Του Kωστάκη Κούκου*

Η προσπάθεια αλλοίωσης του ταξικού νοήµατος της εθελοντικής προσφοράς από την ισχυρή τάξη και η αντικατάσταση της ουσίας και του περιεχοµένου που η ίδια θέλει να δώσει δεν είναι ένα νεοφανές φαινόµενο.

Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες (περιλαµβανοµένου και της Κύπρου) οι «δωρεές» και οι «εθνικοί ευεργέτες» των τραπεζικών οµίλων, των µεγάλων πολυεθνικών εταιρειών σε διάφορους τοµείς της κοινωνικής πολιτικής και ιδιαίτερα της πρόνοιας, είχαν και εξακολουθούν να έχουν τις ανάλογες φορολογικές απαλλαγές αλλά και άλλες χάρες και προνόµια από τις διάφορες κρατικές υπηρεσίες.


Κύρια όµως δια µέσου αυτής της υποκριτικής πολιτικής ξεπλένουν τους εαυτούς και τα συσσωρευµένα πλούτη τους µέσα από την κολυµβήθρα της φιλανθρωπίας και της ελεηµοσύνης.

Η άρχουσα τάξη, µέσα από διάφορες θεωρίες και ιδεολογήµατα για τον εθελοντισµό και την κοινωνική συνοχή, προπαγανδίζοντας για την καθολική δήθεν ευθύνη και συµµετοχή των πολιτών, θέλει ουσιαστικά πάνω από όλα να συγκαλύψει τον ταξικό χαρακτήρα του συστήµατος και τις δικές της ασήκωτες ευθύνες για τα τεράστια κοινωνικά προβλήµατα που βιώνουν η εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώµατα, ιδιαίτερα θέλει να αποπροσανατολίσει ορισµένες κοινωνικές οµάδες όπως οι άνεργοι, οι νέοι, οι ηλικιωµένοι, ανάπηροι, χρόνια πάσχοντες κ.λπ.

Μέσα από τα προγράµµατα του «εθελοντισµού» η κυρίαρχη τάξη προσπαθεί να δηµιουργήσει συνένοχους για τα µεγάλα κοινωνικά προβλήµατα που βιώνουν εκατοµµύρια άνθρωποι στον πλανήτη.
Επιχειρεί όµως και να αµβλύνει συνειδήσεις να δηµιουργήσει υποταγµένους και συµβιβασµένους ανθρώπους ενσωµατωµένους πλήρως στο σύστηµα.
Πάνω από όλα όµως θέλει να πάρει τα αναγκαία µέτρα για να προλάβει την όξυνση των ταξικών αντιθέσεων, που αντικειµενικά γεννά η µονοπωλιακή πολιτική των λεγόµενων ευρωπαϊκών αναδιαρθρώσεων.

Όλα αυτά τα κατευθυνόµενα προγράµµατα γίνονται προκειµένου να χειραγωγήσουν τη δικαιολογηµένη συσσωρευµένη δυσαρέσκεια των λαϊκών µαζών, γίνονται µε απώτερο στόχο να δώσουν «γλειφιτζούρια πρόσκαιρης ανακούφισης» για να αποτραπούν εξεγέρσεις.
Ένα από αυτά τα µέτρα είναι η προώθηση του «εθελοντισµού» ως υποκατάστατου της συρρίκνωσης έως και της κατάργησης της κρατικής πολιτικής των κοινωνικών παροχών.

Το κεφάλαιο σήµερα επενδύει στους τοµείς της παιδείας, υγείας, πρόνοιας και ασφάλισης, αφού φυσικά πρώτα εξαγοράσει σε τιµές ευκαιρίας (ιδιωτικοποιήσεις) από το κράτος τη διαχείριση αυτών των τοµέων.
Επειδή, όπως χαρακτηριστικά δήλωσε ο προκαθήµενος της κυπριακής εκκλησίας, «ο Θεός δεν σώζει κανένα δωρεάν», έτσι και το κεφάλαιο δεν προβαίνει σε αγαθοεργίες απλά για να σώσει την ανθρωπότητα, αλλά για να κερδίσει (τα πάντα στον καπιταλισµό είναι εµπόρευµα).

Άλλωστε η πρακτική αυτών των επενδύσεων (ιδιωτικοποιήσεις – εθελοντισµός) αυξάνει ραγδαία την κερδοφορία, αυξάνει ραγδαία την επιβολή αλλά και την αποχαύνωση.
Η Αριστερά από τη φύση της είναι καθολικά υπέρ της εθελοντικής δράσης και προσφοράς, όλων των µορφών πρωτοβουλιών που υπηρετούν τα πραγµατικά συµφέροντα των λαϊκών στρωµάτων.

Είναι αντίθετη µε το περιεχόµενο που δίνει στον εθελοντισµό κάθε φορά και σε κάθε φάση η αστική τάξη, που αξιοποιεί τη διάθεση για κοινωνική προσφορά και τη χρησιµοποιεί τελικά σε βάρος της εργατικής τάξης και των λαϊκών στρωµάτων.
Η Αριστερά στηρίζει κάθε ηθική και υλική σε κρίσιµες συνθήκες εθελοντική προσφορά, είναι υπέρ της συµπαράστασης, της αλληλεγγύης και αυτή η προσφορά και η δράση δίνεται χωρίς καµία προσδοκία ατοµικής ωφέλειας ή ανάλογης ανταπόδοσης.

Βασικός γνώµονας είναι το ταξικό συµφέρον και η ταξική αλληλεγγύη της εργατικής τάξης.
Ο εθελοντισµός ως κίνηµα, µαζί µε τις λαϊκές µορφές οργάνωσης, µε αρχές και ιδέες αναπτύχθηκαν διαχρονικά στις πρώην σοσιαλιστικές χώρες. Είναι µία δοκιµασµένη στην πράξη µορφή συλλογικής δράσης και ανθρωπιάς. Η ιδέα της εθελοντικής προσφοράς και δράσης της πραγµατικής συµπόρευσης µε υψηλά ιδανικά και σκοπούς διαπερνά την ίδια την αριστερή ιδεολογία, είναι το οξυγόνο ύπαρξής της.

* Μέλος Κ.Ε. ΑΚΕΛ