Συνέντευξη στη Μαρία Φράγκου

Με θητεία πέντε χρόνων στα έδρανα του Ευρωκοινοβουλίου, ο Νεοκλής Συλικιώτης μιλά για αυτά που αποκόμισε, για αυτά που η πολιτική του ομάδα πάλεψε και για αυτά που πρέπει να συνεχίσει να διεκδικεί. Στη συνέντευξη που ακολουθεί, ο υποψήφιος για μία ακόμη θητεία στην Ευρωβουλή αναλύει θέσεις και πολιτικές, αναδεικνύει τα ελλείμματα των ευρωπαϊκών πολιτικών και με νόημα τονίζει πως η άνοδος της ακροδεξιάς  στην Ευρώπη δεν προκαλεί τρόμο σε όλους. Γιατί παρόλο που παρουσιάζεται ως αντισυστημική, στην πραγματικότητα είναι η εφεδρεία του συστήματος, όπως επισημαίνει.

 

  • Μαζί με αριστερά προοδευτικά κινήματα στην Ευρώπη παλεύουμε εντός και εκτός Κοινοβουλίου για τερματισμό των ανισοτήτων, για το περιβάλλον, για την Ευρώπη της ειρήνης και της κοινωνικής δικαιοσύνης

 

  • Διεκδικούμε και πάλι πρωταγωνιστικό ρόλο στην ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς και συνεχίζουμε τον αγώνα για τα δικαιώματα του κυπριακού λαού

Τι προσέφερε στην πολιτική σας σκέψη η πενταετής θητεία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο; Γίνατε περισσότερο σοφός; Περισσότερο ρεαλιστής; Περισσότερο μεθοδικός;

Μία θητεία 5 χρόνων στο Ευρωκοινοβούλιο φέρνει μαζί της πολλές εμπειρίες, ιδιαίτερα λόγω των θέσεων που είχα ως αντιπροέδρος της ομάδας της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστερά, ως συντονιστής της ομάδας στα θέματα ενέργειας, βιομηχανίας και έρευνας, αλλά και ως εκπρόσωπος της ομάδας στην Επιτροπή Απασχόλησης του Ευρωκοινοβουλίου.

Η θητεία στο Ευρωκοινοβούλιο ολοκλήρωσε την εμπειρία που είχα αποκομίσει για το ευρωπαϊκό γίγνεσθαι, όταν επί κυπριακής προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ προήδρευα τριών Συμβουλίων. Έτσι έχω πλήρη εικόνα εκ των έσω για το πώς ακριβώς λειτουργεί το σύστημα, ποιες είναι οι πραγματικές δυνατότητες που υπάρχουν για να αλλάξουμε τις ευρωπαϊκές πολιτικές, ποιες οι αντικειμενικές δυσκολίες και πώς μπορούμε να εργαστούμε καλύτερα, με συμμαχίες και συνεργασίες που απαιτείται να αναπτύξουμε, ώστε να ασκούμε αποτελεσματικά πιέσεις και να δίνουμε τον αγώνα μας με τη μεγαλύτερη δυνατή επιτυχία.

Ιδιαίτερα σημαντικές είναι οι συνεργασίες που αναπτύξαμε με αριστερά κινήματα, προοδευτικές οργανώσεις και εργατικά συνδικαλιστικά κινήματα από διάφορες χώρες της Ευρώπης. Με την κοινή δράση που αναπτύξαμε εντός  και εκτός Ευρωκοινοβουλίου, γίναμε καλύτεροι γνώστες των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι λαοί της Ευρώπης και επιτύχαμε να αναδείξουμε κοινωνικά και περιβαλλοντικά ζητήματα, καθώς και τα κυριότερα προβλήματα που απασχολούν τους εργαζόμενους και τις ευάλωτες ομάδες της κάθε χώρας.

Με δεδομένη την περιορισμένη ισχύ της Αριστεράς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, πόσο ρεαλιστικός είναι ο στόχος για μια Ευρώπη ακόμα πιο ευαίσθητη και κοινωνικά αλληλέγγυα;

Στις προηγούμενες εκλογές οι ευρωβουλευτές της Αριστεράς αυξήθηκαν σημαντικά, από 35 έγιναν 52. Και σε αυτές τις ευρωεκλογές αναμένουμε μια νέα σημαντική αύξηση.

