Το σωματείο της Αμμοχώστου τίμησε σε μια ξεχωριστή βραδιά όλους εκείνους που κράτησαν αναμμένη τη φλόγα στην προσφυγιά

Του Γιώργου Χατζηαντώνη

Γιώργος Σεφέρης (Ελληνας νομπελίστας ποιητής): «Σβήνοντας ένα κομμάτι από το παρελθόν είναι σαν να σβήνεις και ένα αντίστοιχο κομμάτι από το μέλλον».

Ουίνστον Τσόρτσιλ (Βρετανός Πρωθυπουργός): «Οσο πιο πολύ πίσω πάμε στο παρελθόν τόσο πιο μακριά στο μέλλον μπορούμε να δούμε».

Κομφούκιος (Κινέζος φιλόσοφος): «Μελέτησε το παρελθόν, αν θες να ορίσεις το μέλλον».
Ζαν Ζορέ (Γάλλος πολιτικός): «Πάρε από τους βωμούς του παρελθόντος τη φωτιά, όχι τις στάχτες».

Λόγια μεγάλων ανδρών που είναι πάντα επίκαιρα. Λόγια σοφά, που μας υπενθυμίζουν πως δεν πρέπει ποτέ να ξεχνούμε πράγματα και πρόσωπα σημαντικά. Οχι, δεν θα ασχοληθούμε με φιλοσοφία. Επειδή, όμως το θέμα μας αφορά στο παρελθόν που έχτισε το παρόν και προσβλέπει στο μέλλον αναζητήσαμε ένα ερέθισμα ως πρόλογο. Αλήθεια, ποια σχέση μπορεί να έχουν τα πιο πάνω με τη Νέα Σαλαμίνα; Πολύ στενή, αν λάβουμε υπ’ όψιν το μήνυμα της εκδήλωσης που διοργανώθηκε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου από το διοικητικό συμβούλιο και τον Ομιλο Παλαιμάχων Ποδοσφαιριστών του σωματείου της Αμμοχώστου. Μιας εκδήλωσης ειδικά αφιερωμένης, όπως καθόριζε η ονομασία της: «Αυτοί που κράτησαν τη φλόγα».

Ηταν εκδήλωση μνήμης και τιμής για όλους όσοι έβαλαν το λιθαράκι τους για να μείνει ζωντανή η Νέα Σαλαμίνα τα πρώτα δύσκολα χρόνια της προσφυγιάς. Από το μαύρο καλοκαίρι του 1974 μέχρι το 1977, με τους βαρωσιώτες σκορπισμένους σε όλη την ελεύθερη Κύπρο και όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη. Εκείνα τα δίσεκτα χρόνια, με τις πληγές από τον ξεριζωμό ανοικτές, κάποιοι (πολλοί για την ακρίβεια) άνθρωποι είχαν στη σκέψη τους και τη Νέα Σαλαμίνα. Το σωματείο και την ομάδα που ήθελαν να κρατήσουν στη ζωή, ως πυξίδα που δείχνει πάντα την Αμμόχωστο και φάρο που αναβοσβήνει με το φως της ελπίδας για επιστροφή. Η βραδιά ήταν αποκλειστικά δική τους και της Νέας Σαλαμίνας τους.

Οφειλόμενη τιμή

Ο πρόεδρος του Ομίλου Παλαιμάχων, Μιχάλης Μαντζούρας, τόνισε στο χαιρετισμό του ότι σκοπός της εκδήλωσης ήταν να τιμηθούν όλοι όσοι κράτησαν τη φλόγα της Νέας Σαλαμίνας στα πέτρινα χρόνια της προσφυγιάς.

