Η µαντίλα και η ισλαµοφοβία

30

Του Μιχάλη Μιχαήλ

Μεγάλη η συζήτηση που γίνεται από την περασµένη βδοµάδα για το θέµα της µαντίλας µε αφορµή την προσβλητική και ρατσιστική συµπεριφορά εναντίον της µαθήτριας, η οποία εκδιώχθηκε από λυκειάρχη, γνωστό για τις ακραίες κι εθνικιστικές του απόψεις. Ιδιαίτερα µέσα από τα µέσα κοινωνικής δικτύωσης έγινε έντονη αντιπαράθεση µεταξύ των πολιτών. Μια έντονη συζήτηση που αποκάλυψε ότι οι πλείστοι συζητούσαν χωρίς να ξέρουν καν το αντικείµενο. Υπήρξαν απόψεις που έδιναν πλήρη στήριξη στη µαθήτρια και στο δικαίωµά της να φέρει µαντίλα, αλλά και ακριβώς αντίθετες.

Κατά την άποψή µου, κάθε θέµα έχει τις δικές του διαστάσεις και παραµέτρους που πρέπει να λαµβάνονται υπόψη, τόσο στις συζητήσεις όσο και στις αποφάσεις. Πολλοί επικαλούνται τη Γαλλία ή άλλες χώρες που απαγόρευσαν τη µαντίλα ή την µπούρκα, ζητώντας να γίνει κάτι ανάλογο και στην Κύπρο. Όµως και πάλι γίνεται σύγκριση ή ζητείται να γίνουν ανάλογα και στην Κύπρο, τη στιγµή που δεν ισχύουν τα ίδια δεδοµένα. Στην Κύπρο θεωρητικά το κράτος, µε βάση το σύνταγµα, είναι ανεξίθρησκο, δεν έχει θρησκεία. Κάτι παρόµοιο που συµβαίνει σε ευρωπαϊκά κι άλλα κράτη.

Ωστόσο τα θέµατα θρησκείας αφήνονται στις δύο κοινότητες, και στην ε/κυπριακή κοινότητα, εφόσον η Εκκλησία θεωρείται ουσιαστικό συστατικό της, τα σχολεία είναι ελληνορθόδοξα. Γι’ αυτό και η άµεση παρέµβαση της Εκκλησίας στα της Παιδείας. Στη Γαλλία, για παράδειγµα, τα πράγµατα είναι διαφορετικά. Το κράτος δεν έχει επίσηµη θρησκεία, αλλά επιτρέπεται η λειτουργία θρησκειών.

Με βάση τα στοιχεία που υπάρχουν, το 64% του πληθυσµού είναι Ρωµαιοκαθολικοί και δεύτερη θρησκεία έρχεται το Ισλάµ µε ποσοστό γύρω στο 10%. Όµως στα γαλλικά σχολεία απαγορεύεται κάθε θρησκευτικό σύµβολο, σε αντίθεση µε την Κύπρο που τα πλείστα σχολεία φέρουν ονόµατα αγίων και είναι γεµάτα µε θρησκευτικά σύµβολα. Πέραν τούτων, δεν ξεκινά καµιά σχολική χρονιά χωρίς αγιασµό και δεν ολοκληρώνεται χωρίς εκκλησιασµούς κι εξοµολογήσεις. Εποµένως η διαφορά µεταξύ Γαλλίας -όπως κι άλλων στην Ευρώπη- και Κύπρου είναι τεράστια και ούτε καν σύγκριση µπορεί να γίνει.

Άρα, αν κάποιοι επιµένουν ότι θα πρέπει να µείνουν εκτός σχολείων θρησκευτικά σύµβολα, αυτό θα πρέπει να γίνει για όλα και όχι κατ’ επιλογή. Η ουσία όµως είναι ότι οι αντιδράσεις µε αφορµή το περιστατικό έχουν να κάνουν µε την ισλαµοφοβία και την ισοπεδωτική αντίληψη ότι όλοι οι µουσουλµάνοι είναι το ίδιο, δηλ. φανατικοί κι ακραίοι. Και στην καλλιέργεια αυτής της εντύπωσης συµβάλλει δυστυχώς στον µέγιστο βαθµό το µάθηµα των θρησκευτικών, που στην ουσία είναι κατήχηση κι όχι µάθηµα. Σε µια δηµοκρατική χώρα, λοιπόν, θα πρέπει να διατηρηθεί το δικαίωµα της επιλογής –κι όχι της επιβολής– αλλά ταυτόχρονα να µην καταπιέζεται το θρησκευτικό ή άλλο αίσθηµα κανενός πολίτη.