Νέα αποστέρηση αρμοδιοτήτων από την ΤΑ

Του
Ανδρέα Χρίστου*

 

Το νοµοσχέδιο με τίτλο «Ο περί της Διευκόλυνσης Επενδύσεων Νόµος του 2019» (Αδειοδότηση στρατηγικών επενδύσεων) επανακατατέθηκε περί το τέλος του 2019 στη Βουλή και συζητείται αυτή τη στιγµή στην Επιτροπή Εσωτερικών.

Πρόκειται για ένα κακογραµµένο κείµενο, το οποίο επιφέρει ακόµα ένα πλήγµα κατά της πολεοδοµικής νοµοθεσίας, αλλά κυρίως οδηγεί στην παράκαµψη και περαιτέρω περιθωριοποίηση τις Τοπικές Αρχές και τις τοπικές κοινωνίες σε θέµατα µεγάλων αναπτύξεων και µεταφέρει εξουσίες που έχουν οι δήµοι, µε βάση το νόµο περί Οδών και Οικοδοµών από το 1945 και εξουσίες που ανατέθηκαν σε δήµους µε βάση το νόµο περί Πολεοδοµίας του 1990, στον Υπουργό Εσωτερικών και τον ∆ιευθυντή Πολεοδοµίας.


Σε ό,τι αφορά το αµελέτητο του προτεινόµενου νοµοσχεδίου, παραπέµπουµε στις παρατηρήσεις της Ένωσης ∆ήµων οι οποίες καταλαµβάνουν επτά σελίδες, όπως αυτές διαβιβάστηκαν τον Ιούνιο 2018 στην πρόεδρο της Επιτροπής Εσωτερικών της Βουλής. Η Ένωση ∆ήµων, αλλά και ξεχωριστοί δήµοι απορρίπτουν το νοµοσχέδιο τόσο επί θέµατος αρχής όσο και για τις πρόνοιές του:

1. Η κυβέρνηση δεν πραγµατοποίησε καµιά διαβούλευση µε τις Τοπικές Αρχές, οι οποίες έλαβαν γνώση του περιεχοµένου του νοµοσχεδίου όταν αυτό κατατέθηκε στη Βουλή.

2. Με το πρόσχηµα της ανάγκης επίσπευσης της αδειοδότησης µεγάλων επενδύσεων καταστρατηγούνται θεµελιώδεις αρχές του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτοδιοίκησης και παραγνωρίζεται ο ρόλος και οι αρµοδιότητες των Τοπικών Αρχών.

3. Παρακάµπτονται θεσµοθετηµένες διαδικασίες, οι οποίες διασφαλίζουν τη διαφάνεια και τη συµµετοχικότητα στη λήψη αποφάσεων αναφορικά µε την κατηγοριοποίηση και χωροθέτηση αναπτύξεων στρατηγικής σηµασίας.

4. Προσβάλλεται βάναυσα ο θεσµός της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, υποβαθµίζεται ο θεσµικός ρόλος των δήµων σε ρόλο απλού διαβουλευτή και µάλιστα υπό περιορισµούς και µέσα σε ασφυκτικά χρονικά πλαίσια.

5. Τα αιρετά ∆ηµοτικά Συµβούλια και κατ’ επέκταση οι πολίτες, περιθωριοποιούνται και γίνεται συγκέντρωση εξουσιών στο Υπουργείο Εσωτερικών και στο Τµήµα Πολεοδοµίας.

6. Το νοµοσχέδιο συγκρούεται µε υφιστάµενες νοµοθεσίες και ειδικά µε το νόµο περί Ρυθµίσεως Οδών και Οικοδοµών.

Πέραν των πιο πάνω, προκύπτει και σοβαρό θέµα τεχνογνωσίας για θέµατα αδειοδότησης που σήµερα υπάρχει µόνο στους µεγάλους δήµους και στις Επαρχιακές ∆ιοικήσεις. Η απάντηση ότι θα συσταθεί «ειδικευµένη οµάδα» από το Τµήµα Πολεοδοµίας και Οικήσεως συγκρούεται ξεκάθαρα µε αυτό που λέγεται περί αποκέντρωσης και ενίσχυσης των εξουσιών και αρµοδιοτήτων των δήµων και κοινοτήτων, οι οποίοι ουσιαστικά παρακάµπτονται. Υπάρχουν σηµαντικά θέµατα «ειδικών συνθηκών», αλλά και ειδικών προβληµάτων που µόνο οι Τοπικές Αρχές γνωρίζουν, αφού το Τµήµα Πολεοδοµίας δεν διαθέτει εγγύτητα µε τον πολίτη ή τις δηµαρχούµενες περιοχές στα συγκεκριµένα θέµατα.

Τυχόν θέση ότι θα ζητούνται οι απόψεις των δήµων κατά την αδειοδότηση αποτελεί µετάθεση ή αποποίηση ευθυνών της νέας υπηρεσίας που θα εκδίδει τις άδειες. Εάν οι δήµοι θα εκφέρουν ουσιαστική άποψη, είναι ως να εξετάζουν εξ υπαρχής τις αιτήσεις και εκείνο που πρέπει να γίνει είναι να ενισχυθούν οι δήµοι µε τεχνικό προσωπικό, ούτως ώστε οι «ειδικές οµάδες» εξέτασης µεγάλων αναπτύξεων να αποτελούν µέρος των υπηρεσιών των δήµων. Ο ρόλος του Τµήµατος Πολεοδοµίας πρέπει να είναι εποπτικός και νοµοπαρασκευαστικός. Την εγγύτητα µε τον πολίτη και τους επαγγελµατίες (αρχιτέκτονες, µηχανικούς, επιχειρηµατίες) µόνο οι δήµοι µπορούν να διασφαλίσουν µε τη διαχρονική τεχνογνωσία που απέκτησαν. Σηµαντική παράµετρος των δυνατοτήτων των δήµων είναι το γεγονός ότι η τεχνογνωσία µεταφέρεται, κάτι που δεν συµβαίνει σε πολλά κυβερνητικά τµήµατα τα οποία έχουν αποψιλωθεί σε µεγάλο βαθµό δηµιουργώντας σοβαρότατο κενό.

Τελειώνω µε το εξής: Μόνο οι Τοπικές Αρχές που είναι αιρετές και υπόλογες απευθείας στους δηµότες µπορούν να συγκρατήσουν σε κάποιο βαθµό τη βουλιµία και τον παραλογισµό των απαιτήσεων που εκτράφηκε τα τελευταία χρόνια στο χώρο της λεγόµενης ανάπτυξης γης και ακινήτων.

*Τέως δήμαρχος Λεμεσού

Όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Κύπρο και τον Κόσμο και όλη την επικαιρότητα στο dialogos.com.cy