«Η εκδήλωση είναι μόνο μια οφειλόμενη τιμή προς κάποιους ανθρώπους, τους οποίους θα πρέπει ως Σαλαμιναίοι να ευγνωμονούμε αιώνια, διότι κράτησαν το σωματείο μας ζωντανό. Μπροστάρηδες στη μεγάλη προσπάθεια ήταν τα μέλη του τότε διοικητικού συμβουλίου. Κάτω από αντίξοες και πρωτόγνωρα δύσκολες συνθήκες, διάσπαρτοι σε όλες τις ελεύθερες περιοχές της Κύπρου, κατάφεραν να κρατήσουν τη φλόγα του αθλητικού σωματείου Νέα Σαλαμίς Αμμοχώστου» επεσήμανε χαρακτηριστικά και προσέθεσε: «Συνοδοιπόροι σ’ αυτή την προσπάθεια ήταν κάποια αμούστακα, νεαρά παιδιά που τίμησαν την ερυθρόλευκη φανέλα μέσα στα ποδοσφαιρικά γήπεδα εκείνες τις πρώτες κρίσιμες χρονιές. Από τα βάθη της καρδιάς μας εκφράζουμε ένα μεγάλο ευχαριστώ και τιμούμε τους τότε συμποδοσφαιριστές μας που έβαλαν το δικό τους χαλίκι για να παραμείνει το σωματείο μας ζωντανό».

Καταλήγοντας, ο κ. Μαντζούρας ευχαρίστησε την Αλκή, που προσέφερε στέγη στη Νέα Σαλαμίνα εκείνα τα χρόνια. Εξέφρασε, επίσης, ευχαριστίες προς τους συνεργάτες του και όλους τους συντελεστές της εκδήλωσης, τους χορηγούς, τους Σαλαμινομάχους και τον Νεόφυτο Γεωργίου για το υλικό που προσέφεραν.

Μια φλόγα αναμμένη…

Χαιρετισμό απηύθυνε και ο Πάμπος Στυλιανού, μέλος και πρώην διοικητικό στέλεχος της Νέας Σαλαμίνας, αλλά και συγγραφέας των δύο λευκωμάτων για τα 40 και 50 χρόνια του σωματείου. Αφού έκανε μια ιστορική αναδρομή στην πορεία της Νέας Σαλαμίνας, ανέφερε στον επίλογο του:

«Κοιτάζοντας πίσω τώρα, σχεδόν 40 χρόνια αργότερα, η αποδυνάμωση του σωματείου λόγω της προσφυγιάς και του διάσπαρτου των δυνάμεών του, έφερε το 1978-79 τη διαβάθμιση για πρώτη φορά στη ιστορία του. Μπορούμε να συνεχίσουμε απαριθμώντας και άλλες δυσκολίες, προβλήματα και αντιξοότητες στο διάβα της Νέας Σαλαμίνας. Σημασία έχει ότι το ερυθρόλευκο σωματείο κατάφερε να επιβιώσει και να επιζήσει. Και το κατάφερε με την αγάπη των ανθρώπων που τη διοικούσαν εκείνα τα χρόνια, αλλά και μετέπειτα, των αθλητών που φόρεσαν και τίμησαν την ερυθρόλευκη φανέλα, με τον αγώνα πολλών άλλων επώνυμων και ανώνυμων.

»Η δύναμη του σωματείου, συνηθίσαμε να λέμε, είναι ο απλός κόσμος του, και έτσι είναι. Αυτή είναι μια διαχρονική αλήθεια και πραγματικότητα, από ίδρυσης της Νέας Σαλαμίνας. Οι απλοί Σαλαμιναίοι, στις τέσσερις άκρες της ελεύθερης Κύπρου, ανανεώνουν δεσμούς με το ερυθρόλευκο σωματείο και μέσα από αυτό, με την αγαπημένη μας Αμμόχωστο. Διότι η Νέα Σαλαμίνα είναι εκεί, μια φλόγα αναμμένη στις καρδιές όλων μας, που φωτίζει τη κάθε μας μέρα. Γι’ αυτό τιμούμε όλους αυτούς που σε χρόνια δίσεκτα κράτησαν αυτή τη φλόγα, διαβαίνοντας δρόμους δύσβατους».

