• Οι μισοί κυματοθραύστες δεν έφεραν ούτε μισή λύση, αλλά αντίθετα επιδείνωσαν τη διάβρωση
• Χάθηκαν 30 μέτρα ακτής στα Περβόλια και 25 μέτρα στην Ορόκλινη, τα τελευταία χρόνια

Του Τάσου Περδίου

Συγκλονιστική ήταν η δήλωση του κοινοτάρχη Περβολιών, Κώστα Τίγγη, αυτή τη βδομάδα ότι τα τελευταία 30 με 35 χρόνια στην ακτογραμμή των Περβολιών, σε κάποια σημεία, έχουν χαθεί από τη διάβρωση από 150 μέχρι 200 μέτρα παραλίας! «Έχουν εξαφανιστεί τμήματα ή και ολόκληρα αγροτεμάχια, πολυβολεία της Εθνικής Φρουράς, αυλές σπιτιών, περιτοιχίσματα και άλλες μορφές υποδομής», ήταν η ακριβής περιγραφή του. Από αυτό το πλάτος ακτής που έχει κυριολεκτικά καταπιεί η θάλασσα, τα 30 μέτρα υπολογίζεται ότι διαβρώθηκαν τα τελευταία 2-3 χρόνια. Την ίδια ώρα, το πλάτος της ακτογραμμής που έχει καταποντιστεί στο παραλιακό μέτωπο της Ορόκλινης έχει φτάσει τα 25 μέτρα. Εάν αυτά τα νούμερα δεν είναι ακόμα αρκετά δραματικά και δεν έχουν σημάνει κόκκινο συναγερμό στο κράτος και στην κυβέρνηση, τίποτε δεν πρόκειται να τους ξυπνήσει. Μέχρι να φτάσει η στιγμή που σπίτι ή σπίτια θα καταρρεύσουν μέσα στη θάλασσα, η οποία αγγίζει τις αυλές και προελαύνει κυριολεκτικά! Παρακάτω παρουσιάζουμε πλήρη ανατομία της κατάστασης.

 

Τρία ανοικτά μέτωπα
Το πρόβλημα της διάβρωσης επηρεάζει σχεδόν ολόκληρη την ακτογραμμή της επαρχίας Λάρνακας ξεκινώντας από το Ζύγι και φτάνοντας μέχρι την Πύλα. Για την ακρίβεια όμως τα μέτωπα τα οποία αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι τρία. Το μέτωπο των Περβολιών το οποίο χωρίζεται σε δύο υποπεριοχές και το μέτωπο της Ορόκλινης. Το τμήμα της ακτής εντός των δημοτικών ορίων της πόλης της Λάρνακας έχει καλυφθεί με πέντε κυματοθραύστες.

Για τις δύο περιοχές έχουν γίνει δύο μελέτες από το Εργαστήριο Λιμενικών Έργων του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου κατόπιν ανάθεσης σύμβασης συμβούλων από το Υπουργείο Μεταφορών και Έργων. Από όσα προβλέπουν οι ακτομηχανικές μελέτες όμως, έχουν γίνει μόνο τμήματα, γεγονός το οποίο, σύμφωνα με τους ειδικούς, όχι μόνο δεν έχει λύσει το πρόβλημα, αλλά το έχει επιδεινώσει.

Φάρος Περβολιών – ποταμός Τρέμιθος

Η μελέτη του Μετσόβιου για την ακτογραμμή Περβολιών αφορά συγκεκριμένα την υποπεριοχή από τον Φάρο των Περβολιών μέχρι το σημείο όπου εκβάλλει ο ποταμός Τρέμιθος στην περιοχή Σοφτάδων, μήκους περίπου τριών χιλιομέτρων. Η μελέτη προβλέπει την κατασκευή 15 κυματοθραυστών από τους οποίους έχουν κατασκευαστεί μόνο οι έξι, οι οποίοι παραδόθηκαν το καλοκαίρι του 2018. Οι απόψεις των ειδικών όμως επιβεβαιώθηκαν αφού η βαρυχειμωνιά της περσινής σεζόν απέδειξε ότι στις δύο πλευρές των έξι κυματοθραυστών υπήρξε ραγδαία επιδείνωση της διάβρωσης. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Κοινοτικού Συμβουλίου Περβολιών, μόνο τα 2-3 τελευταία χρόνια, έχει χαθεί ακτή πλάτους περίπου 30 μέτρων. Η κυβέρνηση και το κράτος έχουν πλήρη γνώση του δραματικού μεγέθους του προβλήματος και μέσω των δημοσιευμάτων, αλλά και με ενημέρωση από το Κοινοτικό Συμβούλιο Περβολιών. Ωστόσο, η ολοκλήρωση του έργου σκοντάφτει στο οικονομικό, με την κυβέρνηση να στέκεται στο γράμμα του νόμου και να δικαιολογεί την αδράνειά της, επιμένοντας ότι οι οικείες Τοπικές Αρχές πρέπει να καλύψουν το 50% της δαπάνης. Αυτό όμως, όπως έχει εξηγηθεί, είναι αδύνατο, τουλάχιστον στην περίπτωση των Περβολιών όπου για να κατασκευαστούν οι υπόλοιποι 9 κυματοθραύστες στο τμήμα από το Φάρο μέχρι τον Τρέμιθο, χρειάζονται περίπου 5 εκατομμύρια ευρώ.

