ΣΙΜΟΣ ΚΑΚΑΛΑΣ: Eχουμε συνεχώς την προσμονή ενός Mεσσία που θα λύσει τα πάντα

Φωτογραφία@Άννα Κορωνιώτη

Φωτογραφία@Άννα Κορωνιώτη

Συνέντευξη στον Αντώνη Γεωργίου

Ο Σίμος Κακάλας είναι από τους Eλληνες δημιουργούς που δουλειά του έχουμε δει στην Κύπρο: Γκόλφω του Περεσιάδη, Απόκοπος του Μπεργαδή και Λιωμένο Βούτυρο του Σερέφα, έργα που σκηνοθέτησε με μια ιδιαίτερη ματιά και παραστάσεις που σχολιάστηκαν θετικά από κοινό και κριτική. Επανέρχεται στις 8 και 9 Μαΐου στο Θέατρο Ριάλτο με τον Ορέστη του Ευριπίδη, «μια συνέχεια της λογικής» των προηγούμενων παραστάσεών του, στο πλαίσιο του 4ου Μικρού Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος, ένα θεσμό που το Κέντρο Παραστατικών Τεχνών Μίτος και το Θέατρο Ριάλτο επαναφέρουν. Μιλάμε με τον Σίμο Κακάλα για τον Ορέστη του Ευριπίδη, «ένα πολύ σύγχρονο έργο», τους ήρωες του Ευριπίδη αλλά και πώς πρέπει να προσεγγίζουμε αρχέτυπα και μύθους.

ΣΙΜΟΣ ΚΑΚΑΛΑΣ

Πάντα θα έχουμε την ανάγκη να προσεγγίζουμε με άλλη οπτική τα αρχέτυπα και τους μύθους

Πόσο κοντά και πόσα μακριά από τις προηγούμενές σας δουλειές είναι αυτή η παράσταση;

Είναι κατά κάποιο τρόπο η συνέχεια μιας λογικής φτωχού θεάτρου φόρμας, χωρίς τις προηγούμενες παραστάσεις δεν νομίζω να υπήρχε ο Ορέστης που αποτελεί ένα είδος επιστροφής στα βασικά υλικά του θεάτρου.

Χρησιμοποιείτε συχνά τις μάσκες στις παραστάσεις σας, γιατί;

Η μάσκα είναι ένα πανάρχαιο θεατρικό εργαλείο ίσως το πιο αρχαίο και σχετίζεται με τη μεταμόρφωση, επιστρέφω συχνά σε αυτήν όταν θέλω σαφήνεια και σωματικοτήτα για τους χαρακτήρες ενός έργου.

Οι παραστάσεις σας χαρακτηρίζονται από κάποιους «αντισυμβατικές», εσείς πώς θα τις χαρακτηρίζατε;

Ποτέ δεν είχα την ικανότητα να χαρακτηρίζω τον εαυτό μου. Δεν ξέρω αν είναι αντισυμβατικές, προσπαθώ κάθε φόρα να κατευθυνθώ από το ίδιο το έργο.

Γιατί επιλέξατε τον Ορέστη του Ευριπίδη και τη μετάφραση του Τσαρούχη;

Είναι μια μετάφραση την οποία πιστεύω και με συγκινεί. Η απλότητα της γλώσσας, η αποφυγή της μεγαλοστομίας που τόσο έχουμε συνηθίσει να ακούμε στις τραγωδίες, καθώς και το λεπτό χιούμορ που αποπνέει νομίζω δείχνουν ένα δρόμο που δυστυχώς δεν ακολουθήθηκε.