Σε γόνιμο χωράφι ο σπόρος

salamina 24-7-ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΦΩΚΚΗΣ

Ο Πασχάλης Φώκκης και ο Μωυσής Βαρνάβα ήταν, μαζί με τον Αγγελο Αγγελίδη, οι αρχηγοί της ομάδας εκείνα τα χρόνια. Αμφότεροι μίλησαν στη «Χ» για τα συναισθήματά τους τη βραδιά της εκδήλωσης, τις μνήμες που ξύπνησαν και όχι μόνο.

«Η πρωτοβουλία των παλαιμάχων και της διοίκησης είχε ως αποτέλεσμα μια εξαιρετική εκδήλωση. Προσωπικά είχα την ευκαιρία να δω άτομα που είχα χρόνια να συναντήσω και μας ενώνουν τόσα πολλά. Παλιούς συμπαίκτες, ανθρώπους της διοίκησης και τόσους άλλους. Η συγκίνησή μου ήταν έντονη όταν τους αντίκρισα όλους μαζεμένους και τα συναισθήματα ανάμεικτα. Ηταν μια μοναδική και αξέχαστη εμπειρία και πήρε τη μεγαλύτερη ευχαρίστηση από αυτό το συναπάντημα. Γυρίσαμε το χρόνο πίσω, σε εκείνα τα δύσκολα χρόνια, αναπολήσαμε καταστάσεις που βιώσαμε και νιώσαμε παράξενα.

»Αναμφίβολα η πρωτοβουλία του Μιχάλη Μαντζούρα είναι αξιέπαινη και αξίζουν συγχαρητήρια τόσο στον ίδιο όσο και στους συνεργάτες του για την υλοποίησή της» ανέφερε ο Πασχάλης Φώκκης.
Αναφερόμενος στις συνθήκες που βίωσαν τότε είπε:

«Η προσπάθεια και ο αγώνας μας ήταν να δώσουμε κάθε ικμάδα της σωματικής και ψυχικής μας δύναμης για να επιβιώσει η Νέα Σαλαμίνα. Οι συνθήκες ήταν πρωτόγνωρες για όλους. Βρεθήκαμε σε ένα περιβάλλον έξω από τα σπίτια μας, με πολλά προβλήματα και δυσκολίες. Ευτυχώς είχαμε τότε βοήθεια από την Αλκή και τον Αρη. Βοήθεια αξιέπαινη και σημαντική. Οι παίκτες σκορπίστηκαν σε όλες τις περιοχές της Κύπρου και του πλανήτη, ενώ ο καθένας μας είχε να αντιμετωπίσει και τα δικά του προβλήματα, που έφερε η προσφυγιά. Πολλοί αποσύρθηκαν από τη δράση και έμειναν λίγοι από τους παλιούς μαζί με κάποιους νέους που έκαναν τα πρώτα τους βήματα στην ομάδα από το ΓΣΕ. Ηταν δύσκολο να οργανωθούμε, όμως τα καταφέραμε και δώσαμε πνοή και δύναμη για να κρατηθεί ζωντανή η ομάδα. Αρχίσαμε σιγά-σιγά, χωρίς γήπεδο και τα άλλα απαραίτητα. Γνώμονάς μας ήταν το μέλλον και ήταν σημαντικό να κρατηθεί η ομάδα».

Ερωτηθείς κατά πόσο εκείνη η προσπάθεια έχει αντίκρισμα, ο κ. Φώκκης, απάντησε:
«Η προσπάθειά μας έπιασε τόπο και φαίνεται πως ο σπόρος έπεσε σε γόνιμο χωράφι. Στην πορεία αναδείχθηκαν ταλαντούχοι παίκτες, η ομάδα απέκτησε το δικό της γήπεδο και το πιο σημαντικό είναι ότι η Νέα Σαλαμίνα υπάρχει και αναπνέει. Διαχρονικά αντιμετώπισε πολλά προβλήματα, όμως έβρισκε λύσεις. Αγκάθι στην πορεία της ήταν το οικονομικό και όλοι ξέρουν ότι χωρίς χρήμα τα πράγματα είναι δύσκολα στο σύγχρονο ποδόσφαιρο. Το ευχάριστο είναι πως τα τελευταία χρόνια το σωματείο έσφιξε τα… λουριά και συμμαζεύτηκε οικονομικά. Με το νοικοκύρεμα που έγινε, τα πράγματα άλλαξαν προς το καλύτερο. Είμαι αισιόδοξος ότι η πορεία της Νέας Σαλαμίνας στο μέλλον θα είναι ακόμα καλύτερη, νοουμένου ότι οι παράγοντες θα λειτουργήσουν ορθολογιστικά, όπως πράττουν τα τελευταία χρόνια».

