Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης παραχωρεί συνέντευξη Τύπου σχετικά με τη Διάσκεψη για το Κυπριακό που πραγματοποιήθηκε στο Κρανς Μοντάνα της Ελβετίας, τη Δευτέρα 10 Ιουλίου 2017, στο Προεδρικό Μέγαρο, στη Λευκωσία. ΑΠΕ ΜΠΕ/www.pio.gov.cy/Σταυρος Ιωαννιδης

Του Ιάκωβου Ψάλτη*

Φαίνεται πως τελευταία έχει καταστεί 2η φύση στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας η απορία: «τι θέλετε να κάνω», όταν του ασκούν κριτική για την παντελή απραξία του στην προώθηση του εθνικού μας θέματος μετά την κατάρρευση των διαπραγματεύσεων στο Κραν Μοντανά -πριν περίπου 17 μήνες. Παραδείγματα υπάρχουν πάρα πολλά, αλλά θα περιοριστώ στα πιο πρόσφατα, τα οποία βγάζουν μάτι. Το πρώτο αφορά στην απάντηση που έδιδε και συνεχίζει να δίδει στον Γενικό Γραμματέα του ΑΚΕΛ, κ. Άντρο Κυπριανού, όταν τον κατηγορεί πως πέραν από του να διαβεβαιώνει φραστικά πως είναι έτοιμος να επιστρέψει στις συνομιλίεςμ στην πράξη δεν έχει κάνει οτιδήποτε χειροπιαστό.

 

Το 2ο αφορά στην εξωφρενική απαίτησή του να δώσουν τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου περιεχόμενο στις δικές του «ιδέες» για την αποκεντρωμένη ομοσπονδία, ιδέες που όπως φαίνεται προσπαθεί απεγνωσμένα να αποποιηθεί τώρα, αφού, σύμφωνα με εντελώς πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου Κύπρου, η πλειοψηφία του κόσμου σήμερα μπορεί να έχει κάποιες εύλογες ανησυχίες για τη λύση της Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας, αλλά σε καμία περίπτωση δέχεται τη λύση των δύο κρατών, την οποία η τεράστια πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων σε ποσοστό 70% απορρίπτει. Λύση την οποία κάθε νούσιμος Κύπριος απεύχεται να εισαχθεί ως νέα ιδέα στους όρους αναφοράς εκ μέρους της Τουρκίας και η οποία αν γίνει αποδεχτή θα οδηγήσει, μεταξύ άλλων, σε σύνορα με τον κατοχικό Αττίλα, χάσιμο της πλειοψηφίας της ΑΟΖ, αποχώρηση της UNFICYP και διαρκή ένταση.

Το πιο… αναπάντεχο παράδειγμα απορίας του ΠτΔ αφορά στην απάντηση που έδωσε στον δημοσιογράφο της «Γνώμης», κ. Γιώργο Σοφοκλέους, όταν τον ρώτησε τι κάνει για να προετοιμάσει τους πολίτες για τη λύση Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας και διερωτήθηκε: «Δεν είμαι εγώ που έπιννα ζιβανίες με τον Ακιντζί μέσα στους δρόμους;» Βέβαια, το πιο θλιβερό δεν είναι τόσο αυτό που είπε, αφού με λίγη ή περισσότερη καλή διάθεση θα μπορούσε να εκληφθεί απλά ως ένα κακόγουστο αστείο, αλλά το γεγονός πως, όπως φαίνεται, εννοούσε αυτά που έλεγε και σε τέτοια περίπτωση πρέπει όχι απλά να ανησυχήσουμε, αλλά να τρομοκρατηθούμε.

 

Περιρρέουσα ατμόσφαιρα

Άλλωστε η περιρρέουσα ατμόσφαιρα, την οποία βιώνουμε αυτό τον καιρό, δεν μας παίρνει μόνο πίσω στην προ του δημοψηφίσματος το 2004 εποχή, αλλά, έτι χειρότερα, στο προ του χουντοεοκαβήτικου πραξικοπήματος και της τούρκικης εισβολής κλίμα του 1974. Ο κατάλογος των κρουσμάτων ανεξάντλητος και περιορίζομαι στα πλέον πρόσφατα: φασιστικός πανηγυρικός από δασκάλα σε… αντιφασιστική θρησκευτική εκδήλωση, ναζιστική παρέλαση μαθητών σε λύκειο με την ευκαιρία της 28ης Οκτωβρίου, ρατσιστική συμπεριφορά Κοινοτικού Συμβουλίου απέναντι σε ασυνόδευτα προσφυγόπουλα, διαπόμπευση εκτοπισμένων Ελληνοκυπρίων που πέρασαν το οδόφραγμα Δερύνειας για να δουν τα σπίτια τους στην κατεχόμενη γη μας από Ελληνοκύπρια «υπερπατριώτισσα» και διαδήλωση εθνικοφρόνων νεολαιών εναντίον του ψευδοκράτους για να υπερασπιστούν δήθεν την Κυπριακή Δημοκρατία… χωρίς κυπριακές σημαίες.