Κανένα άμεσο σχέδιο για την υποπεριοχή Φάρος Περβολιών – αεροδρόμιο Λάρνακας

Και αν για το νότιο τμήμα της ακτογραμμής από το Ακρωτήριο Κιτίου (Φάρος Περβολιών) μέχρι τον ποταμό Τρέμιθο, τουλάχιστον υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο και υπολείπεται η χρηματοδότηση, στο νοτιοανατολικό τμήμα του μετώπου των Περβολιών το οποίο εκτείνεται από τον Φάρο μέχρι το αεροδρόμιο Λάρνακας, δεν υπάρχει κανένας άμεσος σχεδιασμός. Στο κομμάτι εκείνο όμως, όπως αποκαλύψαμε με χαρακτηριστικές φωτογραφίες, η θάλασσα έχει στην κυριολεξία αγγίξει τα σπίτια. Ο κοινοτάρχης Κώστας Τίγγης προειδοποίησε ότι αν δεν ληφθούν μέτρα άμεσα, ο κίνδυνος καταπόντισης σπιτιών μέσα στη θάλασσα είναι άμεσος. Ήδη, μια κατοικία γλίτωσε λόγω κάποιων προσωρινών έργων με ογκόλιθους, όπως είπε.

Για το μέτωπο από το Ακρωτήρι Κιτίου μέχρι το αεροδρόμιο, η διαδικασία βρίσκεται στο στάδιο της ετοιμασίας μελέτης από την κοινοπραξία Κ/Ξ «Ρογκάν & Συνεργάτες Α.Ε.» και «Διον. Τουμαζής & Συνεργάτες». Οι μελετητές παρουσίασαν το προσχέδιο της μελέτης και συγκεκριμένα την Έκθεση Εναλλακτικών Λύσεων στα Περβόλια στις 2 Ιουλίου 2019, ωστόσο η μελέτη δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί. Με βάση την Έκθεση εξετάζονται 6 εναλλακτικές λύσεις με διαφορετικούς αριθμούς κυματοθραυστών από τις οποίες, οι μελετητές προκρίνουν ως πιο εφαρμόσιμη την κατασκευή 12 κυματοθραυστών. Συγκεκριμένα, το πρώτο σενάριο προτείνει 6 αποσπασμένους έξαλους κυματοθραύστες, το δεύτερο 12, το τρίτο 7, το τέταρτο 12 αποσπασμένους ύφαλους κυματοθραύστες. Οι πρώτες τέσσερις εναλλακτικές θεωρούνται ως σενάρια ενδιάμεσων δράσεων. Η πέμπτη θεωρείται η μέγιστη λύση και περιλαμβάνει 15 αποσπασμένους κυματοθραύστες και η έκτη που θεωρείται ως η ελάχιστη λύση προτείνει τεχνητή αναπλήρωση ακτών και τέσσερις κάθετους προβόλους με συνεχή αναπλήρωση άμμου. Σε όλες τις εναλλακτικές λύσεις περιλαμβάνεται η αφαίρεση του υφιστάμενου κυματοθραύστη στην περιοχή του Φάρου.

Η περιοχή της υπό εκπόνηση μελέτης είναι μήκους 6,5 χιλιομέτρων και διοικητικά καλύπτει τα Περβόλια, τη Λάρνακα και τη Δρομολαξιά – Μενεού.