Υπερήφανος Σαλαμιναίος

Σε ανάλογο ύφος μίλησε και ο Μωυσής Βαρνάβα:

salamina 24-8-ΜΩΥΣΗΣ

«Οι άνθρωποι του Ομίλου Παλαιμάχων που εμπνεύστηκαν αυτή την εκδήλωση, σε συνεργασία με το νυν διοικητικό συμβούλιο έπραξαν πολύ σωστά. Ηταν μια εξαιρετική βραδιά που προσωπικά με κατασυγκίνησε. Είδα κάποιους ανθρώπους μετά από πολλά χρόνια. Συμπαίκτες μου, καθώς και μέλη της διοίκησης εκείνα τα χρόνια. Η ατμόσφαιρα ήταν έντονα φορτισμένη. Θυμηθήκαμε τις μέρες που δραστηριοποιήθηκε η Νέα Σαλαμίνα στη Λάρνακα. Μας φιλοξένησε η Αλκή, που μας έδωσε μέχρι και παπούτσια για να φορούμε, επειδή δεν είχαμε. Κάναμε προπονήσεις στην αλυκή και πριν ξεκινήσουμε καθαρίζαμε το γήπεδο από τις πέτρες.

»Εγώ, μαζί με τον Κότροφο και τον Φώκκη, σχολνούσαμε από τη δουλειά νωρίς το απόγευμα και πηγαίναμε κατευθείαν για προπόνηση, συνήθως νηστικοί με γεύμα καμιά ντομάτα… Θυμηθήκαμε όλοι τόσα πολλά αυτή τη βραδιά και αξίζουν συγχαρητήρια στον Μιχάλη Μαντζούρα και τους συνεργάτες του που τη διοργάνωσαν. Δεν ήταν μια επιφανειακή εκδήλωση, αλλά μεστή, γεμάτη μηνύματα και ουσία. Παρευρέθηκαν επίσημοι από τον ΚΟΑ, την ΚΟΠ, βουλευτές και πολύς κόσμος, παλιοί και νέοι, που ήρθαν να μας δουν από κοντά. Είναι ευχής έργο να γίνονται παρόμοιες εκδηλώσεις στο μέλλον και μάλιστα σε τακτά διαστήματα. Είναι ένας τρόπος για να μείνει δυνατή η Νέα Σαλαμίνα» ανέφερε σχετικά.

Ο κ. Βαρνάβα δεν μπορούσε να κρύψει τη συγκίνησή του, ακόμα και στη θύμηση εκείνης της εποχής: «Νιώθω περήφανος που ανήκω σε αυτή την ομάδα, που είμαι Σαλαμιναίος» μας είπε έντονα φορτισμένος και μετά από μικρή παύση πρόσθεσε: «Νιώθω περήφανος που τα περάσαμε όλα αυτά για να έχουν οι τωρινοί παίκτες της ομάδας όλα όσα δεν είχαμε εμείς τότε. Ημασταν μια οικογένεια όλοι. Παίκτες, προπονητής, παράγοντες. Το λέω κυριολεκτικά, γιατί μας βοηθούσαν όλοι, ακόμα και οι γυναίκες μας και μείναμε δεμένοι επειδή μας ένωνε η Σαλαμίνα. Γι’ αυτό κρατήσαμε τη Νέα Σαλαμίνα ζωντανή. Είμαι περήφανος που στέκεται η Νέα Σαλαμίνα αυτή τη στιγμή. Αγωνίστηκα ως ποδοσφαιριστής για 13 χρόνια, ενώ ήμουν άλλα επτά μέλος στο διοικητικό συμβούλιο. Τη Νέα Σαλαμίνα την αγάπησα και την αγαπώ. Δεν χάνω αγώνα της».

