Ανοιχτός ορίζοντας/Ορίζοντας

 Ο Λάμπρος, η ιστορία πίσω απ’ το έργο

Η Ιστορία πίσω απ᾽ το κείμενο του Λάμπρου, είναι απλή: είναι τ᾽ ανώνυμα παιδιά που είδα να χάνονται την εποχή που γεννήθηκε η ιστορία· είναι οι άνθρωποι που είδα να χάνονται τα κατοπινά χρόνια, σε πλημμύρες ή φωτιές· είναι οι πρόσφυγες, που είδα να χάνονται στη θάλασσα της Λέσβου· που έγινε ένα βράδυ, μπρος στα μάτια μου, η θάλασσα του κόσμου μας· είναι οι άστεγοι που γνώρισα, κι έπειτα είδα να χάνονται, στις μητροπολιτικές λεωφόρους, μέσα στην εκκωφαντική Σιωπή του Σύγχρονου Κόσμου· είναι οι απλοί άνθρωποι, των κοινοτήτων του Τόπου μου, που χάθηκαν ένα πρωινό σαν όλα τ᾽ άλλα· χωρίς να γνωρίζει ποτέ, κανείς γονιός ή αδερφός, το γιατί· είμαστε Εμείς. Κι αν έγραψα αυτό το έργο, αυτό συνέβη από μιαν απεγνωσμένη προσπάθειά μου για να κατανοήσω. Τον τρόπο, αλλά και τους λόγους για τους οποίους μπορεί να συμβαίνουν αυτές οι απώλειες μέσα στον Κόσμο. Για να κατανοήσω κάθε απώλεια. Και μες απαυτήν, να μπορέσω (αν μου δοθεί αυτή η χάρη) να κατανοήσω κάτι απ᾽ τη ζωή, απ᾽ το δικό της βάρος. Είναι ένα ζήτημα που μ᾽ απασχολεί αδιάκοπα. Ζωή και Θάνατος ― έν᾽ αξεδιάλυτο γεγονός. Αυτό το γεγονός, της ζωής και του θανάτου των ανθρώπων γύρω μου, με οδήγησε στο γεγονός της δικής μας ζωής, και του δικού μας θανάτου. Τη στάση, ίσως, που θα μπορούσαμε να κρατήσουμε, απέναντι σ᾽ αυτό το γεγονός, που σημαδεύει κι οριοθετεί την ανθρώπινη ύπαρξη. Τον τρόπο, ίσως, με τον οποίον θα μπορούσαμε να ζήσουμε αυτό το γεγονός : τη ζωή, και τον θάνατο, που μας δόθηκε. Κουβαλώντας όλο το βάρος της Επίγνωσης, για τη Γνώση και την Άγνοια που τα συνοδεύουν. Που μας ακολουθούν.

Διαβάζω σήμερα την Ιστορία του Λάμπρου (που πια δεν μου ανήκει), πρώτα και κύρια, σαν έναν Ερωτικό Τραγούδι, σαν ένα Άσμα. Ο Λάμπρος, επιλέγει να ζήσει τη δική του Ζωή και τον δικό του Θάνατο, μες απ᾽ την Αγάπη

