Του Σωτήρη Βλάχου

Με αφορµή τις µεγαλειώδεις κινητοποιήσεις του χιλιανού λαού ενάντια στο νεοφιλελευθερισµό, αξίζει ξανά µια σύντοµη αναφορά στο ιστορικό του.
Αλλά και στα «επιτεύγµατά» του.

Από τη Χιλή ξεκίνησε το 1973, από τις πρώτες κιόλας µέρες επικράτησης της δικτατορίας Πινοσέτ -απαραίτητη προϋπόθεση να αποδώσει το πείραµα. «Ο Σέρχιο δε Κάστρο ιδιωτικοποίησε σχεδόν πεντακόσιες κρατικές εταιρείες και τράπεζες, στην ουσία χαρίζοντας µερικές από αυτές…» «Χιλιάδες Χιλιανοί είχαν µείνει χωρίς δουλειά…» Ανάλογες αναφορές κάνει και ο ακαδηµαϊκός Michel Chossudovsky: «∆ύο περίπου εβδοµάδες από το στρατιωτικό πραξικόπηµα της 11ης Σεπτεµβρίου του 1973 που ανέτρεψε τον εκλεγµένο Πρόεδρο Σαλβαντόρ Αλιέντε, η στρατιωτική Χούντα… διέταξε αύξηση της τιµής του ψωµιού από 11 στα 40 εσκούδος… αύξηση από τη µια µέρα στην άλλη της τάξης του 264%…»


Είχαν επίγνωση τα παιδιά του Σικάγο, του Φρίτµαν, του θεωρητικού του νεοφιλελευθερισµού, ότι «το οικονοµικό σχέδιο πρέπει να επιβληθεί διά της βίας, και στη Χιλή αυτό δεν µπορεί να γίνει παρά µόνο µε χιλιάδες εκτελέσεις, µε τη δηµιουργία στρατοπέδων συγκέντρωσης σε όλη τη χώρα, µε τη φυλάκιση άνω των 100.000 ανθρώπων µέσα σε τρία χρόνια» (Το ∆όγµα του Σοκ», σελ. 139-140). Η ισοπέδωση του κοινωνικού κράτους στη Χιλή δηµιούργησε ενδιαφέρον και στον ανεπτυγµένο κόσµο. «Η Θάτσερ επισκεπτόταν τον ηλικιωµένο στρατηγό όταν βρισκόταν σε κατ’ οίκον περιορισµό στην Αγγλία αντιµετωπίζοντας κατηγορίες για γενοκτονία, βασανιστήρια και τροµοκρατία.

Μόνο που επανάληψη του πειράµατος στη Βρετανία, χώρα µε δηµοκρατικές κατακτήσεις, ήταν εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση. Και ακόµα περισσότερο για τη Θάτσερ, που «στον τρίτο χρόνο της πρώτης θητείας της (1982), βούλιαζε στις δηµοσκοπήσεις…»
«Είχε πέσει στο 25%… το πλέον χαµηλό οποιουδήποτε Βρετανού Πρωθυπουργού στη µέχρι τότε ιστορία των δηµοσκοπήσεων…» Η τύχη της όµως ξαφνικά άλλαξε. Της παρουσιαζόταν ευκαιρία για πόλεµο, για έξαρση του εθνικισµού, που θα της φανεί τόσο χρήσιµος για να επιβάλει το πρόγραµµά της.

«Στις 2 Απριλίου 1982 η Αργεντινή εισέβαλε στα νησιά Φόκλαντ, αποµεινάρι της βρετανικής αποικιοκρατίας…»
Όταν η Αργεντινή εισέβαλε στα Φόκλαντ, για λόγους εσωτερικής κατανάλωσης του δικού της δικτάτορα, αυτά «δεν είχαν πλέον στρατηγική αξία…»
Μέχρι εκείνη τη στιγµή η Θάτσερ «αντιµετώπιζε µε αποστροφή το θέµα των Φόκλαντ εξαιτίας της οικονοµικής επιβάρυνσης που αυτά συνεπάγονταν…» «Είχε µειώσει τα κονδύλια για τα νησιά…» «Ανάµεσα στα πλοία που θα παροπλίζονταν ήταν και εκείνα που προστάτευαν τα Φόκλαντ».

«Η Θάτσερ εκθείαζε το «πνεύµα των Φόκλαντ»… καθώς στην πράξη αυτό σήµαινε ότι σιγούσαν οι φωνές «∆ιώξτε τη σκύλα!» «Η δηµοτικότητά της στις δηµοσκοπήσεις διπλασιάστηκε… από 25% στην έναρξη της σύρραξης έφτασε στο 59% στο τέλος της…» Άνοιξε έτσι ο δρόµος «για την αποφασιστική νίκη που σηµείωσε στις εκλογές του επόµενου έτους».
Το έδαφος προετοιµαζόταν για να αρχίσει να προωθεί το οικονοµικό πρόγραµµα Πινοσέτ που τόσο θαύµαζε.
Μόνο που χρειαζόταν ακόµα πολύ περισσότερη δουλειά.