Ολοι οι βραβευθέντες

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης βραβεύθηκε αρχικά το σωματείο της Αλκής Λάρνακας, το οποίο φιλοξένησε τη Νέα Σαλαμίνα στο οίκημά του, αμέσως μετά την απόφαση του Δ.Σ. για επαναδραστηριοποίηση με έδρα τη Λάρνακα. Την πλακέτα παρέλαβε ο Ανδρέας Φαντούσης, αντιπρόεδρος της Αλκής εκείνη την περίοδο.

Βραβεύτηκε, επίσης, ο Αρης Λεμεσού, που φιλοξένησε τη Νέα Σαλαμίνα στο οίκημά του στην ιστορική συνεδρία του διοικητικού συμβουλίου στις 14 Οκτωβρίου 1974 κατά την οποία αποφασίστηκε η επαναδραστηριοποίηση του σωματείου. Την πλακέτα παρέλαβε ο Οδυσσέας Μιλτιάδους, τότε αντιπρόεδρος του Αρη.

Ακολούθως βραβεύτηκαν οι ακόλουθοι ποδοσφαιριστές: Πανίκος Χατζηπαναγή (Κουγκάς), Αντώνης Τσούκκας, Γιώργος Φαντάρος, Φύτος Παντελή, Σταύρος Πασχάλη, Ιάκωβος Μαυρίδης, Λούκας Μαυρόλουκας, Κόκος Βιολάρης, Λούκας Κότροφος, Αρτέμης Παναγή, Αλέξης Λούκα, Σωτήρης Χατζιήκκος, Κόκος Ιωάννου, Ηλίας Ηλία, Μιχάλης Σιέλλης, Θουκής Θουκυδίδης, Λέλλος Κουλλαπής, Φάνος Κακούσιης, Τώνης Λούκα, Ηλίας Μαυρομμάτης, Πέτρος Θεοφάνους, Πέτρος Μίτας, Ανδρέας Κουννής, Μιχάλης Μαντζούρας, Κωστάκης Νούρος, Κίκης Χριστοφόρου, Μιχάλης Γρίβας, Παυλάκης Καραπίννας, Λάκης Νικολάου (Λάτσιος), Γιώργος Μαυρόγιωρκας, Πέτρος Κυριάκου, Νίκος Κουρρή και Τάκης Χριστοδούλου. Σειρά πήραν οι τρεις αρχηγοί εκείνης της περιόδου, Αγγελος Αγγελίδης, Μωυσής Βαρνάβα και Πασχάλης Φώκκης.

Τιμήθηκαν, επίσης, οι προπονητές και ο έφορος της ποδοσφαιρικής ομάδας, Ανδρέας Κοντεάτης, Νίκος Πιτσιάουλος και Ανδρέας Μουσκάλλης. Ο Μαυρίκιος Ασπρου, που διετέλεσε προπονητής στο κλιμάκιο της Λεμεσού και ζει στην Πάφο, δεν μπόρεσε να παρευρεθεί.

Εγιναν, ακόμα μεταθανάτιες βραβεύσεις για τους ποδοσφαιριστές Λούκα Κουλλαπή, Ανδρέα Θωμά, Δημήτρη Δημητρίου (Μήτσιος), τον φροντιστή της ομάδας Στέλιο Χαραλάμπους Μούσκαρο και τον μπουφετζή του σωματείου Στέλιο Ζένιου.

Τιμήθηκε, ακόμα, ο Κωστάκης Αντωνιάδης, ο προπονητής που έφτιαξε την καλύτερη προπολεμική ποδοσφαιρική ομάδα της Νέας Σαλαμίνας, την ομάδα που το 1965-66 διεκδίκησε πρωτάθλημα και κύπελλο.

