Συνέντευξη – Δρ. Γιώργος Άστρας: Οι εξελίξεις στην Ογκολογία τα τελευταία 10 χρόνια άρχισαν να κάνουν το όνειρο πραγματικότητα

  • Καθημερινή ενημέρωση

    Κάθε πρωί η επικαιρότητα στο inbox σου.


Σε μια ενδιαφέρουσα συζήτηση, ο Δρ Γιώργος Άστρας, ειδικός Παθολόγος – Ογκολόγος, δίνει τις δικές του απαντήσεις και στέλνει ενθαρρυντικά και αισιόδοξα μηνύματα που αφορούν τον καρκίνο.

Πόσο μπροστά είναι η Κύπρος σε ό,τι αφορά την ασθένεια, πού υστερεί, πόσο αποτελεσματικές είναι οι θεραπείες του, για ποιους λόγους η ασθένεια «αυξάνεται και πληθύνεται» και πολλά άλλα ακολουθούν στη συνέντευξη που έδωσε στην «Κυριακάτικη Χαραυγή».

 

Συνεντευξη στην Περσα Πολυβιου

Κύριε Άστρα, αρχικά σας ευχαριστούμε για το χρόνο σας. Θα θέλαμε να μας συστηθείτε -σε όσους βέβαια δεν σας γνωρίζουν ήδη. Δυο λόγια για εσάς.

 

Εγώ σας ευχαριστώ για την ευκαιρία που μου δίνετε. Είμαι ο Δρ Γιώργος Άστρας, ειδικός Παθολόγος – Ογκολόγος με πολυετή εμπειρία στο χώρο της Ογκολογίας. Διδάσκω Ογκολογία στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου και είμαι αντιπρόεδρος του Ronald McDonald House Charities (RMHC), με το οποίο πρόσφατα χτίσαμε τα σπιτάκια απέναντι από το Μακάρειο Νοσοκομείο για να φιλοξενούνται οι οικογένειες των παιδιών που νοσηλεύονται στο νοσοκομείο. Επίσης, είμαι μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του Αντικαρκινικού Συνδέσμου Κύπρου.

Διευθύνω μια ογκολογική ομάδα από 17 περίπου άτομα και έχουμε εδώ και χρόνια δημιουργήσει ογκολογικά τμήματα σε διάφορες κλινικές της Κύπρου και εξυπηρετούμε τους καρκινοπαθείς συμπολίτες μας σε οποιαδήποτε φάση της νόσου κι αν βρίσκονται. Έχουμε τμήματα εντός του ΓεΣΥ στη Λευκωσία, Λεμεσό και Πάφο και εξυπηρετούμε και μη-δικαιούχους του ΓεΣΥ όταν χρειάζεται.

 

Πόσο μπροστά ή πίσω θεωρείτε ότι βρίσκεται η Κύπρος σε ό,τι αφορά τον καρκίνο; Θεωρείτε πως ένας ασθενής μπορεί να επωφεληθεί εξίσου μένοντας εδώ στο νησί μας; Πού πιστεύετε ότι υστερεί το νησί μας;

 

Είμαστε σε πάρα πολύ καλά επίπεδα σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη και προσφέρονται εφάμιλλες υπηρεσίες προς τους καρκινοπαθείς, χωρίς να έχουμε τίποτα να ζηλέψουμε από την υπόλοιπη Ευρώπη.

Δυστυχώς, εκεί που υστερούμε είναι στην πρόσβαση σε κλινικές δοκιμές Φάσης 1, 2 και 3, επομένως εδώ οι ασθενείς χάνουν την ευκαιρία να πάρουν καινοτόμα φάρμακα μέσω των κλινικών δοκιμών πολλά χρόνια προτού αυτά βγουν στην αγορά και στα φαρμακεία.

Επίσης, πρόσφατα είχαμε κάποιες ελλείψεις και προβλήματα πρόσβασης σε ορισμένα ογκολογικά φάρμακα, κάτι που στο τέλος διευθετήθηκε χωρίς κανένα πρόβλημα.

 

 

 

Πολλοί ρωτούν: «Είναι η χημειοθεραπεία όντως θεραπεία;» Μια θεραπεία που καταστέλλει το ανοσοποιητικό μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία του καρκίνου από τη στιγμή που η ασθένεια σχετίζεται άμεσα με το σύστημα αυτό; Χρησιμοποιώντας κάποιος τη λογική και κάνοντας μια μη επιστημονική ανάλυση, η ανοσοθεραπεία είναι τελικά η θεραπεία του καρκίνου; Τι απαντάτε ως ειδικός σε αυτά τα -μπορεί και αυθαίρετα μπορεί και όχι- συμπεράσματα, στα οποία καταλήγει πολύς κόσμος;

 

Τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα δρουν διακόπτοντας τη διαίρεση και την αναπαραγωγή των καρκινικών κυττάρων, τα οποία αναπτύσσονται και διαιρούνται ταχύτατα, μη υπακούοντας πλέον στους κανόνες ενός φυσιολογικού τρόπου αναπαραγωγής, ενώ μπορούν επίσης να βλάψουν και τα υγιή κύτταρα του οργανισμού μας και κυρίως αυτά που επίσης διαιρούνται ταχέως. Μεταφέρονται μέσα από την αιματική κυκλοφορία και μπορούν να φθάσουν στα καρκινικά κύτταρα σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος. Τα υγιή κύτταρα και οι ιστοί μπορούν να αποκαταστήσουν τη βλάβη που προκαλείται από τη χημειοθεραπεία, αλλά τα καρκινικά κύτταρα δεν έχουν αυτή την ικανότητα και τελικά πεθαίνουν. Διαφορετικά φάρμακα χημειοθεραπείας προκαλούν βλάβη με διαφορετικούς τρόπους στα καρκινικά κύτταρα. Οι διάφοροι συνδυασμοί φαρμάκων χρησιμοποιούνται βάσει των διαφορετικών τρόπων δράσης τους, ώστε η βλάβη στα καρκινικά κύτταρα να είναι πολλαπλή και μη αναστρέψιμη.

Τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα μπορούν να προκαλέσουν και δυσάρεστες παρενέργειες, δεδομένου ότι βλάπτουν κάποια από τα υγιή κύτταρα στο σώμα μας. Ωστόσο, η βλάβη στα υγιή κύτταρα είναι συνήθως προσωρινή και οι περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες υποχωρούν μόλις η θεραπεία ολοκληρωθεί.

Η χημειοθεραπεία χρησιμοποιείται με στόχο:

  • Να προσφέρει ίαση από έναν συγκεκριμένο καρκίνο.
  • Να ελέγξει και να περιορίσει την ανάπτυξη του όγκου, όταν η ίαση δεν είναι εφικτή.
  • Χορηγούμενη πριν τη χειρουργική επέμβαση να συρρικνώσει τον όγκο, έτσι ώστε να είναι αποτελεσματικότερη η χειρουργική εξαίρεση (νεοεπικουρική θεραπεία).
  • Χορηγούμενη μετά τη χειρουργική επέμβαση να αντιμετωπίσει τις μικρομεταστάσεις, δηλαδή να καταστρέψει τα μικροσκοπικά καρκινικά κύτταρα που είναι πολύ πιθανό να έχουν ξεφύγει από τον πρωτοπαθή όγκο προς άλλα σημεία του οργανισμού (επικουρική θεραπεία). Η επικουρική αυτή θεραπεία δίνεται μετά τη χειρουργική επέμβαση με σκοπό να αποφευχθεί η πιθανή επανεμφάνιση του καρκίνου.

Ναι λοιπόν, η χημειοθεραπεία είναι όντως θεραπεία, ειδικά αν αυτή χορηγείται σε προληπτική βάση για να μην επανεμφανιστεί ένας καρκίνος. Η χημειοθεραπεία ή ο συνδυασμός θεραπειών μειώνουν δραστικά το ρίσκο υποτροπής της νόσου, έτσι υπάρχουν πολλοί ασθενείς πλέον που ζουν χωρίς τον καρκίνο, ο οποίος γίνεται γι’ αυτούς μια κακιά ανάμνηση.

 

Το 2016 έχουν κάνει την εμφάνισή τους στη ζωή μας οι ανοσοθεραπείες και αυτές οι καινοτόμες θεραπείες έκαναν τη διαφορά στον πόλεμο κατά του καρκίνου, είτε στα πρώιμα στάδια ως πρόληψη είτε στη μεταστατική νόσο.

Σε πολλούς ασθενείς σταδίου 4 ο καρκίνος έχει καταστεί ως χρόνια νόσος και πλέον έμαθαν να ζουν μαζί του.

Ενημερωτικά, ο πρώτος ασθενής που πήρε ανοσοθεραπεία για καρκίνο του πνεύμονα στην Κύπρο είναι ασθενής μου. Πήρε την πρώτη θεραπεία του το 2016 και πλέον ζει, έχει αφυπηρετήσει και είναι καλά στην υγεία του, έχοντας τον καρκίνο υπό ύφεση εδώ και 6 χρόνια.

 

Σε πολλούς ασθενείς ο συνδυασμός χημειοθεραπείας και ανοσοθεραπείας αποφέρει καλύτερα αποτελέσματα και έχει κερδίσει κεντρικό ρόλο αυτή η θεραπεία ως συνδυασμός σε πολλά είδη καρκίνου, είτε ως μονοθεραπεία είτε σε συνδυασμό με στοχευμένες θεραπείες.

 

Απλά ομιλώντας, αν καταφέρνουμε με την ανοσοθεραπεία και τις υπόλοιπες θεραπείες να «παγώσουμε» τον καρκίνο, ή να τον «κοιμίσουμε» αν θέλετε, αυτό είναι μια μεγάλη νίκη για την Ογκολογία, μα πιο πολύ για τους ασθενείς μας.

