Πυξίδα/ Ορίζοντας/ Φωτογραφία: Fatema Ismam

Οι Οικονομικές Επιπτώσεις της Μετανάστευσης στην Κύπρο

«Οι επιπτώσεις της διεθνούς μετανάστευσης είναι ένα θέμα για το οποίο έχει διεξαχθεί η περισσότερη έρευνα στα πλαίσια των μελετών που αφορούν σε μετανάστευση, αλλά παραμένει και το πλέον διαστρεβλωμένο θέμα σε δημόσιες συζητήσεις», υποστηρίζουν οι  συγγραφείς ενός από τα κλασικά βιβλία για μετανάστευση ( Goldin, Cameron and Balarajan, Exceptional People, p. 162, Princeton University Press).

Όντως τα στοιχεία τόσο για τις χώρες της ΕΕ όσο και για την Κύπρο παρουσιάζουν πλήρη σύγκλιση όσον αφορά τις οικονομικές επιπτώσεις της μετανάστευσης.

Υπάρχει όμως και ένα σημαντικό «αλλά», αλλά και ένα «πάντως».

Παρόλο που η αποδοχή προσφύγων είναι υποχρέωση των κρατών σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο – ας μην ξεχνούμε και την υποχρέωση που πηγάζει από στοιχειώδη ανθρωπισμό για θύματα πολέμων και άλλων δεινών, την οποία και εμείς επικαλεστήκαμε –  αξίζει να εξεταστούν και τα καθαυτά οικονομικά δεδομένα.

Η πιο πρόσφατη μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (European Commission Working Papers in Economic and Finance, 2017/4) υποστηρίζει ότι αρχικά η ένταξη προσφύγων επιβαρύνει τους προϋπολογισμούς των κρατών. Αλλά μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα η επίπτωση είναι θετική, προσθέτοντας από 0,2 ως 1,4% στο ετήσιο ΑΕΠ (Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν) αναλόγως με τις πολιτικές ένταξης. Όσο πιο ουσιαστικές οι πολιτικές ένταξης, τόσο μεγαλύτερη η συνεισφορά στο ΑΕΠ. Η μελέτη παρουσιάζει επίσης εκτιμήσεις για συγκεκριμένες χώρες της ΕΕ και τα πιο πάνω στοιχεία ισχύουν και στην περίπτωση της Κύπρου. Πάντως, εξηγούν οι συγγραφείς, φαίνεται να μην υπάρχει άλλος τρόπος από την εισδοχή μεταναστών για την αντιμετώπιση του διογκούμενου προβλήματος της γήρανσης του πληθυσμού, η οποία αν δεν αντιμετωπιστεί θα έχει ολέθριες οικονομικές επιπτώσεις.

Παρά τα κατά καιρούς άρθρα σε ΜΜΕ περί μεταναστών που εκμεταλλεύονται οικονομικά την Κυπριακή Δημοκρατία, δεν υπάρχουν πρόσφατες εις βάθος μελέτες κατά πόσον οι μετανάστες συμβάλουν θετικά ή αρνητικά στην οικονομία της ΚΔ. Για την περίοδο 1995-2004, όμως, η μελέτη της Μονάδας Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου (10-5/2005) τεκμηριώνει ότι το 54,2% της οικονομικής ανάπτυξης (ακαθάριστη αύξηση ΑΕΠ) στην ΚΔ οφειλόταν στην συμβολή των μεταναστών. Μάλιστα «την µεγαλύτερη συνεισφορά στο ρυθµό µεταβολής της συνολικής ακαθάριστης προστιθέµενης αξίας το 2004 σε σχέση µε το 1995 είχε από [όλους] τους συντελεστές παραγωγής, η απασχόληση των ξένων εργατών» (σελ. 32), ενώ αν λαμβανόταν υπόψη και ο αριθμός των παράτυπων μεταναστών «τότε η επίδραση των ξένων εργατών … στον ρυθµό µεταβολής του προϊόντος της Κυπριακής οικονοµίας αναµένεται µεγαλύτερη.» (σελ. 34)

Αυτό όμως για το οποίο υπάρχουν σοβαρές και πρόσφατες μελέτες είναι για το πως, αντίθετα με τις επικρατούσες απόψεις, δεν είναι οι μετανάστες που εκμεταλλεύονται τους ντόπιους αλλά το αντίθετο. Για παράδειγμα, «οι οικιακές εργαζόμενες στην Κύπρο δουλεύουν κατά μέσο όρο 58 ώρες την εβδομάδα, 40% περισσότερο από τις 42 ώρες που προνοεί η σύμβαση εργασίας, ενώ 1 στις 5 δηλώνει ότι δουλεύει πέραν των 70 ωρών την εβδομάδα. Εξάλλου, το 32% δεν πληρώνονται πάντα ή δεν πληρώνονται πάντα το μισθό που τους έχει υποσχεθεί», συμπεραίνει έκθεση του Δεκεμβρίου 2020 της Επίτροπου Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτωνσε συνεργασία με τη Δρα Νάσια Χατζηγεωργίου, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο UCLan. Επιπλέον, η συμβολή των μεταναστών στη βιωσιμότητα του συστήματος Κοινωνικών Ασφαλίσεων χρήζει περισσότερης μελέτης και ανάδειξης. Ειδικά εφόσον στην πλειοψηφία των περιπτώσεων οι μετανάστες δεν θα είναι σε θέση να διεκδικήσουν τις συντάξεις για τις οποίες έχουν συνεισφέρει, εν απουσία διμερών συμφωνιών μεταξύ της Κύπρου και των χώρων καταγωγής τους.

Αν δεν ξεκινήσει τώρα μια συγκροτημένη πολιτική εισδοχής και ένταξης προσφύγων και μεταναστών, οι σημερινοί ενήλικες φορτώνουν ακόμα ένα πρόβλημα στους νέους οι οποίοι θα βρεθούν χωρίς συντάξεις. Όπως και με την περιβαλλοντική κρίση, τα σπασμένα θα πληρώσουν και πάλι οι νεότεροι και τα μακροπρόθεσμα δεδομένα είναι εξ ίσου αμείλικτα.

 Racism Watch

Το Racism Watch δραστηριοποιείται για την ενδυνάμωση των προσπαθειών αντιμετώπισης του ρατσισμού. Για πληροφορίες https://www.facebook.com/Racism-Watch-Πρωτοβουλία-Κατά-του-Ρατσισμού-στην-Κύπρο-102876444850062/  

 

 

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.