κωμική, τραγική ή και όλα μαζί. Μια συνδυαστική σχέση όπου ο πλουραλισμός αντιστρέφεται και το κάθε αντικείμενο γίνεται αυθύπαρκτο. Με συναίσθημα και λογική και με μέσο τα μικρά και μεγάλα αντικείμενα-επιλεγμένα με προσοχή για να δηλώνουν το παρελθόν, το παρόν αλλά και το γιατί, τακτοποιημένα έτσι ώστε να συνθέτουν το σκηνικό μιας θεατρικής παράστασης, επιχειρεί την προσωπική του σταυροφορία.

Με κριτικό βλέμμα μεταφέρει αυτό τον κούφιο και άκρατο πλουραλισμό που χαρακτηρίζει τη ζωή μας σε μια έκφραση εντελώς προσωπική, όπου το τραγικό διαδέχεται το κωμικό, όπου η μια αλήθεια συγκρούεται με την άλλη, αλλά –όλα συνυπάρχουν ειρηνικά.»

Σε όλη την καλλιτεχνική του πορεία  ο Εύρος Ευρυβιάδης εξαντλεί χρωματικά και σχηματικά  το κάθε τι. Η πληθωρική αυτή σχέση του καλλιτέχνη με το αντικείμενο αντλείται από τις εικόνες. Ένας κόσμος καθαρά προσωπικός, που άλλοτε κινείται εξπρεσιονιστικά και άλλοτε ως προσωπικός σουρεαλισμός γίνεται ένα παραμυθιακό χιουμοριστικό συμβάν.

Όλα μαζί και το καθένα ξεχωριστά αποτελούν το έργο του Εύρου Ευρυβιάδη.

Δρ Τώνια Λοΐζου

(Κείμενο στο κατάλογο της έκθεσης)

 

Zamioculcas σε μπλε γλάστρα και άλλα φρούτα, 2008