Του Χρήστου Χαραλάμπους

Είναι κάποια πράγματα που όσο κι αν έχουν αλλάξει οι καιροί, όσο κι αν η εξέλιξη και η τεχνολογία τα έχουν υποσκελίσει, παραμένουν -για πολλούς ακόμα- αναλλοίωτα ως αξίες της ανθρώπινης δημιουργίας. Αξίες όπως τα βιβλία που, από γένεσης κόσμου, αποτελούν θεμέλιο γνώσης και κατάρτισης, αλλά ταυτόχρονα, μέσα από φράσεις, περιγραφές και εικόνες, λειτουργούν σαν πυξίδα και σε ταξιδεύουν ατέρμονα στον κόσμο και στα άδυτα της ψυχής του ανθρώπου.

Σ’ αυτό τον υπέροχο κόσμο έχουν την ευκαιρία να ταξιδέψουν όσοι αναγνωρίζουν την αξία του βιβλίου ή ακόμα να τον ανακαλύψουν εκείνοι που για κάποιους λόγους δεν είχαν ιδιαίτερη σχέση μαζί του, περνώντας το κατώφλι του «Ταξιδευτή».

Του παλαιοβιβλιοπωλείου (του μοναδικού στο είδος του σε όλη την Κύπρο) που έχει δημιουργήσει στη Λεμεσό ένας νέος άνθρωπος, ο Αυγερινός Παναγιώτου, ένας αδιόριστος δάσκαλος που απασχολείται στα ολοήμερα σχολεία, ο οποίος εκφράζει τη δική του αγάπη για το βιβλίο μέσα από την επιθυμία και την προσπάθειά του να φέρει όσο γίνεται πιο κοντά στο βιβλίο περισσότερο κόσμο. Κάτι που το πετυχαίνει.

Η κουβέντα μαζί του είναι τόσο ευχάριστη όσο ευχάριστη και ταξιδιάρα είναι η μυρωδιά του χαρτιού και η αφή με τα ανάγλυφα εξώφυλλα των βιβλίων που τον περιβάλλουν. «Πάντα μου άρεσε το βιβλίο και το διάβασμα και όταν για πρώτη φορά πήγα στην Αθήνα, με εντυπωσίασε πολύ όταν διαπίστωσα ότι πουλούσαν και μεταχειρισμένα βιβλία… Ήταν κάτι που δεν υπήρχε στην Κύπρο… Μου άρεσαν κάτι μικρά υπόγεια βιβλιοπωλεία στο Μοναστηράκι που είχαν κυρίως παλιά μεταχειρισμένα βιβλία και έβλεπα τον κόσμο και κυρίως νέους να ψάχνουν στις στοίβες με τους τόμους και να διαλέγουν το βιβλίο που ήθελαν, τσι πήρα την ιδέα και είπα ότι θα κάνω κι εγώ ένα τέτοιο μαγαζί στην Κύπρο».

Αρχικά, όπως μας λέει, ήθελε να δημιουργήσει ένα βιβλιοπωλείο-καφέ όπου να πηγαίνει ο κόσμος, να πίνει τον καφέ του, να συζητά, να ανταλλάσσει και να βρίσκει εξαντλημένες εκδόσεις και γενικά μεταχειρισμένα και φτηνά βιβλία. «Ήθελα να στήσω ένα στέκι με αντικείμενο το βιβλίο αλλά και τη συναναστροφή που μπορεί να δημιουργηθεί ανάμεσα σε ανθρώπους που αγαπούν το διάβασμα».

Η απόφασή του να δημιουργήσει στα 24 του χρόνια τον πρώτο «Ταξιδευτή» στην οδό Κιτίου Κυπριανού στο κέντρο της παλιάς πόλης της Λεμεσού, ήταν σαν μια μηχανή του χρόνου μέσα από την οποία προωθείτο η διακίνηση του βιβλίου με πολύ χαμηλό κόστος.
Σήμερα ο «Ταξιδευτής» στεγάζεται σε μια «τρύπα» στην οδό Γεώργιου Μαλικκίδη (πάροδος της πλατείας Ηρώων) και είναι ανοικτός για το κοινό κάθε Σάββατο από τις 10 μέχρι τις 2 το μεσημέρι.

