Μακράν ακόμα η εμπορική συμφωνία· δεν άρχισε η επαναδιαπραγμάτευση

Χωρίς να κλείσει η εμπορική συμφωνία για πώληση του φυσικού αερίου (ΦΑ) προς την Αίγυπτο η διακυβερνητική συμφωνία που υπογράφηκε χθες μεταξύ Αιγύπτου και Κυπριακής Δημοκρατίας θα μείνει στα χαρτιά.


Και για να υπάρξει εμπορική συμφωνία πρωτίστως πρέπει να προηγηθεί η επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας που έγινε με την κοινοπραξία NobleDelek-Shell. Προς το παρόν η κυβέρνηση προετοιμάζεται και συντονίζεται προς αυτή την κατεύθυνση, παρ’ όλο που η ομάδα διαπραγμάτευσης έχει συσταθεί με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 21 Αυγούστου.

Η συμφωνία Αιγύπτου-Κύπρου χαρακτηρίζεται ωστόσο σημαντική γιατί και οι δύο χώρες αναλαμβάνουν δεσμεύσεις για την κατασκευή, ασφάλεια και λειτουργία του αγωγού μεταφοράς ΦΑ από το τεμάχιο Αφροδίτη στα τερματικά υγροποίησης φυσικού αερίου της Αιγύπτου από όπου θα μπορούν να επανεξάξουν το φυσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά.

Καθόλου τυχαία η αναφορά από τον Υπουργό Ενέργειας, κ. Λακκοτρύπη, ότι «τόσο η συμφωνία όσο και ο προτεινόμενος αγωγός τυγχάνουν της πλήρους στήριξης της ΕΕ» και ότι «πρόκειται ουσιαστικά για έναν ευρωπαϊκό αγωγό που προορίζεται για τη μεταφορά κυπριακού ΦΑ στην Αίγυπτο, απ’ όπου θα επανεξάγεται προς την Ευρώπη υπό τη μορφή υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG)».

Η μεταφορά και η υγροποίηση προσθέτουν ωστόσο στο κόστος του φυσικού αερίου και το καθιστούν αυτή τη στιγμή μη ανταγωνιστικό σε σχέση με το ρωσικό ΦΑ που ικανοποιεί τις ανάγκες της ευρωπαϊκής αγοράς.

Τι προβλέπει η συμφωνία

Σύμφωνα με τον Υπουργό Ενέργειας, κ. Γιώργο Λακκοτρύπη, η συμφωνία που υπογράφθηκε χθες:

* Έχει ως στόχο να προωθήσει τη μεταφορά ΦΑ από την Κύπρο στην Αίγυπτο, διασφαλίζοντας την έγκαιρη και ασφαλή ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία απευθείας υποθαλάσσιου αγωγού διά μέσου των αντίστοιχων ΑΟΖ.

* Εντός των επόμενων 30 ημερών θα συσταθεί κοινή επιτροπή παρακολούθησης, αποτελούμενη από εκπροσώπους των Υπουργείων Ενέργειας και των Ρυθμιστικών Αρχών των δύο χωρών.

* Κύπρος και Αίγυπτος δεσμεύονται για τη δημιουργία και διατήρηση των απαραίτητων ευνοϊκών συνθηκών για υλοποίηση του έργου, συμπεριλαμβανομένης και της έγκαιρης έκδοσης αδειών.

* Οι δύο χώρες θα συμμορφώνονται με τις διεθνείς συνθήκες και με τα πρότυπα και τις πρακτικές της ΕΕ όσον αφορά το περιβάλλον και την ασφάλεια.

* Οι δύο χώρες θα καταρτίσουν και θα ελέγχουν σε τακτική βάση τα κατάλληλα εξωτερικά σχέδια αντιμετώπισης καταστάσεων εκτάκτου ανάγκης. Ο κ. Λακκοτρύπης απαντώντας σε ερωτήσεις της «Χαραυγής» επιβεβαίωσε ότι εκκρεμεί η εμπορική συμφωνία για την πώληση του ΦΑ και ότι αυτή τη στιγμή το θέμα βρίσκεται στο στάδιο της προετοιμασίας για την επαναδιαπραγμάτευση με την κοινοπραξία.