 

 

 

 

Ποιος θεωρείτε ότι είναι ο λόγος που η ασθένεια «αυξάνεται και πληθύνεται»; Καρκινικά κύτταρα μπορεί να υπάρχουν στον καθένα, σωστά; Το να τα ανιχνεύουμε σε πρώιμο στάδιο ίσως να είναι και ο λόγος που αυξήθηκαν τα ποσοστά καρκινοπαθών, αν κρίνω ότι πλέον ο κόσμος πλέον κάνει σε μεγαλύτερο βαθμό τις προληπτικές εξετάσεις που πρέπει;

 

Γενικώς υπάρχει μια μικρή αυξητική τάση του καρκίνου, κυρίως γιατί πλέον ζούμε περισσότερα χρόνια ως είδος. Επιπλέον, ανιχνεύουμε τον καρκίνο πιο γρήγορα με τα διάφορα πληθυσμιακά προγράμματα (κολονοσκόπηση, ΠΑΠ τεστ, μαστογραφίες κτλ). Επίσης, ο καρκίνος έχει πάψει να είναι ταμπού και ακούγεται πιο πολύ πλέον, καθώς πολλοί ασθενείς έχουν χρόνιο καρκίνο υπό ύφεση.

Όλοι οι πιο πάνω παράγοντες συνδράμουν στο φαινόμενο η ασθένεια να «αυξάνεται και πληθύνεται».

Εδώ να τονίσουμε ότι η πρόληψη είναι και η πιο σωστή θεραπεία και πρέπει να την ακολουθήσουμε όλοι ανεξαιρέτως.

 

 

Συνεχώς διαβάζουμε ότι μελέτες βρίσκονται σε εξέλιξη και μάλιστα μέσα από αυτές δίνονται ελπίδες σε πολλούς ότι σε κάποια χρόνια ο καρκίνος θα είναι θεραπεύσιμος. Πιστεύετε ότι είναι αυτό εφικτό; Πού βρίσκεται η επιστήμη όσον αφορά τη θεραπεία του;

 

Θέλω να πιστεύω ότι μια μέρα θα φτάσουμε στο στόχο μας, ο οποίος δεν είναι άλλος από την εξάλειψη του καρκίνου.

Οι εξελίξεις τον τομέα της Ογκολογίας τα τελευταία 10 χρόνια μού δίνουν πολλές ελπίδες ότι το όνειρο άρχισε να γίνεται πραγματικότητα σιγά-σιγά και σταθερά. Πιστεύω ότι θα φτάσουμε σε ένα σημείο που είτε με γονιδιακές θεραπείες είτε συνδυασμό ανοσοθεραπειών και στοχευμένων θεραπειών θα κάνουμε τον καρκίνο μια συνηθισμένη νόσο που να μην προκαλεί τρόμο και αγωνία, γιατί πλέον θα είναι πλήρως ελεγχόμενη χωρίς να προκαλεί θανάτους.

 

 

 

 

 

Χαιρόμαστε με τις νίκες και λυπούμαστε με την κάθε απώλεια

 

 

Είστε ένας γιατρός -ομολογουμένως- που με τους ασθενείς του έρχεται πολύ κοντά. Πόσο εύκολο είναι ψυχολογικά να βρίσκεστε κοντά σε ανθρώπους που από τα χείλη σας ψάχνουν την ελπίδα;

 

 

Αυτό είναι μια μεγάλη αλήθεια, τόσο για μένα όσο και για την ομάδα μου. Έχουμε συνδεθεί με πολλούς ασθενείς μας κατά διαστήματα, κάτι το οποίο είναι πολύ δύσκολο ψυχολογικά και πολλές φορές είναι άθλος να κρατάς τις ισορροπίες, γιατί κάθε φορά περνούμε και εμείς τον καρκίνο μαζί τους, δίπλα τους, με τις οικογένειές τους, συμμεριζόμαστε την αγωνία τους, χαιρόμαστε με τις νίκες και λυπούμαστε με την κάθε απώλεια.

Ψυχολογικά επηρεαζόμαστε σε μεγάλο βαθμό, ιδίως αν πρόκειται για άτομα νεαρής ηλικίας. Πάντοτε όμως είμαστε ειλικρινείς με τους ασθενείς μας και απαιτούμε να είναι το ίδιο και αυτοί μαζί μας, κάτι το οποίο βλέπω να εκτιμούν αφάνταστα μέσα από τη διαπροσωπική μας σχέση. Η καλή σχέση μεταξύ ιατρού – ασθενούς είναι πιο εποικοδομητική και αποφέρει καλύτερα αποτελέσματα και λιγότερα προβλήματα.

Ομολογουμένως είναι δύσκολο και πολλές λυγίσαμε ως ιατροί, ως άνθρωποι, ως φίλοι μέσα από τον αγώνα ενάντια σε αυτή τη νόσο.

Αυτό που έχει σημασία όμως είναι ότι συνεχίζουμε με ελπίδα να προσπαθούμε και να πολεμούμε για τους ασθενείς μας, γιατί αύριο ξεκινάει μια καινούργια μέρα και ένας καινούργιος αγώνας για κάποιους από εμάς.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ακολουθήστε μας στο Google News.
Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.