Οι μελετητές εκτιμούν ότι ιδανική είναι η λύση νούμερο 2, η οποία προβλέπει την καθαίρεση του υφιστάμενου κυματοθραύστη στην παραλία Φάρος των Περβολιών και αντικατάστασή του με δύο νέους έξαλους κυματοθραύστες και άλλους 10 νέους έξαλους κυματοθραύστες στην υποπεριοχή που παρουσιάζει το μεγαλύτερο πρόβλημα διάβρωσης που είναι το τμήμα από το νοτιοδυτικό άκρο του αεροδρομίου Λάρνακας μέχρι το ύψος του συγκροτήματος Poseidon Beach Gardens. Το κόστος υπολογίζεται στα 4,1 εκατομμύρια ευρώ που κατανέμεται ως εξής: 10 χιλιάδες ευρώ για καθαίρεση του υφιστάμενου κυματοθραύστη, 700 χιλιάδες ευρώ για τους δύο νέους στο σημείο εκείνο και 3,4 εκατομμύρια ευρώ για τους δέκα καινούργιους κυματοθραύστες.

Συνολικά δηλαδή για να καλυφθεί ολόκληρη η ακτογραμμή των Περβολιών απαιτείται ένα ποσό της τάξης των 9 εκατομμυρίων ευρώ.

 

Περιοχή Ορόκλινης

Στην ακτή της Ορόκλινης, τα δύο τελευταία χρόνια έχουν χαθεί άλλα δύο μέτρα ανεβάζοντας το συνολικό πλάτος της καταποντισμένης παραλίας στα 25 μέτρα!

Η μελέτη του Μετσόβιου Πολυτεχνείου χωρίζει το μέτωπο εκείνο σε τρεις υποπεριοχές: Την υποπεριοχή 1 η οποία εκτείνεται από το ανατολικό όριο του λιμανιού Λάρνακας μέχρι και τα διοικητικά όρια Λάρνακας – Ορόκλινης, μήκους τριών περίπου χιλιομέτρων, την υποπεριοχή 2 η οποία εκτείνεται από τα όρια Λάρνακας – Ορόκλινης μέχρι τον κάθετο κυματοθραύστη του ξενοδοχείου Λένιος στα ανατολικά και την υποπεριοχή 3, η οποία καλύπτει το τμήμα από τον κάθετο κυματοθραύστη πίσω από το ξενοδοχείο Λένιος στα δυτικά μέχρι τα όρια της κοινότητας Ορόκλινης με την Πύλα στα ανατολικά.

Για το πρώτο τμήμα που βρίσκεται σε όρια Λάρνακας έχουν ήδη κατασκευαστεί οι 5 κυματοθραύστες που πρότεινε η μελέτη. Εκκρεμεί όμως η κατασκευή 7 κυματοθραυστών στο δεύτερο τμήμα στην Ορόκλινη και 2 κυματοθραυστών στο τρίτο τμήμα στην Πύλα.

 

Συνολική εικόνα

Με βάση τη συνολική εικόνα συνεπώς προκύπτει ότι από τις επιστημονικές λύσεις που πρότεινε το Εργαστήριο Λιμενικών Έργων του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, το κράτος και η κυβέρνηση υλοποίησαν μόνο ένα τμήμα, κάτι που προκάλεσε επιδείνωση του προβλήματος, σύμφωνα με τους ειδικούς. Συνολικά, το Μετσόβιο πρότεινε 29 κυματοθραύστες, 15 στα Περβόλια και 14 στον κόλπο της Λάρνακας από τους οποίους έχουν κατασκευαστεί μόνο οι 11 (6 στα Περβόλια και 5 στη Λάρνακα), χωρίς να υπολογίζεται μάλιστα το τμήμα από το Φάρο των Περβολιών μέχρι το αεροδρόμιο για το οποίο αναμένεται ακόμα η σχετική μελέτη.

Όπως ανέφερε την περασμένη Τρίτη στον «Άστρα» η ακτομηχανικός Ξένια Λοϊζίδου, στην ουσία από τη στιγμή που κατασκευάστηκαν αποσπασματικά μόνο μερικοί από τους προβλεπόμενους κυματοθραύστες, έχουμε δημιουργήσει από μόνοι μας συνθήκες διάβρωσης. Σύμφωνα με την ακτομηχανικό, η διεθνής κοινότητα θεωρεί ότι δεν πρέπει να κατασκευάζονται αυτοί οι μεγάλοι κυματοθραύστες που γίνονται στην Κύπρο και είναι πάνω από τη στάθμη του νερού, καθώς δημιουργούνται συνθήκες διάβρωσης και στις ακτές της Κύπρου που δεν έχουν κυματοθραύστες. Όπως είπε η κα Λοϊζίδου, από τη στιγμή που κτίστηκε κυματοθραύστης που είναι πάνω από τη στάθμη του νερού, πρέπει να συμπληρωθεί η σειρά με τους κυματοθραύστες παντού ή να καταστραφούν.