Σε κάθε περίπτωση, κ. Πρόεδρε, και με όλο το σεβασμό, τουλάχιστον ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών επανειλημμένα, και ιδιαίτερα μέσω των δύο τελευταίων ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας, σας έχει υποδείξει και συνεχίζει να σας υποδεικνύει με πολλή υπομονή και ευπρέπεια τις περιοχές του κυπριακού προβλήματος που χρήζουν προσοχής και μεγαλύτερου ενδιαφέροντος για να προωθηθεί προς επίλυση. Αυτές οι εκθέσεις σας δίδουν και την απάντηση για το τι έπρεπε να είχατε κάνει και ακόμη μπορείτε να κάνετε, από κοινού με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, αυτά που ισχυρίζεστε πως δεν… γνωρίζετε. Βρίσκονται στα εξής συμπερασματικά σημεία/υποδείξεις:

1. Στα πιο πρόσφατα ψηφίσματά του για την Κύπρο (S/2018/2430), το Συμβούλιο Ασφαλείας κάλεσε για ανανεωμένες προσπάθειες για υλοποίηση όλων των εναπομείναντων μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης και για συμφωνία και υλοποίηση περαιτέρω κοινών και μονομερών βημάτων για οικοδόμηση εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Περαιτέρω, το Συμβούλιο Ασφαλείας κάλεσε τους δύο ηγέτες να εντατικοποιήσουν τη δουλειά των Τεχνικών Επιτροπών που εγκαθιδρύθηκαν το 2008, οι οποίες αποσκοπούν στη βελτίωση της καθημερινότητας των Κυπρίων.

2. Με εξαίρεση δυο-τρεις Τεχνικές Επιτροπές, όπως η Τεχνική Επιτροπή για την Πολιτιστική Κληρονομιά και η Τεχνική Επιτροπή για την Παιδεία, οι οποίες λειτουργούν κυρίως με οικονομική στήριξη από το εξωτερικό, συνεχίζουν να συναντώνται κανονικά και εργάζονται πάνω σε σημαντικές δικοινοτικές πρωτοβουλίες. Άλλες συναντιούνται μόνο σποραδικά. Από τις 12 Τεχνικές Επιτροπές, επτά δεν έχουν συναντηθεί για περισσότερο από ένα χρόνο, ενώ μια από αυτές δεν έχει συναντηθεί από το 2016. Στο μεταξύ, σύμφωνα με πληροφορίες, οι τουρκοκυπριακές «αρχές» έχουν ανακοινώσει ότι πιο πολλοί εκπαιδευτικοί ελληνικής γλώσσας θα ενταχθούν στο σχολικό σύστημα.

3. Οι φυσικοί πόροι που έχουν ανακαλυφθεί στην και γύρω από την Κύπρο θα πρέπει να ωφελήσουν και τις δύο κοινότητες και να καταστούν ένα ισχυρό κίνητρο για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη για να εργαστούν με ευθύνη με στόχο μια αμοιβαία αποδεκτή και διαρκή επίλυση του κυπριακού προβλήματος.

4. Η προοπτική για μια συνολική διευθέτηση μεταξύ των κοινοτήτων στο νησί παραμένει ζωντανή, (…) παρ’ όλες τις προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών και την εναπομείνασα δουλειά που τα μέρη πρέπει να αναλάβουν για να υπερπηδήσουν τις προκλήσεις που έχουν εμποδίσει μέχρι σήμερα την επίλυση.

5. Η συνέχιση της στήριξης μιας ατέλειωτης πορείας χωρίς αποτέλεσμα βρίσκεται πίσω μας και όχι μπροστά μας. Υπάρχει διαδεδομένη ομοφωνία ότι η έλλειψη λύσης του κυπριακού προβλήματος δεν είναι βιώσιμη (…) το ζήτημα έχει εξοργίσει τις καλύτερες προσπάθειες της διεθνούς κοινότητας για πάνω από πέντε δεκαετίες.

6. Ενώ τα Ηνωμένα Έθνη μπορούν να βοηθήσουν τα μέρη, η απόφαση για μια λύση που θα αντέξει στο χρόνο ανήκει στους Κυπρίους. Ενώ μια διευθέτηση συνεπάγεται πως κάθε πλευρά θα ικανοποιηθεί λιγότερο από τις πλήρεις απαιτήσεις της, ταυτόχρονα θα δημιουργηθούν ευκαιρίες για ανάπτυξη, ευημερία και εμπέδωση της εμπιστοσύνης.

7. Προτρέπω τα μέρη να κινητοποιήσουν τη δημιουργικότητα και δέσμευσή τους και να βοηθήσουν τις κοινότητες να αντιληφθούν και να στηρίξουν την επιδίωξη μιας λύσης που θα αντέξει στο χρόνο.

