Απολύτως σεβαστές είναι οι αντιδράσεις που υπάρχουν στο νομοσχέδιο για τη συνένωση Δήμων, ωστόσο αυτό που προέχει είναι τα τελικά οφέλη που θα προκύψουν από τη μεταρρύθμιση, είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης. Παράλληλα, σημείωσε πως το σχετικό νομοσχέδιο προέκυψε ως αποτέλεσμα εντατικότατων διαβουλεύσεων με την Ένωση Δήμων, με την Κυβέρνηση να υιοθετεί εις το μεγαλύτερο εύρος τις προτάσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Εξέφρασε την πεποίθηση πως μέσα από ένα δημιουργικό διάλογο θα βρεθούν οι λύσεις που θα δώσουν τις απαντήσεις στις όποιες έγνοιες υπάρχουν.

Σε χαιρετισμό του στη Γενική Συνέλευση της Ένωσης Δήμων, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε αρχικά ότι η όλη φιλοσοφία της κατατεθείσας πρότασης δεν περιορίστηκε στην απλή συνένωση Δήμων και κοινοτήτων, αλλά βασίστηκε σε τρεις βασικούς άξονες πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη τις διαχρονικές παθογένειες των Δήμων.

Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε πως κύριος κοινός στόχος είναι και ο ανασχεδιασμός του μοντέλου διακυβέρνησης των Δήμων κατά τρόπο που να προωθήσει την απεξάρτηση τους από την κεντρική Κυβέρνηση, επιτρέποντας τους την παροχή ποιοτικότερων και αποτελεσματικότερων υπηρεσιών κοινής ωφελείας.

Αναφερόμενος στους τρεις βασικούς πυλώνες ο Πρόεδρος είπε πως ο πρώτος σχετίζεται με τη μεταφορά νέων αρμοδιοτήτων από το κεντρικό επίπεδο στους Δήμους, καθιστώντας τους ως τους πλέον ουσιαστικούς φορείς τοπικής ανάπτυξης. Σε αυτό το πλαίσιο, πρόσθεσε, μεταξύ άλλων, εκχωρούνται στους Δήμους η δημιουργία Ενιαίας Αρχής Ανάπτυξης σε κάθε νέο Δήμο, που θα εκδίδει τόσο την πολεοδομική όσο και την οικοδομική άδεια, η ίδρυση δημοτικής αστυνόμευσης, η υλοποίηση έργων αναπτυξιακής υφής.

Ο δεύτερος πυλώνας όπως είπε ο Πρόεδρος, άπτεται της διοικητικής και οικονομικής αυτονομίας και αυτοτέλειας των Τοπικών Αρχών. Συναφώς, εκχωρούνται πλέον στους Δήμους τα συνολικά έσοδα από τα τέλη κυκλοφορίας των αυτοκινήτων, κάτι το οποίο ισοδυναμεί με αύξηση των εσόδων κατά 40%-50% σε σχέση με την υφιστάμενη κρατική χορηγία και η δυνατότητα επιβολής ειδικού τέλους για συγκεκριμένη χρονική περίοδο για υλοποίηση τοπικών έργων αναπτυξιακής υφής. Σημείωσε επίσης πως οι εξοικονομήσεις που θα προκύψουν από τις συγχωνεύσεις και τις σχετικές οικονομίες κλίμακας, κυμαίνονται μεταξύ 30 και 50 εκατομμυρίων ευρώ.

Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης ανέφερε πως ο τρίτος και τελευταίος πυλώνας αφορά στην υιοθέτηση νέων μηχανισμών ελέγχου, διαφάνειας και λογοδοσίας. Πλέον, οι Δήμοι, όπως είπε υποχρεούνται να έχουν ισοσκελισμένους ή πλεονασματικούς προϋπολογισμούς, να δημοσιοποιούν στο διαδίκτυο όλες τις αποφάσεις των Δημοτικών Συμβουλίων, των προϋπολογισμών, των εκθέσεων του Γενικού Ελεγκτή, πράξεων διορισμού, αλλά και κάθε δαπάνης πέραν των 5.000 ευρώ, να δημιουργήσουν Μονάδες Εσωτερικού Ελέγχου για όλες τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου.
Σε άλλο σημείο της ομιλίας του, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι βασική επιδίωξή δεν ήταν απλά η συνένωση των Δήμων, αλλά η ουσιαστική ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η αναβάθμιση και στήριξη των τοπικών κοινωνιών και η αντιμετώπιση των διαχρονικών, οικονομικών και όχι μόνο, προβλημάτων που αντιμετωπίζουν, στη βάση ενός ολοκληρωμένου μεταρρυθμιστικού προγράμματος.

«Εκείνο που θέλω να τονίσω είναι πως λαμβάνοντας υπόψη τις ανησυχίες και ευαισθησίες κάθε κοινότητας και Δήμου και έχοντας ως πρώτιστο μέλημα να διασφαλίσουμε ότι θα διατηρηθεί ο ιδιαίτερος χαρακτήρας των Τοπικών Αρχών, ο κάθε υπό συνένωση δήμος ή κοινότητα διατηρεί όχι μόνο το όνομα του ως δημοτικό διαμέρισμα του νέου Δήμου, αλλά και την αναλογική εκπροσώπηση που θα του δίνει τη δυνατότητα μέσω του προϋπολογισμού των συγχωνευμένων Δήμων να προβαίνει σε ουσιαστικές παρεμβάσεις τοπικής ανάπτυξης», είπε.

