Σχολεία δεύτερης ευκαιρίας, όχι δεύτερα σχολεία

Αλλαγές στη λειτουργία, σε ωρολόγια και αναλυτικά προγράμματα για τα εσπερινά σχολεία

  • Περισσότεροι από ένας στους δέκα νέους στην Ευρωπαϊκή Ενωση εγκατέλειψαν το σχολείο χωρίς να έχουν ολοκληρώσει τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση
  • Ενας στους πέντε ενήλικες στην Ευρώπη έχει περιορισμένες δεξιότητες ανάγνωσης, γραφής και αριθμητικής

Της Ελένης Κωνσταντίνου

Ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο ρόλος των εσπερινών σχολείων στη χώρα μας. Ωστόσο φαίνεται ότι ο κύκλος λειτουργίας τους, με τη μορφή που έχουν σήμερα, έχει κλείσει. Αυτό είναι κάτι που επισημαίνεται στην έκθεση Ειδικής Επιστημονικής Επιτροπής και αφορά την αναβάθμιση των Εσπερινών Γυμνασίων-Λυκείων και των Εσπερινών Τεχνικών Σχολών και η οποία υποβλήθηκε προς τον Υπουργό Παιδείας, Κώστα Καδή. Κάποιες από τις αλλαγές που περιλαμβάνονται στην έκθεση μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα με τη νέα σχολική χρονιά. Μάλιστα για το σκοπό αυτό θα συσταθεί άμεσα μια μικρή και ευέλικτη ομάδα από εκπροσώπους των Διευθύνσεων και Υπηρεσιών του Υπουργείου, που θα καταρτίσουν μέσα στις επόμενες μέρες Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση των εισηγήσεων της επιτροπής, η εφαρμογή του οποίου θα ξεκινήσει άμεσα.

Τα εσπερινά σχολεία, όπως επισημαίνεται στην έκθεση, δεν είναι δεύτερα σχολεία αλλά σχολεία δεύτερης ευκαιρίας, τα οποία μπορούν να προσφέρουν σε ενήλικες τα απαραίτητα εφόδια για ποιοτική ζωή και εργασία. Αλλωστε, στους στόχους είναι η ένταξη και επανένταξη των φοιτούντων στην κοινωνική, πολιτιστική και οικονομική ζωή. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι περισσότεροι από ένας στους δέκα νέους στην Ευρωπαϊκή Ενωση εγκατέλειψαν το σχολείο χωρίς να έχουν ολοκληρώσει τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, με σημαντικές συνέπειες για τη μελλοντική ποιότητα ζωής των ατόμων αυτών, τις ευκαιρίες απασχόλησής τους στην αγορά εργασίας και την κοινωνική συνοχή.

Επίσης σε πρόσφατη έρευνα της Ε.Ε. το 2015 σημειώνεται πως ένας στους πέντε ενήλικες στην Ευρώπη έχει περιορισμένες δεξιότητες ανάγνωσης, γραφής και αριθμητικής, σύμφωνα με την έρευνα PIAAC. Το 20% του ενεργού πληθυσμού της Ε.Ε. έχει περιορισμένες δεξιότητες ανάγνωσης και γραφής, με τα υψηλότερα ποσοστά αναλφαβητισμού να εμφανίζονται στην Ιταλία (27,7%), την Ισπανία (27,5%) και τη Γαλλία (21,6%). Στον αντίποδα, μόνο ένας στους είκοσι Ιάπωνες και ένας στους δέκα Φινλανδούς εμπίπτει στην κατηγορία αυτή. Η Κύπρος, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της Ερευνας PIAAC, βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο των χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης στον γλωσσικό, μαθηματικό και τεχνολογικό αλφαβητισμό.

Μόνο ενήλικες

Η επιτροπή στα πλαίσια της έρευνας είχε συναντήσεις και πραγματοποίησε συνεντεύξεις με τους διευθυντές των εσπερινών σχολείων, οι οποίοι γνωρίζουν τα προβλήματα από πρώτο χέρι και μάλιστα κατέθεσαν τις δικές τους εισηγήσεις για τις επερχόμενες αλλαγές.

Συγκεκριμένα, η επιτροπή έχει υιοθετήσει τις προτάσεις που τέθηκαν και γραπτώς και έγιναν αποδεκτές από τους διευθυντές στη συνάντηση με την Επιτροπή. Το θέμα της ηλικίας ήταν κάτι που τέθηκε επιτακτικά, αφού η φοίτηση μη ενηλίκων στις εσπερινές σχολές φαίνεται ότι αυξάνει τις δυσκολίες που ήδη υπάρχουν. Τα προσωπικά και κοινωνικά προβλήματα των φοιτούντων είναι αρκετά, όπως φάνηκε επίσης και από την αυτο-αναφορά των φοιτούντων στη διερεύνηση του προφίλ των μαθητών. Οι διευθυντές σημείωσαν ότι είναι απαραίτητη η παρουσία ψυχολόγου στα εσπερινά σχολεία, όπως και η παρουσία ειδικά εκπαιδευμένου συμβούλου Επαγγελματικής Αγωγής περισσότερες μέρες και ώρες. Η ένδεια είναι, επίσης, ένα σημαντικό πρόβλημα, εφόσον οι μαθητές δυσκολεύονται να πληρώσουν τα μεταφορικά έξοδα για τα σχολεία, όπως φάνηκε και από προηγούμενη έρευνα του Υπουργείου Παιδείας.

