Όλα τα γιατί στα μάτια της πεντάχρονης Zahra



Της
Μαρίας Φράγκου

Στα μάτια της καθρεφτίζονται όλα τα γιατί. Και αποτυπώνουν το παράπονο όλων των παιδιών, ομοεθνών της ή μη, που βρίσκονται στην ίδια, ή σε χειρότερη ή ακόμα και σε κάπως καλύτερη κατάσταση.
Μέσα από την παιδική αθωότητά της, όπως το φωτογραφικό στιγμιότυπο καταγράφει, περνούν ως κινηματογραφικές στιγμές η βία που έζησε ή ως μάρτυρας κατέγραψε στην ψυχούλα της, η θλίψη για τον ξεριζωμό και τον χαμό αγαπημένων προσώπων, η λύπη, η αμφιβολία, η δυσπιστία, η αδυναμία.

Η Zahra από τη Συρία είναι το πρόσωπο-σύμβολο της χρονιάς που αποχαιρετούμε σε λίγες μέρες. Το πεντάχρονο κορίτσι από τη Συρία έγινε, χωρίς να το θέλει και χωρίς να το επιδιώξει, πρωταγωνιστής σε μια φωτογραφία που χάρισε στον δημιουργό της το πρώτο βραβείο σε διαγωνισμό της Unicef.

Αν ρωτούσε κανείς τη Zahra τι θα προτιμούσε, το βραβείο ή το σπίτι της, θα απαντούσε το σπίτι της. Αν την ρωτούσαν τι προτιμά, τη διασημότητα ή την ήρεμη ζωή στη χώρα της μαζί με την οικογένειά της, τους γονείς και τα επτά αδέλφια της, σίγουρα θα απαντούσε το δεύτερο. Διαζευκτικό «ή» δεν θα υπήρχε για το κορίτσι από τη Συρία, όπως και για κανένα άλλο παιδί στην ίδια θέση.

Η παιδική αθωότητα που χάθηκε τόσο νωρίς, λοιπόν.
Η παιδική αθωότητα που βιάστηκε από τις βόμβες, τα όπλα, τα συμφέροντα… Η Zahra και κάθε Zahra που γίνεται εικόνα, πρωτοσέλιδο θέμα και πρωταγωνίστρια στις ιστορίες των μεγάλων, θα προτιμούσε να ζει και να μεγαλώνει στην ασφάλεια της δικής της αυλής και όχι σε καταυλισμό μιας ξένης χώρας. Θα προτιμούσε να ζει και να μεγαλώνει με παιδιά της ηλικίας της και να ονειρεύεται το μέλλον της στη χώρα της και όχι σε μια άλλη, όπου πιθανόν να είναι ανεπιθύμητη ή δακτυλοδεικτούμενη.
Τι να σκεφτόταν η πεντάχρονη Zahra από τη Συρία την ώρα που την φωτογράφιζε ο φωτογράφος; Ποιες εικόνες περνούσαν άραγε από το μυαλουδάκι της; Και πώς σκέφτονται όλα τα παιδιά που μαζί με τις καραβιές των προσφύγων, προσεγγίζουν ξηρά, αναζητώντας λίγη ζεστασιά από το κρύο, λίγο φαΐ από τις πολλές μέρες που νηστικά ήταν στη βάρκα που τους έφερνε σε έναν άλλο κόσμο;

Αυτές τις απαντήσεις δεν μπορεί να τις καταγράψει ο φακός. Είναι καλά φωλιασμένες στην ψυχούλα των αθώων που άθελά τους πρωταγωνιστούν στη δημόσια σφαίρα του πλανήτη.