Κώδωνας κινδύνου για το κυπριακό χαλλούμι




Την ανησυχία του λόγω της αδυναμίας των Κύπριων παραγωγών να καλύψουν τη διαρκώς αυξανόμενη παγκόσμια ζήτηση για χαλλούμι, εξέφρασε μέσα από τις σελίδες της «Παροικιακής» ο κ. Δημήτρης Παπανικολάου.

Των Χαράς Καϊμάκη και Θεοδώρας Κυριάκου

«Δεν πρόκειται για ένα προϊόν που αγαπούν μόνο οι Κύπριοι και οι Έλληνες», εξήγησε ο ιδιοκτήτης της εταιρείας “Marathon Foods” σε συνέντευξή του στην «Παροικιακή». «Όποιος καταναλωτής -ανεξαρτήτως εθνικότητας- το δοκιμάσει, έστω και μία φορά, το προτιμά ξανά», σημείωσε.

Ο κ. Παπανικολάου, μάλιστα, πληροφόρησε με μεγάλη ικανοποίηση πως το παραδοσιακό τυρί της Κύπρου βρίσκεται στα ράφια μεγάλων αλυσίδων supermarket, αλλά και στα μενού διάσημων εστιατορίων της Βρετανίας και όχι μόνο.

Ο ίδιος άλλωστε γνωρίζει πολύ καλά τις ανάγκες της αγοράς, αφού η “Marathon Foods” δραστηριοποιείται στο Λονδίνο ήδη από το 1986, έχοντας πια περάσει στα χέρια της δεύτερης γενιάς.

Μάλιστα η εταιρεία αποτελεί αποκλειστικό εισαγωγέα και διανομέα αγαπημένων κυπριακών και ελληνικών brands, όπως ΚΕΑΝ, ΖΙΒΑΝΙΑ ΛΟΕΛ, Κυπριακός Καφές Λαϊκού, Zotiades Group (με τον γνωστό MR. BROWN Coffee), Αλλαντικά Γρηγορίου, Ζορμπάς, Delicacy Foods, Serano (ξηροί καρποί) κ.α.

Ο λόγος, όμως, στον ίδιο…

Είναι σε θέση η Κύπρος να καλύψει την παγκόσμια ζήτηση σε χαλλούμι; Πώς έχει επηρεάσει η κατάσταση τη δική σας εταιρεία;

Σε εμάς μπορεί κανείς να βρει πολλά προϊόντα, όπως ταχίνι, κυπριακές ελιές, ελαιόλαδο, φέτα και φυσικά χαλλούμι. Πιστεύω πολύ στα αγαθά που παράγει ο τόπος μου και οι καταναλωτές τα εμπιστεύονται και τα προτιμούν. Όμως, όπως σας εξήγησα και πριν, δεν είναι μόνο οι Κύπριοι που τα εμπιστεύονται.

Έτσι έχουμε κάνει ένα μεγάλο άνοιγμα και σε άλλες αγορές. Συγκεκριμένα για το χαλλούμι, κοιτάζοντας τις συμφωνίες μου για το 2020, μπορώ να σας πω ότι έχουμε πουλήσει 2.200 τόνους. Αν είχα περισσότερο, θα μπορούσα και να πουλήσω παραπάνω.

Λίγες μέρες πριν έκλεισα συμφωνία με μία μεγάλη αλυσίδα supermarket. Μου έδωσαν την ευκαιρία να επιλέξω: είτε να τους προμηθεύσω με 3,5 εκ. κομμάτια ή με 2,3 εκ. κομμάτια χαλλούμι. Δυστυχώς αναγκάστηκα να τους διαθέσω 2,3 εκ., γιατί αλλιώς δεν θα μπορούσα να εξυπηρετήσω και τους άλλους μου πελάτες. Ζήτηση υπάρχει, αντίστοιχη παραγωγή όμως όχι…

Τον τελευταίο καιρό έχουν εμφανιστεί στην αγορά ξένες απομιμήσεις του παραδοσιακού κυπριακού τυριού. Αποτελούν απειλή;

Η εν λόγω έλλειψη έδωσε την ευκαιρία σε ξένες επιχειρήσεις να ξεκινήσουν την παραγωγή φθηνών απομιμήσεων του χαλλουμιού, όπως το λεγόμενο “grilled cheese”. Οι παραγωγοί μας παράγουν γάλα, αλλά δυστυχώς δεν υπάρχουν κατάλληλες δομές για να καλυφθούν επαρκώς οι παγκόσμιες ανάγκες που είναι πολύ μεγάλες. Τον τελευταίο καιρό με έχουν προσεγγίσει εταιρείες από άλλες χώρες, οι οποίες προσφέρουν απομιμήσεις του χαλλουμιού σε σημαντικά χαμηλότερη τιμή.