Ξεχωριστή ήταν η στιγμή της βράβευσης έξι διοικητικών στελεχών με ξεχωριστή προσφορά προς το σωματείο. Πρόκειται για τους Κώστα Χριστοδούλου Αγλαντζιώτη, Παναγιώτη Καλογήρου, Δήμο Φωτίου, Πλουτή Ακρίτα, Κώστα Νικολάου, που υπηρέτησε το σωματείο ως Γραμματέας και πρόεδρος και ο Νικής Γεωργίου, «ο πατέρας της Νέας Σαλαμίνας, ο πατέρας όλων των Σαλαμιναίων, που υπηρέτησε το σωματείο από πολλές επάλξεις μέχρι την τελευταία του πνοή…» όπως αναφέρθηκε χαρακτηριστικά.

Τέλος βραβεύτηκαν οι παράγοντες που υπηρέτησαν το σωματείο κατά την περίοδο 1974-1977 και βρίσκονται στη ζωή. Ο λόγος για τους Νίκο Παπαδάκη, Δρ Σπύρο Σπύρου, Μάκη Κωνσταντίνου, Πάμπο Χαραλάμπους, Γεώργιο Κυθρεώτη, Γεώργιο Λούκα, Τάκη Χριστοφόρου, Χριστάκη Πολυβίου και Παντελάκη Βασιλείου.

Τιμήθηκε στο σπίτι του ο Μιχάλης Πουμπουρής

salamina 24-8-ΠΟΥΜΠΟΥΡΗΣ

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης αποφασίστηκε όπως τιμηθεί από τη Νέα Σαλαμίνα και ο πρώην πολιτικός και κοινωνικός παράγοντας του ΑΚΕΛ, Μιχάλης Πουμπουρής. Δυστυχώς, για λόγους υγείας, ο τιμώμενος δεν παρευρέθηκε στην εκδήλωση και αντιπροσωπεία του σωματείου τον επισκέφθηκε στο σπίτι του και του επέδωσε την τιμητική πλακέτα, ευχαριστώντας τον για τη βοήθεια και στήριξη που προσέφερε στο σωματείο της Νέας Σαλαμίνας, ιδιαίτερα στα δύσκολα πρώτα χρόνια της προσφυγιάς.

Ο Μιχάλης Πουμπουρής είναι σήμερα 96 ετών, κατάγεται από το Μαραθόβουνο και υπηρέτησε ως Επαρχιακός Γραμματέας του ΑΚΕΛ Αμμοχώστου από το 1955 μέχρι το 1988. Σ’ αυτή την προχωρημένη ηλικία διατηρεί πλήρη διαύγεια πνεύματος και στη διάρκεια της συνάντησης εξιστόρησε πολλά από τα πρώτα χρόνια της προσφυγιάς.

Παράλληλα, επανέλαβε το μήνυμα που διαβάστηκε στην εκδήλωση τονίζοντας: «Μετά το χαλασμό του 1974 κουβαλήσαμε από την Αμμόχωστο καθετί το θετικό, δημιουργικό και μαχητικό που δημιουργήσαμε εκεί… Είμαστε, αγαπητοί φίλοι, στο πλευρό σας, και στις επιτυχίες και στις αποτυχίες. Χαιρετίζουμε τους νέους που ηγούνται της Νέας Σαλαμίνας, τους ποδοσφαιριστές και τους παράγοντές της. Ευχή μας είναι όπως η Νέα Σαλαμίνα επανέλθει στη σταθερότητα και την ισορροπημένη εκτίμηση των ικανοτήτων και των δυνάμεών της. Να είστε αισιόδοξοι ότι θα πετύχετε».

Την αντιπροσωπεία απάρτιζαν ο αναπληρωτής πρόεδρος, Γιάννος Χρυσοστόμου και το μέλος του σωματείου Πάμπος Στυλιανού. Την αντιπροσωπεία συνόδευε ο Επαρχιακός Γραμματέας ΑΚΕΛ Αμμοχώστου, Χρύσανθος Ζαννέττος.