Και μόνο βλέποντας το χώρο απέξω, με το μάτι να φτάνει και στο εσωτερικό του μαγαζιού με τα βιβλία στις παλιές βιβλιοθήκες ή στοιβαγμένα σε πάγκους, αβίαστα γεννιέται η επιθυμία να μπεις και να αφεθείς στη νοσταλγία και το ρομαντισμό που αποπνέει ο χώρος. Και είναι σίγουρο ότι εκεί κάτι θα ανακαλύψεις που ίσως το έψαχνες καιρό και θα μπορείς να το αποκτήσεις ακόμα και με όσο κοστίζει ένα καφές ή ένα πακέτο τσιγάρα…

Αφιερώσεις και σημειώματα που δίνουν άλλη αξία

Το μάζεμα των βιβλίων, όπως εξηγεί ο Αυγερινός, έχει μια δυσκολία αλλά και κάποια γοητεία. «Τα βρίσκω από ανθρώπους που έχουν κληρονομήσει βιβλιοθήκες αλλά δεν τους αρέσουν τα βιβλία και ψάχνουν τρόπο να τα ξεφορτωθούν, είτε να τα πουλήσουν είτε απλά να τα δώσουν για να καθαρίσουν το χώρο τους. Πιο παλιά τα έβρισκα έτσι, αλλά τώρα όλοι προσπαθούν να τα πουλήσουν».
Άλλη πηγή είναι οι ίδιοι οι αναγνώστες, που αφού διαβάσουν τα βιβλία τους τα δίνουν για να πάρουν κάτι άλλο με χαμηλό κόστος. Και από μόνος του όμως ο δημιουργός του «Ταξιδευτή» βρίσκεται σε ένα συνεχές ψάξιμο και πάντα κάτι βρίσκει… Από μυθιστόρημα και ποίηση μέχρι φιλοσοφία, επιστημονικά συγγράμματα, βιβλία για τις τέχνες, παιδικά παραμύθια…

Αρκετά από τα βιβλία που μπορεί να βρει κάποιος στον «Ταξιδευτή» έχουν αφιερώσεις και διάφορα σημειώματα είτε από τους ίδιους τους συγγραφείς είτε από ανθρώπους που πρόσφεραν βιβλία σε άλλους ανθρώπους, κάτι που προσδίδει στο βιβλίο μια επιπλέον αξία.

«Έτυχε να βρω ένα βιβλίο που ανήκε προφανώς σε κάποιο γνωστό ζωγράφο, ο οποίος έφτιαξε ένα σχέδιο στην πρώτη λευκή σελίδα και υπέγραψε αυτό το έργο του. Σε κάποιο άλλο βιβλίο υπήρχε σημείωμα από κάποιον που σκεφτόταν να αυτοκτονήσει, έγραφε με ακρίβεια, την ώρα, τη μέρα και τους λόγους που ήθελε να βάλει τέρμα στη ζωή του. Βρήκα όμως και πολύ όμορφα σημειώματα, όπως σε ένα βιβλίο του Παύλου Ξιούτα, όπου ο ίδιος ο συγγραφέας έγραφε με μολύβι κάποια πράγματα και αναφερόταν σε κάποια ωραία γυναίκα…»

Σε ένα άλλο βιβλίο υπήρχαν κόλλες με χειρόγραφες σημειώσεις του συγγραφέα που αφορούσαν το σχεδιασμό του επόμενου βιβλίου που ήθελε να γράψει. «Κι αυτό το διαπίστωσα όταν αργότερα βρήκα και αυτό το βιβλίο του…»

Ταξιδεύοντας σε πλατείες και καφενεία…

Η διαπίστωση ότι τελικά το βιβλίο δεν έχει πεθάνει και ότι ο κόσμος και ιδιαίτερα οι νέοι άνθρωποι ενδιαφέρονται να πιάσουν στα χέρια τους το χαρτί και να διαβάσουν, οδήγησε τον Αυγερινό στην απόφαση να βγει και έξω από την… τρύπα του. Μαζεύει λοιπόν τα βιβλία του και κάποιες Κυριακές διοργανώνει παζαράκια στη Λεμεσό και τη Λευκωσία. Στόχος να βρεθεί το βιβλίο κοντά σε όσο το δυνατόν περισσότερο κόσμο που όχι μόνο επιθυμεί να πάρει ένα βιβλίο, αλλά να έχει και την ευκαιρία να έρθει σε επαφή με άλλους βιβλιόφιλους, να ανταλλάξουν σκέψεις και απόψεις, να δημιουργήσουν μια αλλιώτικη ανθρώπινη σχέση…

Παζαράκια σε πλατείες, καφενεία και άλλα προσφερόμενα στέκια. Όπως το σημερινό, που θα γίνει στο καφενείο «Στο δρόμο», εκεί στο στενό δρομάκι απέναντι από την εκκλησία της Αγίας Νάπας, από τις 10 το πρωί μέχρι τις 10 το βράδυ.

Και είναι εκπληκτικό και σίγουρα ενθαρρυντικό το γεγονός ότι στα παζαράκια αυτά βλέπεις γονείς να συνοδεύονται από τα παιδιά τους, τα οποία ανακατώνοντας κι αυτά τους πάγκους με τα βιβλία βρίσκουν κάποια κλασικά παραμύθια ή ακόμα και βιβλία όμορφα ζωγραφισμένα που σίγουρα τους τραβούν το ενδιαφέρον…