  • Κατατακτήριες: Οι κατατακτήριες εξετάσεις να γίνονται μαζί με τις ανεξετάσεις του Σεπτεμβρίου (δηλ. από 2 – 13/9) μόνο.
  • Ανεξετάσεις: Για την προαγωγή του ανεξεταστέου στο μάθημα που εξετάζεται τον Σεπτέμβρη να υπολογίζεται μόνο ο βαθμός της προφορικής και γραπτής εξέτασης του Σεπτέμβρη.
  • Εγγραφές: Να επιτρέπονται μόνο μέχρι 15 Σεπτεμβρίου, μέρα έναρξης μαθημάτων.
  • Ηλικία μαθητών/τριών: Στα εσπερινά σχολεία να εγγράφονται μαθητές/τριες που έχουν συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας τους (τα πιο πολλά κρούσματα παραβατικότητας στο εσπερινό προέρχονται από μαθητές/τριες κάτω των δεκαοκτώ. Ταυτόχρονα με τους ανήλικους αλλάζει η όλη φιλοσοφία του σχολείου ενηλίκων).
  • Απουσίες: Να μην υπάρχει χαρακτηρισμός δικαιολογημένων / αδικαιολόγητων απουσιών. Παράλληλα να μειωθεί ο αριθμός των απουσιών στις 200 και μάλιστα κατά αναλογία 100 ανά τετράμηνο.
  • Βαθμολογία: Η βαθμολογία για την Προπαρασκευαστική και την Τρίτη Τάξη Γυμνασίου να γίνεται αριθμητικά και όχι με χαρακτηρισμό (Α, Β κλπ). Να δίδεται μάλιστα όπως και στο πρωινό σχολείο απολυτήριο Γυμνασίου.
  • Ωράριο: Το ωράριο λειτουργίας να αναπροσαρμοστεί για όλα τα σχολεία από 6:15 – 9:15.
  • Εξετάσεις απαλλαγών και κατάταξης: Εφαρμογή εξετάσεων πιστοποίησης και απαλλαγών από μαθήματα και θεματικές ενότητες – ψηφίδες.

Mathites - Taxi

Το 43% των μαθητών είναι άνεργοι

Οι μαθητές οι οποίοι φοιτούν στα εσπερινά σχολεία και σχολές, στην πλειονότητά τους, είναι νεαρής ηλικίας κάτω των 25 ετών χωρίς σοβαρές οικογενειακές υποχρεώσεις. Οι περισσότεροι μαθητές των εσπερινών σχολών εγκατέλειψαν την πρωινή φοίτηση λόγω απουσιών. Ενα σοβαρό ποσοστό (43%) των μαθητών είναι άνεργοι. Η πηγή πληροφόρησης για φοίτηση σε εσπερινά σχολεία είναι κυρίως ο οικογενειακός κύκλος και γνωστοί-φίλοι.

Η αναλογία φοίτησης σε Εσπερινά Γυμνάσια και Τεχνικές σχολές είναι 2:1, ενώ ο λόγος φοίτησης για την πλειονότητα των μαθητών είναι η εξασφάλιση απολυτηρίου ή για καλύτερη επαγγελματική αποκατάσταση. Οι μαθητές δήλωσαν ότι δεν αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα προσέλευσης σε σχέση με το ωράριο λειτουργίας. Φαίνεται ότι οι μαθητές επιδεικνύουν ενδιαφέρον στο να παρακολουθούν διάφορα σεμινάρια επιμόρφωσης. Ενα ποσοστό των αποφοίτων συνεχίζει τις σπουδές του σε ΑΕΙ. Για ένα σημαντικό ποσοστό των αποφοίτων το απολυτήριο συνέτεινε στη βελτίωση των συνθηκών εργασίας του.

Η δομή ωστόσο του υφιστάμενου συστήματος προσελκύει μαθητές χωρίς σοβαρές οικογενειακές υποχρεώσεις.

Προτεινόμενα μοντέλα ωρολογίων και αναλυτικών προγραμμάτων

Με βάση τα χαρακτηριστικά των μοντέλων εσπερινών σχολείων και τεχνικών σχολών στην Ευρώπη προτείνονται συγκεκριμένα μοντέλα για την Κύπρο, τα οποία στηρίζονται σε μείωση διδακτικών περιόδων στις 19 εβδομαδιαίως, διαφοροποίηση προγραμμάτων του Λυκείου και των Τεχνικών Σχολών σε προγράμματα για απόκτηση απολυτηρίου και για εισαγωγικές εξετάσεις σε Κύπρο και Ελλάδα, λειτουργία τάξεων βασικών γραμματισμών, εξ αποστάσεως μάθηση σε μαθήματα κοινού κορμού ή/και γενικής παιδείας, ευελιξία των προγραμμάτων, με τη δυνατότητα παρακολούθησης μαθημάτων σε διαφορετικά επίπεδα, π.χ. Ελληνικά στη Γ’ Γυμνασίου και Τεχνολογία στην Α’ Λυκείου.

 

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.