Μια εικόνα χίλιες λέξεις

  • Καθημερινή ενημέρωση

    Κάθε πρωί η επικαιρότητα στο inbox σου.


Του Λύσανδρου Λυσάνδρου*

Από το τέλος του προηγούμενου έτους παρακολουθούμε τις τιμές των αγαθών στην Κύπρο, στην Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και σε όλο τον κόσμο να αυξάνονται γοργά.

Οι αυξήσεις στις τιμές που παρατηρούμε τους τελευταίους μήνες προκύπτουν κυρίως από δύο σημαντικούς παράγοντες: πρώτον, από την αυξημένη ζήτηση από τις στρεβλώσεις που έχουν παρατηρηθεί στην εφοδιαστική αλυσίδα μετά την άρση των αυστηρών μέτρων για τον περιορισμό της διασποράς του κορονοϊού, δεύτερον και σημαντικότερο από την αύξηση των τιμών των πρώτων υλών ενέργειας (πετρέλαιο, φυσικό αέριο κ.λπ.), η οποία έχει επιταχυνθεί μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Το να αυξάνονται οι τιμές των αγαθών σε περιόδους αυξήσεων του κόστους και αυξημένης ζήτησης είναι φυσικό επακόλουθο και δεν θα πρέπει να μας εκπλήσσει. Το τι πραγματικά εξοργίζει είναι το γεγονός ότι στην αντίθετη περίπτωση δεν συμβαίνει το αναμενόμενο αντίστοιχο. Δηλαδή, όταν μειώνεται το κόστος των καυσίμων η μείωση της τιμής των αγαθών συμβαίνει σε μικρότερο βαθμό και με καθυστέρηση. Πού λοιπόν οφείλεται αυτό το παράδοξο;

Το 1990 αυτό το ιδιόμορφο και αλλόκοτο φαινόμενο έγινε γνωστό στους οικονομικούς κύκλους ως “Rockets and Feathers” και περιγράφει την κατάσταση όπου οι τιμές ανεβαίνουν σαν πύραυλος (rocket) και πέφτουν σαν φτερό (feather). Για παράδειγμα, όταν τα καύσιμα ακριβαίνουν, τότε οι τιμές των αγαθών ακολουθούν σαν… ρουκέτες. Όμως όταν οι τιμές των καυσίμων πέφτουν, οι τιμές των προϊόντων εδώ ακολουθούν την πτώση όπως τα… φτερά.

O πρώτος που χρησιμοποίησε τη φράση “Rockets and Feathers” (πύραυλοι και φτερά) ήταν ο Robert Bacon το 1990 στη μελέτη του με τίτλο «Rockets and feathers: the asymmetric speed of adjustment of UK retail gasoline prices to cost changes». Ο Robert Bacon σ’ αυτή τη σπουδαία πρωτοποριακή εργασία, πριν τρεις δεκαετίες, περιγράφει το paradigm (pattern, μοντέλο, μοτίβο) την ασύμμετρη ταχύτητα προσαρμογής των λιανικών τιμών της βενζίνης στο Ηνωμένο Βασίλειο στις αλλαγές κόστους. Για όσους ενδιαφέρονται αυτή η μελέτη είναι προσβάσιμη στο διαδίκτυο.

Προφανώς αυτό το φαινόμενο (οι αυξήσεις των τιμών χονδρικής να μετακυλίονται πολύ γοργά στους καταναλωτές, ενώ οι πτώσεις να μεταβάλλονται πολύ αργά) παραμένει ένα ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα, διότι με την εν λόγω πρακτική λίγοι επιτυγχάνουν υπερβολικά κέρδη εις βάρος των πολλών καταναλωτών.

Καθοδηγούμενος λοιπόν από το γνωστό ρητό «μία εικόνα χίλιες λέξεις» και εμπνευσμένος από το επίκαιρο πνεύμα της γιορτής του οινοπνεύματος (κρασιού) και του κεφιού στη Λεμεσό, και μέσα στα πλαίσια της έκθεσης «Οινογελοιογραφίες 2022», σχεδίασα την επισυναπτόμενη γελοιογραφία που αποδίδει το πολύ ενδιαφέρον φαινόμενο “Rocket and Feather” (πύραυλος και φτερό) με εύθυμο και ανεβασμένο χιούμορ.

*Συγγραφέας, γελοιογράφος, BA, MBA, MSc Finance & Banking

Ακολουθήστε μας στο Google News.
Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.