Οι συγκεκριμένες εταιρείες μού ζητούν να προωθήσω τα προϊόντα τους στους πελάτες μου και στα διάφορα σημεία διανομής που τροφοδοτώ. Η τιμή τους μπορεί να είναι φανερά χαμηλότερη, αλλά σίγουρα υστερούν πολύ σε ποιότητα. Όμως, η “Marathon Foods” πάντοτε προτιμά να στηρίζει αυθεντικά κυπριακά προϊόντα.

Χάρη σε αυτά, άλλωστε, έχουν δουλειά τα εργοστάσιά μας και ανθίζει η οικονομία του τόπου μας, της Κύπρου που όλοι μας αγαπάμε. Ωστόσο πρέπει να παραδεχτώ πως δεν είναι λίγες οι φορές που παρά τη θέλησή μου -και το τονίζω αυτό- αναγκάζομαι να καταφύγω σε αυτές τις απομιμήσεις, γιατί δεν υπάρχει άλλος τρόπος να καλύψω τις ανάγκες των πελατών μου.

Φυσικά δεν κατηγορώ κανέναν παραγωγό, ούτε και τα εργοστάσια της Κύπρου γι’ αυτήν την κατάσταση. Άλλωστε ας μην ξεχνάμε πως από κει που η ζήτηση αυξανόταν μεταξύ 5-10% ετησίως, τα τελευταία χρόνια το ποσοστό έφτασε περίπου στο 35%.

Όμως θέλω να στείλω ένα ηχηρό μήνυμα: πως πρέπει να πολεμήσουμε τις ξένες απομιμήσεις. Να μην τα αφήσουμε να εδραιωθούν στην αγορά. Δεν προσπαθώ να εξυπηρετήσω τα συμφέροντα της δικής μου εταιρείας. Εξάλλου, αυτά είναι πιο φθηνά. Είναι για το καλό της Κύπρου μας, για το καλό των εργοστασίων μας, που δημιουργούν θέσεις εργασίας, για το καλό των παραγωγών μας…

Η ποσόστωση 51% αιγοπρόβειο και 49% αγελαδινό αποτελεί έναν έντιμο συμβιβασμό;

Η μεγαλύτερη ποσότητα χαλλουμιού που παράγεται σήμερα αποτελείται από 80% αγελαδινό και 20% αιγοπρόβειο γάλα. Αυτή είναι η φόρμουλα που έκανε το τοπικό μας τυρί γνωστό και αγαπητό παντού και ο καταναλωτής την προτιμά.

Φυσικά υπάρχουν και πολλά άλλα είδη, όπως το χαλλούμι με 100% αιγοπρόβειο γάλα, που είναι η πιο παραδοσιακή συνταγή που μπορεί να παράγει μία βιομηχανική μονάδα, όμως το προτιμούν κυρίως οι πελάτες που ήξεραν το χαλλούμι πολλά χρόνια πριν γίνει μόδα.

Σας τα λέω όλα αυτά για να ξεκαθαρίσω πως ο περισσότερος κόσμος αγαπά το χαλλούμι, επειδή έχει μάθει τη συγκεκριμένη φόρμουλα, δηλαδή 80% αγελαδινό και 20% αιγοπρόβειο γάλα.

Για το 2020 ως εταιρεία έχουμε πουλήσει 2.200 τόνους από το κλασικό χαλλούμι (80% αγελαδινό – 20% αιγοπρόβειο), ενώ οι πωλήσεις για το 100% αιγοπρόβειο χαλλούμι αγγίζουν περίπου τους 50-70 τόνους και μάλιστα είμαι πολύ ευχαριστημένος.