 

Απάντηση στην «εναγώνια» απορία

Με μια απλή ανάγνωση των πιο πάνω, ή τουλάχιστον μια προσεκτική τέτοια, διαβάζοντας κυρίως ανάμεσα στις γραμμές, πιστεύω πως δεν είναι τόσο δύσκολο για τον ΠτΔ να βρει την απάντηση στην «εναγώνια» απορία του που συνοψίζεται στο «τι άλλο έπρεπε να είχα κάνει ή να κάνω για να προωθήσω την επίλυση του εθνικού μας προβλήματος». Όμως αυτή είναι η μια όψη του νομίσματος: αυτή που αφορά στις υποχρεώσεις των δύο ηγετών. Η άλλη αφορά την υποχρέωση της Κοινωνίας των Πολιτών (ΚτΠ) -δηλαδή εμάς των απλών πολιτών, Ελληνοκυπρίων (ΕΚ) και Τουρκοκυπρίων (ΤΚ), ή, αν θέλετε των ΚΥΠΡΙΩΝ. Αφού για να περάσει οποιοδήποτε σχέδιο λύσης πρέπει να εργαστούμε και εμείς σκληρά για την προετοιμασία των ψηφοφόρων και στη συνέχεια, αν έχει επιτυχή έκβαση η προσπάθεια, να εργαστούμε ακόμη σκληρότερα για να δημιουργηθεί η κουλτούρα ειρηνικής συμβίωσης.

Επί του προκειμένου, η τελευταία έκθεση του Γ.Γ., εμμέσως πλην σαφώς, περιγράφει τη σημερινή κατάσταση πραγμάτων και μας υποδεικνύει προς ποια κατεύθυνση πρέπει να κινηθούμε αν θέλουμε να έχουμε μιαν ενεργό ανάμειξη στην προώθηση του εθνικού μας θέματος. Πιο συγκεκριμένα, αναφέρει πως παρά την ενθάρρυνση των ΗΕ για τη δημιουργία μιας συνιστώσας ομάδας της κοινής γνώμης για την ειρήνη και παρ’ όλες τις σποραδικές κινητοποιήσεις της ΚτΠ «(…) οι προσδοκίες του κοινού όσον αφορά στις διαβουλεύσεις παρουσιάστηκαν περιορισμένες και στις δυο κοινότητες, καθώς η κοινή γνώμη στην Κύπρο μετά το Κραν Μοντανά αντανακλούσε, γενικά, είτε απάθεια είτε αποθάρρυνση όσον αφορά την επιστροφή στις συνομιλίες».

Και αν η απογοήτευση δικαιολογείται λόγω της στάσης των ηγετών, η απάθεια δεν είναι κάτι που μας τιμά, αφού υπονοεί πως έχουμε εγκαταλείψει το όραμά μας για απελευθέρωση και επανένωση της πατρίδας μας. Σημαίνει πως χαρίζουμε στην κατοχική Τουρκία το 36% της πατρίδας μας μαζί με τα μνημεία, τα σπίτια και τις περιουσίες μας. Σημαίνει πως απαλλάσσουμε τον Αττίλα από το σφαγιασμό 3.000 Ελληνοκυπρίων και τη δημιουργία 1.600 αγνοουμένων. Σημαίνει πως αποδεχόμαστε πως τα σύνορά μας είναι στη Δερύνεια και όχι στην Κερύνεια.

 

 

Προετοιμασία των πολιτών

Έχουμε τεράστια ευθύνη να δουλέψουμε σκληρά προς την κατεύθυνση της προετοιμασίας των πολιτών, Ε/κ και Τ/κ, για μια συμφωνημένη λύση και ειρηνική συμβίωση. Κατά τεκμήριο, υπάρχουν γύρω στις 100 φιλειρηνικές Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις (ΜΚΟ) ειδικών ενδιαφερόντων -οι πιο πολλές δικοινοτικές- οι οποίες στελεχώνονται από πολύ αξιόλογους πολίτες. Αυτές οι ΜΚΟ κάνουν θαυμάσια δουλειά, η κάθε μια στον τομέα της. Αυτό που δεν έχει γίνει κατορθωτό μέχρι σήμερα είναι ο συντονισμός αυτός των ΜΚΟ για συλλογική δράση. Αυτό είναι το κύριο μας καθήκον σε αυτή την συγκυρία. Τότε μόνο θα μπορούμε να ισχυριστούμε πως συμβάλαμε και εμείς σε αυτό που τονίζει ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ στην τελευταία του έκθεση:
«Πιστεύω πως όλοι οι Κύπριοι αξίζουν ένα κοινό μέλλον, το οποίο μόνο ένα πράγμα μπορεί να φέρει: μια διαρκής διευθέτηση που θα επιτευχθεί μέσα στα πλαίσια ενός ξεκάθαρου ορίζοντα».

 

*Διδάκτορας Επαγγελματικών Σπουδών στην Εκπαιδευτική Διοίκηση

 

 

 

Μας έχεις Like στο Facebook ;