Η Ιστορία του Λάμπρου, ξεδιπλώνεται μέσα σ᾽ ένα Δικαστήριο, και μέσα στον Φυσικό Κόσμο. Ίσως, σκέφτομαι, αυτό το Δικαστήριο, να φέρει κάτι απ᾽ την αληθινή ζωή. Ν’ αποτελεί μιαν ακόμη έκφραση του Φυσικού Κόσμου, όπως κάθε τι άλλο γύρω μας. Κι, ίσως, ο Λάμπρος, να φέρει κάτι απ ᾽τον καθένα μας. Είναι ένας άνθρωπος σαν κι εμάς. Έρχεται αντιμέτωπος με όλα τα ζητήματα που μας απασχολούν.  Παρακολουθούμε την πορεία της ζωής του, μες απ’ το σκοτάδι στο φως. Την πορεία της ζωής του καθενός μας. Αναρωτιόμαστε κι εμείς μαζί του.   Θα φτάσει ; Τι συναντά στον δρόμο του; Γιατί υποφέρει; Τι αγαπά; Πώς στέκει, απέναντι σ᾽ όσα υποφέρει, σε ό,τι αγαπά; Νομίζω πως στέκεται Γυμνός. Όπως κάθε Άνθρωπος. Διαβάζω σήμερα την Ιστορία του Λάμπρου (που πια δεν μου ανήκει), πρώτα και κύρια, σαν έναν Ερωτικό Τραγούδι, σαν ένα Άσμα. Ο Λάμπρος, επιλέγει να ζήσει τη δική του Ζωή και τον δικό του Θάνατο, μες απ᾽ την Αγάπη. Ας σταθούμε για λίγο: μες στο αμυδρό φως, αχνοφαίνεται, ξάφνου, ένα σκοτεινό δάσος. Έπειτα, ένα ανθρώπινο χέρι. Απλώνει, για ν᾽αγγίξει το φως. Κι αμέσως, ξυπνά μαζί του ο κόσμος. Κι αμέσως, φανερώνεται ένας δρόμος. Μες σ᾽ ένα καινούριο, πρωτοϊδωμένο φως. Όλη η Αρμονία, κι η Τάξη του Φυσικού Κόσμου γύρω μας, γεννιούνται τη στιγμή αυτής της οδυνηρής Συναντήσης. Τη στιγμή που έν’ ανθρώπινο χέρι γνωρίζει τα πράγματα. Κι η αλλαγή, κι ο νέος κόσμος κι η δική του ισορροπία, αρχίζουν να πάλλονται μέσα σ’ αυτή τη Στιγμή. Μεγαλειώδη, και ταπεινή μαζί. Πάντως φευγαλέα. Όλα γεννιούνται, μέσα απ᾽ τη σύγκρουση που δημιουργεί αυτή η Συνάντηση. Είναι μια σκοτεινή στιγμή οδύνης. Ερωτική, το δίχως άλλο. Κι ο στοχασμός (ο λογισμός ) και το συναίσθημα, ( κατά τον Ηράκλειτο, ο άνθρωπος είναι οργανωμένος για τη γνώση της αλήθειας κατά δυο τρόπους : με τον Λόγο, και την Αίσθηση ― κι ίσως αυτή η αποστροφή, να μοιάζει πιότερο απ’ ό,τι πιστεύουμε με εκείνο τον Λογισμό, και τ’ Όνειρο, του Σολωμού ) βαδίζουν μαζί, ήσυχα κι αρμονικά, ένα αργόσυρτο πρωινό, μες στη γλυκιά οδύνη του κόσμου, στους δρόμους της Ιδανικής Πολιτείας. Αυτή η Πόλη δεν υπάρχει, μονάχα για εκείνον που μολύνεται απ᾽ την ύβρη και το θράσος. «Humankind cannot bear very much reality». Το φως, , δεν θα ‘πρεπε να μας φοβίζει. Όπως, θαρρώ, και το σκοτάδι. Δεν μπορούμε πια μέσα στον κόσμο μας να λησμονούμε, πως αυτή η φρίκη που αισθάνεται καθένας μας μπροστά στην αλήθεια, ξεβράζει ακόμη τον Άνθρωπο, στ’ ακρογιάλια και στις λεωφόρους του κόσμου μας. Ίσως μπορούμε πια ν᾽ αγκαλιάσουμε τον φόβο μας γι’ αυτή τη φρίκη. Για να μπορέσουμε να φτάσουμε στον άνθρωπο. Ίσως μπορούμε να συναντήσουμε τον άνθρωπο που υποφέρει. Που προχωρεί τυφλός. Ίσως, μια μέρα, στο δικό του πρόσωπο, ν᾽ αναγνωρίσουμε το δικό μας πρόσωπο. Ο Λάμπρος, βρίσκει για τον εαυτό του, μπροστά στο γεγονός του θανάτου του, την αξιοπρέπεια και τη χάρη. Η προσφορά, δεν του ανήκει: τη χαρίζει ο Άλλος. Μέσα σ᾽ αυτή τη χάρη, μέσα στις άπειρες εικόνες, στις αντανακλάσεις, στ’ αντικαθρέφτισμά του, μέσα στα πρόσωπα και τα πράγματα του κόσμου γύρω του, θα βρει για τον εαυτό του, το μόνο εικόνισμα που μπορεί ν’ αναγνωρίσει αληθινό. Οι αντικατοπτρισμοί, που συντελούνται στη ζωή κάθε ελεύθερου ανθρώπου και κάθε Ιδανικής Πολιτείας (όπου ευημερούν ελεύθεροι άνθρωποι), είν’ αμέτρητοι. Η συζήτηση, μακραίνει. Ο Λάμπρος, ωστόσο, μέσα από τον οδυνηρό δρόμο της αγάπης, βρίσκει έναν τρόπο να πελεκήσει τον εαυτό του ― μ’ όλη την Άγνοιά του ― και να διδάξει στον εαυτό του τον Άνθρωπο. «Βρίσκει τον εαυτό του με τον μόχθο του», λέει ο Σοφοκλής. Βρίσκει τη δύναμη ν’ αντιπαλέψει, τις σαϊτιές της άγριας παγωνιάς και της πυκνής βροχής του κάμπου. Τις κουβαλεί μαζί του κάθε ανθρώπινος καιρός. Γδέρνουν, πάντα, τη μοίρα του.  Που είναι η μοίρα κάθε ανθρώπου. Για όλους μας υπάρχει αυτός ο δρόμος. Υπάρχουν τόσοι δρόμοι, όσοι κι οι άνθρωποι του κόσμου γύρω μας, Τη χάρη, για να διασχίσει ο άνθρωπος τον δρόμο της οδύνης, μας την προσφέρει η ανθρώπινη ανάσα. Θα ήθελα να ευχαριστήσω δημοσίως τους Κατερίνα Ατταλίδου, Ανδρέα Μουστούκη, Ελίζα Πιερή, Στυλιανό Πελεκάνο, Ειρήνα Χριστοδούλου, και Χρίστο Αβραάμ, οι οποίοι συνέβαλαν, στις κατά καιρούς συζητήσεις μας, ώστε ν᾽ αποκρυσταλλωθούν μέσα μου πολλά από τα ζητήματα που αφορούν τις πτυχές αυτού του έργου.

Μυρτώ Παπαχριστοφόρου

Κείμενο | Εικαστική σύλληψη | Σκηνοθεσία: Μυρτώ Παπαχριστοφόρου, Καλλιτεχνική επιμέλεια: Κατερίνα Ατταλίδου, Υλοποίηση σκηνικού: Κατερίνα Ατταλίδου, Στέφανος Καράμπαμπας, Στυλιανός Πελεκάνος και Omass Architects, Pavlides Carpenters Ltd, Waternet Ltd, Μυρτώ Παπαχριστοφόρου
Με τους Ειρήνα Χριστοδούλου, Χρίστο Αβραάμ, Μυρτώ Παπαχριστοφόρου.

Διαδικτυακά και ζωντανά ταυτόχρονα
από το Θέατρο Ριάλτο ([email protected])
13 Φεβρουαρίου 2021, 19:00
Πληροφορίες / Εισιτήρια:

www. rialto.com.cy,
[email protected]

146067112 3433285733446576 1924970760180572233 N
Το εξώφυλλο της έκδοσης του μυθιστορήματος «λάμπρος» έγινε σε καλλιτεχνική επιμέλεια της κατερίνας ατταλίδου

 

 

 

 

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.