Γιατί όμως συμβαίνει αυτό; Σίγουρα υπάρχει διαφορά στη γεύση και στην τιμή, αλλά η απάντηση είναι ότι ο περισσότερος κόσμος έχει συνηθίσει με το κλασικό χαλλούμι. Έμαθαν με την πιο ελαφριά γεύση. Αν δοκιμάσουν το παραδοσιακό χαλλούμι (100% αιγοπρόβειο) μπορεί μέχρι και να το στείλουν πίσω, νομίζοντας ότι δεν είναι καλό.

Καλώς ή κακώς το 80/20 είναι η συνταγή που έκανε το χαλλούμι παγκοσμίως γνωστό και αυτήν πρέπει να κρατήσουμε.

Επομένως, ποια λύση προτείνετε;

Η προσπάθεια για κατοχύρωση του χαλλουμιού ως προϊόντος προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης (ΠΟΠ) δεν έχει σταματήσει ούτε στιγμή και επικεντρώθηκε στην εξεύρεση λύσεων σε ορισμένες διαφωνίες που έχουν δημιουργηθεί. Σκοπός είναι να μεγιστοποιηθεί η ανάπτυξη του χαλλουμιού προς όφελος όλων των εμπλεκομένων στην αλυσίδα παραγωγής χαλλουμιού, δηλαδή των αιγοπροβατοτρόφων, τους αγελαδοτρόφων και τυροκόμων της Κύπρου.

Βασικό σημείο στο διάλογο είναι ότι μερικοί ζητούν να αλλάξει η ποσόστωση και θεωρούν ότι το χαλλούμι θα πρέπει να περιέχει τουλάχιστον 51% αιγοπρόβειο γάλα. Εγώ νομίζω πως αυτό είναι λάθος. Φυσικά πιστεύω πως πρέπει να στηρίξουμε εξίσου τους παραγωγούς, αγελαδοτρόφους και αιγοπροβατοτρόφους.

Αλλά, σκεφτείτε πως οι ποσότητες δεν μας φτάνουν τώρα με το 80/20. Φανταστείτε τι θα γίνει αν αλλάξουμε το ποσοστό! Μπορεί και οι πελάτες να μη θέλουν τη νέα γεύση, αφού τόσα χρόνια έχουν συνηθίσει κάτι τελείως διαφορετικό.

Η αγορά “διψά” για αυθεντικό κυπριακό χαλλούμι και ο κόσμος γυρεύει απομιμήσεις γιατί δεν υπάρχει αρκετή παραγωγή από την Κύπρο. Αν αλλάξουμε την ποσόστωση όχι μόνο θα πονέσουμε τους εαυτούς μας γιατί θα μειωθεί κι άλλο η παραγωγή, αλλά θα βοηθήσουμε και τις ξένες απομιμήσεις να ανεβούν πιο γρήγορα.

Το πρόβλημα δημιουργήθηκε επειδή οι παραγωγοί δεν ένιωθαν ασφάλεια προκειμένου να κάνουν επενδύσεις. Γι’ αυτό προτείνω τη δημιουργία μίας ανεξάρτητης κυπριακής Αρχής, η οποία θα φροντίζει ώστε οι τιμές να είναι σταθερές για όλους και θα διασφαλίζει αμφότερους τους αγελαδοτρόφους και τους αιγοπροβατοτρόφους.

Κλείνοντας, θα ήθελα να καλέσω όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές -Υπουργείο Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης, Υπουργείο Εμπορίου, αγελαδοτρόφους, αιγοπροβατοτρόφους, τυροκόμους- να καθίσουν μαζί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων προς εξεύρεση της χρυσής τομής. Είναι άμεση και επιτακτική ανάγκη να βρεθεί το συντομότερο δυνατό μία λύση στο πρόβλημα, ώστε να “σωθεί” το αυθεντικό κυπριακό χαλλούμι. Ωστόσο κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί μόνο με την κατοχύρωση του αγαπημένου τυριού ως προϊόντος ΠΟΠ και την αύξηση της παραγωγής, ώστε να καλύπτει τις ανάγκες της αγοράς και να μην αφήνει περιθώρια στους ξένους μιμητές…

Από την Παροικιακή