Σ’ αυτό το πλαίσιο απομένει να ξεκαθαρίσουν και ζητήματα που αφορούν το ιδιοκτησιακό καθεστώς του αγωγού μεταφοράς του ΦΑ προς την Αίγυπτο. Δεν απέκλεισε πάντως την προοπτική αυτός ο αγωγός να συνδεθεί μελλοντικά με τον EastMed ή να διακλαδωθεί με άλλον αγωγό. Ούτε υπάρχει περιορισμός ως προς τη μεταφορά αερίου από άλλη ΑΟΖ, όπως π.χ. την ισραηλινή.

Ευρωπαϊκή διάσταση

Η παρουσία εκπροσώπου της ΕΕ στην υπογραφή της συμφωνίας συνδέεται με την ευρωπαϊκή διάσταση του έργου. Σύμφωνα με τον κ. Λακκοτρύπη αφού κατασκευαστεί και λειτουργήσει ο αγωγός, θα είναι επωφελής για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. «Μέσω επανεξαγωγών αερίου από το “Αφροδίτη” με τη μορφή LNG, ο αγωγός θα καταστήσει δυνατή τη μεταφορά στην ΕΕ των πρώτων ποσοτήτων ΦΑ από την Αν. Μεσόγειο, συμβάλλοντας στην επιδιωκόμενη, από την Ένωση, ασφάλεια του ενεργειακού της εφοδιασμού και διαφοροποίηση των ενεργειακών της πηγών και διαδρομών».

Νίκη Κουλέρμου

ΑΚΕΛ: Θετικό βήμα η συμφωνία αλλά πρέπει να προηγηθούν πολλά

«Θετικό βήμα και καλή εξέλιξη» χαρακτηρίζει το ΑΚΕΛ την υπογραφή του θεσμικού πλαισίου για τη δημιουργία αγωγού, ο οποίος θα μεταφέρει το φυσικό αέριο από το κοίτασμα Αφροδίτη στα τερματικά της Αιγύπτου. Πλην όμως επισημαίνει, με δήλωση του Εκπροσώπου Τύπου, Στέφανου Στεφάνου, ότι: «Η κατασκευή του αγωγού αργεί.

Για να φτάσουμε στην υπογραφή συμφωνίας κατασκευής του αγωγού πρέπει να προηγηθούν πολλά. Καταρχάς, πρέπει να συμφωνηθεί με την κοινοπραξία που έχει τα δικαιώματα στο οικόπεδο 12 το σχέδιο ανάπτυξης του κοιτάσματος, να εξευρεθούν οι αγοραστές και να γίνουν όλες οι απαραίτητες συμφωνίες με τις εταιρείες. Το πλέον, όμως, σημαντικό είναι να επιλυθούν μια σειρά από σοβαρές εκκρεμότητες οι οποίες μπορεί να αποτελέσουν αιτία να μην υπάρξει ποτέ ανάπτυξη του κοιτάσματος.

Εκκρεμότητες, όπως είναι η συμφωνία συνεκμετάλλευσης με το Ισραήλ και οι απαιτήσεις της κοινοπραξίας για σοβαρές αλλαγές στο συμβόλαιο κατανομής των πιθανών κερδών από την πώληση του ΦΑ». Ενόψει όλων αυτών το ΑΚΕΛ καλεί τους κυβερνώντες να περιορίσουν τους πανηγυρισμούς και να επικεντρωθούν στην προσπάθεια να επιλυθούν όλα τα ζητήματα και προβλήματα που είναι ενώπιον όλων. Ρεπορτάζ για το σημαντικό γεγονός της υπογραφής της συμφωνίας Κύπρου – Αιγύπτου για τη δημιουργία θαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου, άρχισε ήδη να παρουσιάζει το ειδησεογραφικό πρακτορείο ΜΕΝΑ, βάσει της ανακοίνωσης του Αιγυπτιακού Υπουργείου Πετρελαίου.

Στην ιστοσελίδα της η αιγυπτιακή εφημερίδα «Αλ Αχράμ» υπενθυμίζει, εξάλλου, τη δήλωση του Τάρεκ Ελ Μούλα τον περασμένο Μάιο ότι ο αγωγός αυτός θα στοιχίσει γύρω στα $800 εκ. και δήλωσή του ότι «η νέα συμφωνία θα ενθαρρύνει περαιτέρω ερευνητικές δραστηριότητες στην περιοχή και θα συμβάλει στην περαιτέρω υποστήριξη της κοινής συνεργασίας στον τομέα του ΦΑ».