Δυστυχής αφορμής δοθείσας οι προχθεσινές δηλώσεις του ΠτΔ Νίκου Αναστασιάδη και η μάταιη προσπάθεια του να απεκδυθεί του ολέθριου διπλωματικού λάθους του (ευχή μας να πρόκειται περί λάθους και όχι περί αλλαγής στρατηγικής) θα πρέπει να θέσουμε τι σημαίνει ΑΟΖ με «νηπιακούς» πολιτικούς όρους. Η ΑΟΖ (Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη), σύμφωνα με τη Διεθνή Συνθήκη του ΟΗΕ (1982) είναι η θαλασσιά έκταση εντός της οποίας ένα κράτος έχει δικαίωμα έρευνας ή άλλης εκμετάλλευσης των θαλασσίων πόρων, η ΑΟΖ ενός κράτους αποτελεί «κυριαρχικό δικαίωμα». Εξίσου ουσιαστικό για την ανάλυση της δήλωσης του ΠτΔ είναι να αναφέρουμε και «τι είναι κράτος?». Ανάμεσα σε μια σειρά γνωρισμάτων ουσιαστικό χαρακτηριστικό για την ύπαρξη κράτους είναι η αναγνώριση του, είτε dejure με συγκεκριμένη διαδικασία αναγνώρισης είτε defacto μέσω πράξεων π.χ εμπορικές σχέσεις ή αναγνώριση συγκεκριμένων δικαιωμάτων που «απολαμβάνουν» αναγνωρισμένα κράτη.

Τι είπε λοιπόν ο πρόεδρος που είναι πέραν από λανθασμένο και καταδικαστέο? Ανέφερε, «εάν (οι Τούρκοι) επιλέγουν να προστατεύσουν τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων σε μια ξεχωριστή, ανεξάρτητη οντότητα, τότε θα πρέπει να περιοριστούν εις όσα αναλογούν στην ΑΟΖ της εν λόγω παρανόμου οντότητας. Και συνεπώς δεν έχουν λόγο να αμφισβητούν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας»


Πρώτο, ο ΠτΔ διαχωρίζει τους Τουρκοκύπριούς σε ξεχωριστή και ανεξάρτητη οντότητα και αποδέχεται την προστασία των δικαιωμάτων τους σε διάκριση από την Κυπριακή Δημοκρατία και ένα ενωμένο και ομόσπονδο κράτος, το οποίο είναι πέραν από ελπίδα και ο δηλωμένος στόχος επίλυσης του Κυπριακού.

Δεύτερο, μέσω της δήλωση του ο ΠτΔ αποδέχεται και προτρέπει την Τουρκία να προστατεύσει και να λάβει «όσα της (παράνομης οντότητας) αναλογούν στην ΑΟΖ». Η αναφορά και η διάκριση σε άλλη οντότητα με κυριαρχικά δικαιώματα στην Κυπριακή Δημοκρατία αποτελεί κραυγαλέο ολίσθημα (κατ’ ευχήν) αλλά δίνει και τροφή και επιβεβαιώνει τις δικαιολογημένες φωνές εντός και εκτός Κύπρου ότι ο Νίκος Αναστασιάδη άλλα λέει δημόσια και αλλά κάνει και εύχεται σε κλειστά «κονκλάβια» για την επίλυση του Κυπριακού.

Τρίτο, η αναφορά σε οντότητα με σαφή αναφορά στην «ΤΔΒΚ» με δικαιώματα σε ΑΟΖ ισοδυναμούν με οντότητα με κυριαρχικά δικαιώματα αναγνωρισμένα μόνο σε κράτη διεθνώς αναγνωρισμένα. Διπλωματικά και πολιτικά έστω και υπαινιγμός για κάτι τέτοιο είναι ολέθριο για την όποια διαπραγμάτευση.

Τέταρτο, είναι ήδη γνωστό στο ΠτΔ (ή θα έπρεπε) ότι το μόνο ανοικτό ζήτημα για την ΑΟΖ είναι μεταξύ Κυπριακής Δημοκρατίας και Τουρκίας, χωρίς οποιαδήποτε άλλη παράμετρο, αυτό προνοείται και από το Διεθνές Δίκαιο αλλά και διασφαλίζεται από τις συγκλίσεις Χριστόφια – Ταλάτ αναφορικά με τις θαλάσσιες ζώνες.

Πέμπτο, η «ΤΒΚΔ» είναι μη αναγνωρισμένη οντότητα/κράτος από την διεθνή κοινότητα είτε dejure είτε defactoάρα κανένα δικαίωμα ως κράτος έχει άρα ούτε ΑΟΖ. Αυτό είναι και ο ουσιαστικότερο πυλώνας της ελπίδας μας για επίλυση του Κυπριακού στην βάση μια ομόσπονδης Κυπριακής Δημοκρατίας.

Ο ΠτΔ σε μια προσπάθεια να απεκδυθεί των ευθυνών του προσπαθεί να αποπροσανατολίσει το μέγεθος του λάθους και να διασκεδάσει τις συνέπειες του κατηγορώντας όλους για διαστρέβλωση της δήλωση του. Δυστυχώς για τον ίδιο αλλά πιο πολύ για την Κύπρο, η δήλωση δεν χωρά ούτε πολλών ερμηνειών ούτε και διαστρέβλωσης. Η προσπάθεια απάντησης στην πολιτική αντίδραση της δήλωσης, είναι τουλάχιστον κακή. Διαχειρίστηκε την δήλωση ως να έχει γίνει από την Τουρκία, που για να είμαστε ειλικρινείς από εκεί την αναμέναμε, και απαντούσε στον εαυτό του με δεικτικό ύφος και αργό λόγο που θύμιζε το γνωστό «δεν πρόκειται και το υπογραμμίζω ο Νίκος Αναστασιάδης να υπογράψει το όποιο μνημόνιο που θα περιέχει την οποιαδήποτε πρόνοια για κούρεμα καταθέσεων» το αποτέλεσμα το ζήσαμε.

Αν έκανε την δήλωση από λάθος, τότε είναι ανίκανος, το γεγονός ότι δεν την διόρθωσε τον κάνει και ευθυνόφοβο, αν δεν ήταν εκ λάθους, τότε είναι για άλλο ένα λόγο επικίνδυνος. Αυτά δεν είναι χαρακτηριστικά ενός Προέδρου μιας μοιρασμένης πατρίδας. Το να ψηφίσεις εκλέγοντας κάποιον πρώτη φόρα έχει τα ελαφρυντικά του, το να τον επανεκλέξεις βιώνοντας το «κούρεμα» των ονείρων, τον εύκολο κρόταφο και την μεροληπτική πολιτική στάση υπέρ των λίγων, είναι συνενοχή.

Δεν χρειαζόμασταν την δήλωση για να μάθουμε ποίος είναι ο Νίκος Αναστασιάδης. Φέρει το πολιτικό-ιδεολογικό DNAαυτών που έδωσαν την μισή Κύπρο στην Τουρκία και τώρα δίνει και την μίση ΑΟΖ. Δυστυχώς στην περίπτωση μας η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται ως φάρσα αλλά ως τραγωδία.

Τον Αναστασιάδη τον ξέρουμε, καιρός να μας μάθει και αυτός. Στις εκλογές ας του συστηθούμε.

Μάριος Κουκουμάς

Δικηγόρος – Νομικός Σύμβουλος

Δημοτικός Σύμβουλος ΑΚΕΛ