Ωστόσο, πρέπει να σημειώσουμε πως ως Ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς αποδείξαμε πως έχουμε πολύ μεγαλύτερη πολιτική επίδραση στις αποφάσεις από τον αριθμό των ευρωβουλευτών μας. Για παράδειγμα, είναι αποτέλεσμα της δουλειάς που κάναμε το γεγονός ότι η έκθεση που κατέθεσα με θέμα «Συνθήκες εργασίας και επισφαλής απασχόληση» εγκρίθηκε από την πλειοψηφία του Ευρωκοινοβουλίου. Η έκθεση περιλαμβάνει σημαντικές αναφορές για ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων και διασφάλιση της αξιοπρεπούς εργασίας. Επίσης με δική μας πρωτοβουλία αναδείξαμε σημαντικά θέματα, όπως π.χ. την αύξηση των στόχων για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, την ισότητα των φύλων, την ανάγκη προστασίας των εργασιακών δικαιωμάτων, την ανάπτυξη μιας προσφυγικής πολιτικής στη βάση της αλληλεγγύης και του ανθρωπισμού. Χάρις στις δικές μας ενέργειες και με την καλή συνεργασία που επιτύχαμε με άλλες προοδευτικές δυνάμεις, το Ευρωκοινοβούλιο σε πολλές περιπτώσεις τοποθετήθηκε υιοθετώντας θετικά ψηφίσματα, όπως π.χ. για την  ανάγκη καταπολέμησης της ακροδεξιάς.

Βέβαια ο συσχετισμός των δυνάμεων σήμερα στο Ευρωκοινοβούλιο δεν μας επιτρέπει να κάνουμε όλα όσα θα θέλαμε για μια Ευρώπη των λαών, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της αλληλεγγύης. Γι’ αυτό απαιτείται να ενισχυθούν οι δυνάμεις της Αριστεράς, ώστε να δημιουργηθούν οι συνθήκες για ανατροπή του νεοφιλελευθερισμού και δημιουργία της Ευρώπης που διεκδικούμε.

Η άνοδος της ακροδεξιάς πανευρωπαϊκά προκαλεί τρόμο. Μπορεί η ΕΕ να αναχαιτίσει τον κίνδυνο; Κι αν μπορεί, γιατί δεν το κάνει;

    Η άνοδος της ακροδεξιάς θα συνεχίσει όσο οι κυρίαρχοι κύκλοι στην ΕΕ συνεχίζουν την εμβάθυνση και θεσμοθέτηση των νεοφιλελεύθερων πολιτικών λιτότητας που διέλυσαν το κοινωνικό κράτος, απορρύθμισαν τις εργασιακές σχέσεις και καταδίκασαν 16 εκατ. συνανθρώπους μας στην ανεργία και 110 εκατ. στη φτώχεια. Είναι σημαντικό όμως να τονίσουμε πως η ακροδεξιά δεν προκαλεί τρόμο σε όλους. Γιατί παρόλο που παρουσιάζεται ως αντισυστημική, στην πραγματικότητα είναι η εφεδρεία του συστήματος. Δεξιά και ακροδεξιά προωθούν τις ίδιες πολιτικές και υπηρετούν τα ίδια συμφέροντα. Για παράδειγμα στην Κύπρο το σύνολο των ψηφοφόρων του ΕΛΑΜ υποστήριξε την επανεκλογή Αναστασιάδη, ενώ στη Βουλή στα περισσότερα θέματα ΕΛΑΜ και ΔΗΣΥ ταυτίζονται. Μαζί, για παράδειγμα, ψήφισαν το κλείσιμο του Συνεργατισμού. Αλλά και στην υπόλοιπη Ευρώπη, η Δεξιά κάνει στροφή στις ακροδεξιές πολιτικές. Στην Αυστρία η Δεξιά συγκυβερνά με το ακροδεξιό κόμμα και μαζί επέβαλαν τη 12ωρη εργασία. Στην Ιταλία το ακροδεξιό κόμμα συμμάχησε με το δεξιό κόμμα του προέδρου του Ευρωκοινοβουλίου, το οποίο είναι μέλος του ΕΛΚ και προωθεί πολιτικές που καλλιεργούν τον ρατσισμό κατά των προσφύγων. Ενώ στην Ουγγαρία ο Όρμπαν, ο οποίος ακόμη να αποκλειστεί από το ΕΛΚ, επέβαλε πρόστιμο στους αστέγους που κοιμούνται στο δρόμο, απαγόρευσε δια νόμου τις απεργίες και διευκόλυνε νομοθετικά τις απολύσεις.

