Νικολάι Τσερνισέφσκι (1828 – 1889)

Ρώσος φιλόσοφος, συγγραφέας, κριτικός. Ουτοπικός σοσιαλιστής, ηγέτης του επαναστατικο-δηµοκρατικού κινήµατος της Ρωσίας στη δεκαετία του 1860, γεννήθηκε στο Σαράτωφ στις 12 Ιουλίου 1828 και απεβίωσε εκεί στις 17 Οκτωβρίου 1889. Ένας από τους βασικούς πρόδροµους της ρωσικής επαναστατικής σοσιαλδηµοκρατίας, ο οποίος προωθούσε την ιδέα της πάλης των ευρύτερων µαζών για την ανατροπή της απολυταρχίας.

Ήταν ο αδιαµφισβήτητος εµψυχωτής της µυστικής επαναστατικής οργάνωσης «Ζεµλιά ι Βόλια» (Γη και Ελευθερία).

Στα ζητήµατα γνωσιολογίας ο Τσερνισέφσκι στεκόταν σταθερά στην υλιστική θέση και ασκούσε έντονη κριτική στον αγνωστικισµό. Ιδιαίτερη σηµασία απέδιδε στην πρακτική, την οποία ονόµαζε «λυδία λίθος» της κάθε θεωρίας. Έδωσε πληθώρα υποδειγμάτων διαλεκτικής προσέγγισης σε θεωρητικά αλλά και πρακτικά ζητήµατα, σε µια σειρά πεδία.

Ο επαναστατικός δηµοκρατισµός βοήθησε τον Τσερνισέφσκι να ξεπεράσει τον ανθρωπολογισµό που αρχικά τον διακατείχε και σε µια σειρά από θέµατα προσέγγιζε την υλιστική επεξήγηση της κοινωνικής ζωής, ιδιαίτερα στην αντίληψη του ταξικού χαρακτήρα της σύγχρονης κοινωνίας του και την αποδοχή της ταξικής πάλης ως της κινητήριας δύναµής της όσον αφορά την ανάπτυξη.

Ο Τσερνισέφσκι πέρασε πάνω από 20 χρόνια της ζωής του -αρχής γενοµένης µε τη δηµόσια πολιτική του εκτέλεση (1864)- στη φυλακή, στα κάτεργα και στην εξορία, ενώ ευρισκόµενος υπό κράτηση στο Φρούριο Πέτρου και Παύλου γράφει το γνωστό έργο «Τι να κάνουµε;»

Ο Τσερνισέφσκι συνέδεε την ιδεολογία και τη συνείδηση του ανθρώπου µε τις οικονοµικές συνθήκες ζωής του, υπογραµµίζοντας ότι στην ιστορία της κοινωνίας κύρια σηµασία έχουν τα συµφέροντα των µαζών, των εργαζοµένων, θεωρώντας τις λαϊκές µάζες ως τον δηµιουργό της ιστορίας. Τέλος, οραµατιζόταν το πέρασµα στο σοσιαλισµό µέσω της αγροτικής κοινότητας.

Από το σύνολο των ουτοπιστών σοσιαλιστών ο Τσερνισέφσκι βρέθηκε πιο κοντά από οποιονδήποτε άλλο στον επιστηµονικό σοσιαλισµό, γιατί όλες του οι ελπίδες στηρίχθηκαν στη σοσιαλιστική ανατροπή, που ήταν άµεσα συνδεδεµένη µε τον επαναστατικό δηµοκρατισµό του.

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.