Ο Πρόεδρος πρόσθεσε πως η Κυβέρνηση στήριξε εμπράκτως το όραμα και την αναπτυξιακή πολιτική των τοπικών Αρχών κάθε επαρχίας και πως προς την κατεύθυνση αυτή ποσό ύψους περίπου 75 εκ. ευρώ διατίθεται ετησίως στους Δήμους των ελεύθερων και κατεχόμενων περιοχών, είτε υπό μορφή κρατικής χορηγίας είτε έναντι απώλειας εσόδων από την κατάργηση του επαγγελματικού φόρου.

Πέραν τούτων, είπε, τα τελευταία χρόνια έχουν εξαγγελθεί και είτε ολοκληρώθηκαν είτε βρίσκονται στο στάδιο της εκτέλεσης έργα υποδομής και κοινής ωφέλειας που αφορούν Δήμους και κοινότητες, ύψους πέραν των 2,8 δισεκατομμυρίων ευρώ. Σε όλα αυτά να προστεθεί, είπε, η αποπληρωμή των εγγυημένων δανείων των Αρχών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των καθυστερημένων οφειλών των Κοινοτικών Συμβουλίων προς το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων συνολικού ύψους 196,7 εκατομμυρίων ευρώ, και η χρηματοδότηση έργων των Δήμων από το δάνειο ύψους 200 εκατομμυρίων ευρώ που συνομολογήθηκε το 2015 μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων

Όλα αυτά, σημείωσε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, αποδεικνύουν εμπράκτως τη βούληση του κεντρικού κράτους να στηρίξει τις Τοπικές Αρχές με τελικούς αποδέκτες των ωφελημάτων που προκύπτουν τους πολίτες.

Ολοκληρώνοντας κάλεσε την Ενωση Δήμων σε ένα δημιουργικό διάλογο και σε συνεργασία με τα πολιτικά κόμματα ώστε να εξευρεθεί η απαραίτητη συναίνεση για υιοθέτηση του σχετικού νομοσχεδίου το συντομότερο δυνατόν, που θα δημιουργήσει οικονομικά εύρωστους και διοικητικά ευέλικτους Δήμους που θα ανταποκρίνονται στις εύλογες προσδοκίες των πολιτών.

Ο Υπουργός Εσωτερικών Νίκος Νουρής στο δικό του χαιρετισμό είπε μεταξύ άλλων πως η Κυβέρνηση ετοίμασε μέσα από ένα εξαντλητικό διάλογο και διαβούλευση τα σχετικά νομοσχέδια που διέπονται από την μεταρρυθμιστική φιλοσοφία, με την οποία η Κυβέρνηση προσεγγίζει όλες τις αλλαγές που πρέπει να γίνουν για να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής των πολιτών.

Λέγοντας πως η κατάσταση στην Τοπική Αυτοδιοίκηση είχε φτάσει στο απροχώρητο κάτι που ήταν κοινή διαπίστωση με την Ένωση Δήμων, αποφασίστηκε όπως προχωρήσει η μεταρρύθμιση. Ο κ. Νουρής είπε πως όλο αυτό το διάστημα της διαβούλευσης, ο τέως Υπουργός Κωνσταντίνος Πετρίδης και η Ένωση Δήμων εργάστηκαν εντατικά για να δώσουν σάρκα και οστά στο όραμα της μεταρρύθμισης, ενώ συνεχάρη την Ένωση για το ρόλο που διαδραμάτισε.

«Σήμερα λοιπόν περνούμε από τα λόγια στην πράξη. Η οικονομική αυτονομία, διοικητική αυτοτέλεια αλλά και οι αρμοδιότητες δεν είναι πλέον έννοιες κενές περιεχομένου. Απέκτησαν υπόσταση με συγκεκριμένο μεταρρυθμιστικό και νομοθετικό περιεχόμενο», είπε, και σημείωσε πως αυτή τη μεταρρύθμιση πρέπει όλοι να την μετουσιώσουν σε νόμο.

Από την πλευρά του ο Πρόεδρος της Ένωσης Δήμων Ανδρέας Βύρας είπε πως οι θέσεις της Ενωσης στη διαβούλευση για την Μεταρρύθμιση, λήφθηκαν δημοκρατικά στο πλαίσιο έκτακτων συνελεύσεων, συναινετικά και κατά πλειοψηφία, σημειώνοντας πως το αποτέλεσμα αντικατοπτρίζει ένα πολύ ψηλό επίπεδο συνεργασίας και κοινής αντίληψης.

«Όλοι μαζί, στο πλαίσιο της Μεταρρύθμισης, θέλουμε να υπηρετήσουμε ένα κοινό σκοπό: Να ανοίξουμε μια νέα σελίδα στην ποιότητα της Δημοκρατίας μας, με αποκέντρωση εξουσιών και με νέα εχέγγυα για την πρόοδο των τοπικών κοινωνιών. Προχωρούμε, δεν μένουμε άλλο στάσιμοι. Η στασιμότητα για τόσο μακρύ χρονικό διάστημα δεν ωφέλησε κανέναν, σε έμα περιβάλλον που κάθε χρόνο γεννά νέες απαιτήσεις», είπε.

Ο κ. Βύρας ανέφερε πως αυτή τη στιγμή αναμένουν την τελευταία πράξη της μακράς διαδικασίας που προηγήθηκε με τις αποφάσεις που θα πάρει η Βουλή. «Αισθανόμαστε αυτοπεποίθηση και αισιοδοξία ότι θα επισφραγιστεί η όλη προσπάθεια με τις αναγκαίες συναινέσεις γιατί όλοι ξέρουμε ότι δεν είναι το τέλος, αλλά η αρχή μιας ανανεωμένης προσπάθειας στο αυτοδιοικητικό κίνημα της πατρίδας μας», είπε.