Η Αριστερά είναι η μόνη δύναμη που στέκεται πραγματικά ανάχωμα στην ακροδεξιά, καθώς είναι η μόνη δύναμη που παλεύει ώστε να τερματιστούν οι νεοφιλελεύθερες πολιτικές και αγωνίζεται για την Ευρώπη της αλληλεγγύης και του ανθρωπισμού, για ενίσχυση του κοινωνικού πυλώνα, ώστε να εξαλειφθούν οι ανισότητες και να υπάρξει ανάπτυξη προς όφελος των λαών. Ενισχύοντας τις δυνάμεις τις Αριστεράς, ενισχύεται ο αγώνας ενάντια στην ακροδεξιά, ο οποίος δίνεται εντός και εκτός Κοινοβουλίων.

Το γεγονός ότι η ομάδα σας σάς ανέδειξε στη θέση του αντιπροέδρου της άφησε αντίκτυπο στη θέση του ΑΚΕΛ στην Ευρώπη, αλλά και ευρύτερα στην υπόθεση της Κύπρου;

Με την τιμητική θέση του αντιπροέδρου, την οποία μας εμπιστεύτηκε η ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς, ως ΑΚΕΛ έχουμε πρόσβαση και μεγαλύτερη παρέμβαση στη διαδικασία λήψης αποφάσεων ενός συλλογικού προεδρείου, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλουμε στον καλύτερο συντονισμό και τη δράση της ομάδας μας. Κατ΄ επέκταση ο ρόλος του ΑΚΕΛ είναι πρωταγωνιστικός όσον αφορά τις θέσεις αλλά και τη δράση της Ομάδας μας και για το Κυπριακό. H ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς είναι ο πιο σταθερός σύμμαχος του κυπριακού λαού στον αγώνα για άρση της κατοχής και επανένωσης της πατρίδας μας. Είναι η πολιτική ομάδα που καταγγείλει ξεκάθαρα τις παραβιάσεις της Τουρκίας εις βάρος των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων, ενώ με τις πιέσεις που ασκεί έχουμε επιτύχει και πολλά θετικά ψηφίσματα από το Ευρωκοινοβούλιο, τα οποία υπενθυμίζουν στην Τουρκία τις κυπρογενείς της υποχρεώσεις και υπογραμμίζουν την ανάγκη για λύση του Κυπριακού στη βάση της ΔΔΟ. Ιδιαίτερα σημαντικός για την Κύπρο είναι και ο ρόλος του συντονιστή στα θέματα ενέργειας που μου ανέθεσε η ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς. Το ότι είχα την κύρια ευθύνη εκ μέρους της Αριστεράς, ως σκιώδης εισηγητής σε σημαντικές εκθέσεις, αναμφίβολα συνέβαλε σημαντικά στην επιτυχία που είχαμε να υιοθετηθεί τροπολογία που καταθέσαμε, με την οποία εντάξαμε την Κύπρο στον ενεργειακό χάρτη της ΕΕ. Συγκεκριμένα, προσθέσαμε στη στρατηγική για την Ενεργειακή Ένωση ειδική αναφορά στην ανάγκη αξιοποίησης των εγχώριων πηγών ενέργειας και των προοπτικών που δημιουργούνται στην Ανατολική Μεσόγειο με τα κοιτάσματα φυσικού αερίου.