Στον Ορέστη του Ευριπίδη τα διλήμματα των ηρώων έχουν λυθεί, η συνάντηση και η αναγνώριση των δυο αδελφών έχει συντελεστεί όπως και η μητροκτονία, απομένει το θέμα των ευθυνών και της τιμωρίας. Σ’ αυτό εστιάζετε την προσοχή σας;

Ο Ευριπίδης καταπιάνεται με το γεγονός ότι ο Ορέστης σκότωσε τη μητέρα του, είναι ίσως μια απάντηση στον Σοφοκλή που ανάγει σε τυραννοκτόνους τα δύο αδέρφια. Είναι ένα πολύ ενδιαφέρον και ανθρώπινο έργο και βέβαια δεν πρέπει να ξεχνάμε και το πολιτικό πλαίσιο. Η Αθήνα την εποχή του Ορέστη βρίσκεται υπό πολιορκία και είναι σε απελπιστική κατάσταση όπως και το σπίτι των Ατρειδών.

Η προσπάθεια του Ορέστη και της Ηλέκτρας να αποφύγουν την τιμωρία είναι έντονη, ανθρώπινη και μη ηρωική. Ισχύει πως οι ήρωες του Ευριπίδη είναι πάντα πιο ανθρώπινοι και λιγότεροι ηρωικοί;

Ο Ευριπίδης είναι γνωστό ότι εισάγει ένα νέο θέατρο, μακριά από την τελετουργική διάσταση και χωρίς να κρατάει την αυστηρότητα της τραγικής φόρμας πολλές φορές. Γι’ αυτό είναι και πιο κοντά μας, ειδικά ο Ορέστης είναι ένα πολύ σύγχρονο έργο.

Το θέατρο δεν θα υπήρχε αν δεν μετασχηματιζόταν διαρκώς. Δεν βλέπω τίποτα σαν ιεροσυλία, ίσως μόνο τη στασιμότητα και την απολυτότητα. Πάντα θα έχουμε την ανάγκη να προσεγγίζουμε με άλλη οπτική τα αρχέτυπα και τους μύθους.

Το έργο τελειώνει με happy end, με την παρέμβαση τού από μηχανής θεού. Υπάρχουν από μηχανής θεοί στη ζωή μας, στην κοινωνία, μάθαμε, μήπως, να τους περιμένουμε;

Eχουμε συνεχώς την προσμονή ενός Mεσσία που μαγικά θα λύσει τα πάντα. Ο Ευριπίδης μάς κλείνει το μάτι πιστεύω με μια ελαφριά ειρωνική διάθεση προς αυτούς τους θεούς που έρχονται να δώσουν τη λύση. Οι θεοί του Ευριπίδη είναι λίγο σαν πολιτικοί που δεν πιστεύει κανείς πια.

Είναι το αρχαίο δράμα μέσο να μιλήσουμε για την εποχή μας ή απλώς η εποχή μας χρειάζεται τον αρχαίο λόγο έστω και μόνο για αισθητικούς, ας πούμε, λόγους;

Τα κλασικά έργα είναι εκεί όχι μόνο επειδή είναι όμορφα, αλλά επειδή μερικά πράγματα δεν έχουν αλλάξει και πολύ. Πάντα θα έχουμε την ανάγκη να προσεγγίζουμε με άλλη οπτική τα αρχέτυπα και τους μύθους.

Κάποιοι θεωρούν ιεροσυλία τις παρεμβάσεις στα αρχαία κείμενα, ξεχνώντας ίσως πως οι ίδιοι οι αρχαίοι τραγικοί μετέγραφαν αρχαίους μύθους. Ποια η γνώμη σας;

Το θέατρο δεν θα υπήρχε αν δεν μετασχηματιζόταν διαρκώς. Δεν βλέπω τίποτα σαν ιεροσυλία, ίσως μόνο τη στασιμότητα και την απολυτότητα.

Eρχεστε στην Κύπρο για να συμμετάσχετε στο Μικρό Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος. Θεωρείτε ωφέλιμες τέτοιες πρωτοβουλίες;

Εννοείται! Ο διάλογος πρέπει να είναι συνεχής αν θέλουμε να προχωρήσουμε στο μέλλον

Sinenteyksi1 Sinenteyksi2

Ακολουθήστε το dialogos.com.cy, στο Google News

Οι τελευταίες ειδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο και όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.