Τι δεν μπορέσατε να φέρετε σε πέρας στην πρώτη σας θητεία και ευελπιστείτε να το πετύχετε στη δεύτερη σας θητεία;

Προτεραιότητά παραμένει ο στόχος για την Ευρώπη της ειρήνης και της αλληλεγγύης με μια Κύπρο ελεύθερη. Θα συνεχίσουμε τον αγώνα για άρση της κατοχής και επανένωσης της Κύπρου και του λαού μας. Μαζί με την ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς θα συνεχίσουμε να παλεύουμε, ώστε η ΕΕ να ασκήσει πιέσεις προς την Τουρκία για να υλοποιήσει τις κυπρογενείς της υποχρεώσεις. Προτεραιότητά μας παραμένει επίσης η ανατροπή των νεοφιλελεύθερων πολιτικών λιτότητας που οδήγησαν στην διάλυση του κοινωνικού κράτους, στην απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων, στην αύξηση της ανεργίας, στο ξεπούλημα του δημοσίου πλούτου και στη φτωχοποίηση των λαών. Θα αγωνιστούμε δηλαδή για την ανατροπή εκείνων των πολιτικών που εφαρμόζονται και στην Κύπρο, με αποτέλεσμα η χώρα μας να κατατάσσεται στις χώρες της ΕΕ με τη μεγαλύτερη αύξηση της φτώχειας και να είναι πρωταθλήτρια στην Ευρώπη στα θέματα ανισότητας με δραματικά ποσοστά ανεργίας. Θα συνεχίσουμε τον αγώνα για δίκαιη ανακατανομή του πλούτου και τερματισμό των περιφερειακών και κοινωνικών ανισοτήτων, για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, για καταπολέμηση των ανισοτήτων εις βάρος των γυναικών, για δημιουργία νέων ποιοτικών θέσεων εργασίας, για ειρηνική συμβίωση των λαών, για μια Ευρώπη που να υπηρετεί τους λαούς και τις ανάγκες τους.


Θετικές οι τριμερείς συνεργασίες, αρκεί να διατηρείται ο ρόλος της Κύπρου ως πυλώνας σταθερότητας, λέτε συχνά. Τι σας ανησυχεί;

Οι τριμερείς συνεργασίες είναι θετικές, φτάνει η Κύπρος να καθίσταται γέφυρα ειρήνης και συνεργασίας στην περιοχή. Στην πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική πρέπει να κρατάμε πάντα τις ισορροπίες και στόχος μας να είναι η σταθερότητα και η ειρήνη. Δυστυχώς, η τριμερής συνάντηση που έγινε στην Ιερουσαλήμ μπορεί να ερμηνευτεί ως προεκλογική στήριξη του Νετανιάχου από τις ΗΠΑ. Καθόλου τυχαίο το ότι την επόμενη μέρα της συνάντησης ο Τραμπ αναγνώρισε την κυριαρχία του Ισραήλ στα κατεχόμενα υψώματα Γκολάν, ενώ πριν λίγους μήνες είχε αναγνωρίσει και την Ιερουσαλήμ ως πρωτεύουσα του Ισραήλ, μεταφέροντας εκεί την πρεσβεία των ΗΠΑ. Ακόμα και το Ευρωκοινοβούλιο ενέκρινε ψήφισμα καταδικάζοντας την απαράδεκτη αυτή απόφαση, ενώ ξεκάθαρη ήταν και η τοποθέτηση από την Ύπατη Εκπρόσωπο, Φ. Μογκερίνι. Ωστόσο ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ δηλώνει εμφαντικά πως τα συμφέροντα της Κύπρου ταυτίζονται με τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Από τις τριμερείς συναντήσεις αναμένουμε να υπάρξουν επιτέλους απτά αποτελέσματα, καθώς μέχρι σήμερα τέτοιες συναντήσεις λειτούργησαν μονάχα ως επικοινωνιακά τεχνάσματα για εσωτερική κατανάλωση. Παρά τις φιέστες που στήνει η κυβέρνηση πανηγυρίζοντας πως δημιούργησε ισχυρές συμμαχίες, μέχρι σήμερα ακόμη δεν κατάφερε να πείσει το Ισραήλ να συνυπογράψουν συμφωνία για συνεκμετάλλευση του φ.α., η  οποία αποτελεί διαδεδομένη διεθνή πρακτική και επιβάλλεται, ώστε να προχωρήσει η εκμετάλλευση του κοιτάσματος Αφροδίτη.