Συνέντευξη – Γιώργος Λουκαϊδης: Η Τουρκία δεν θα κτυπήσει με φόρα το κεφάλι της στον τοίχο

Η Τουρκία κατάφερε και έφυγε από το Κραν Μοντανά πλήρως απενοχοποιημένη, αλλά και εγκωμιασμένη από τη διεθνή κοινότητα

 

Συνέντευξη στη
Νίκη Κουλέρμου

Μπορείτε να εξηγήσετε γιατί η κυβέρνηση όποτε υποβάλλεται στη βάσανο της κριτικής από το ΑΚΕΛ, για το Κυπριακό, απαντά με τη βαριά κατηγορία ότι προκαλεί «εθνική ζημιά» ή ότι εξυπηρετεί τις τουρκικές επιδιώξεις;

Πέρα από αυτές τις αντιδράσεις της κυβέρνησης απέναντι στην τεκμηριωμένη κριτική του ΑΚΕΛ, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έφτασε στο σημείο, δυστυχώς, να μας κατηγορήσει ότι εκφράζουμε τις θέσεις της Τουρκίας και του ψευδοκράτους και ότι θα πρέπει να ξεκινήσουμε να εκφράζουμε και τα συμφέροντα των Ελληνοκυπρίων. Πρόκειται για απαράδεκτους, υβριστικούς αφορισμούς, οι οποίοι μονάχα μια εξήγηση έχουν: αντανακλούν την αδυναμία της κυβέρνησης να απαντήσει και να πείσει με επιχειρήματα στην κριτική που δικαίως της ασκεί το ΑΚΕΛ.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, το ΑΚΕΛ ποτέ δεν έμεινε στην κριτική, αλλά αντίθετα πάντοτε κατέθετε εποικοδομητικές προτάσεις για τη διαχείριση του Κυπριακού. Πρόσθετα, το ΑΚΕΛ απέδειξε έμπρακτα ότι δεν ενεργεί με το βλέμμα στις επόμενες εκλογές, όπως έπραττε και πράττει η ηγεσία του Συναγερμού και ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, αλλά με το βλέμμα στις επόμενες γενιές.

Κατά καιρούς οι θέσεις του ΑΚΕΛ για την πολιτική ισότητα χαρακτηρίστηκαν από τους κυβερνώντες ως «υποχωρήσεις», ενώ εσχάτως ο Πρόεδρος φάνηκε ενοχλημένος για το ίδιο θέμα λέγοντας ότι «έχουμε αποδεχθεί την πολιτική ισότητα από το 1991…» Σας έχει ξεκαθαρίσει τι θα πράξει ο Πρόεδρος στη Γενεύη;

Η αναφορά, έστω και πολύ αργοπορημένα, στα όσα έχουμε αποδεχτεί από το 1991 κινείται στη σωστή κατεύθυνση, αλλά σίγουρα δεν αποτελεί επαρκή δέσμευση απέναντι σε όλα όσα συμφωνήθηκαν στη συνέχεια σε ό,τι αφορά την πολιτική ισότητα.

Θέλω να υπενθυμίσω και ταυτόχρονα να υπογραμμίσω ότι ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ έχει καταγράψει στην έκθεση του Σεπτεμβρίου του 2017 ότι η πτυχή της πολιτικής ισότητας και της αποτελεσματικής συμμετοχής των Τουρκοκυπρίων έχει ουσιαστικά συμφωνηθεί. Δυστυχώς, και σε αυτό το ζήτημα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης παρουσιάστηκε με τις γνωστές παλινωδίες και αντιφάσεις, αμφισβητώντας τις συγκλίσεις που έχουν επιτευχθεί. Μέχρι δε και αυτή την ώρα δεν έχει ξεκαθαρίσει τη στάση που θα τηρήσει επί του ζητήματος στην επικείμενη διάσκεψη στη Γενεύη. Δεν το έπραξε, ούτε και μετά που ο πρόεδρος του Συναγερμού μίλησε για την ανάγκη να δώσουμε ως ελληνοκυπριακή πλευρά την πολιτική ισότητα για να πάρουμε τις εγγυήσεις και την ασφάλεια. Από τη δική μας πλευρά ξεκαθαρίζουμε ότι δεν χρειάζεται να δώσουμε τίποτα στην πτυχή αυτή και ότι αυτό που απαιτείται είναι να πείσουμε ότι παραμένουμε σταθεροί και συνεπείς στα συμφωνηθέντα.

Αν πολιτική ισότητα και φυσικό αέριο είναι αυτά τα στοιχεία που ξεκλειδώνουν την επανέναρξη των συνομιλιών, τότε γιατί ο Πρόεδρος δεν έχει αποδεχθεί -ούτε καν συζήτησε- την πρόταση του ΑΚΕΛ;

Ορθώς επισημαίνετε ότι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης εδώ και τέσσερις μήνες δεν προχώρησε σε συζήτηση μαζί μας για το έγγραφο-εισήγηση που του καταθέσαμε σε σχέση με τις επικείμενες συνομιλίες. Αυτό ασφαλώς δημιουργεί ανησυχίες ως προς το τι τελικά θα πράξει ο Πρόεδρος Αναστασιάδης στην επικείμενη διάσκεψη. Συνακόλουθα, επίσης ορθά επισημαίνετε ότι αν ο Πρόεδρος λάβει σοβαρά υπόψιν του τα όσα με εποικοδομητικό τρόπο έχουμε εισηγηθεί για αυτά τα δύο ζητήματα, στα οποία επικεντρώνεται η Τουρκία και η τουρκοκυπριακή πλευρά, τότε είτε θα μπορέσουμε να ξεκλειδώσουμε τη διαδικασία επανέναρξης των διαπραγματεύσεων ή στο αρνητικό σενάριο θα μείνει σοβαρά εκτεθειμένη η Τουρκία. Σε κάθε περίπτωση, μόνο έτσι θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά την τουρκική προπαγάνδα, η οποία όμως βρίσκει ευήκοα ώτα στη διεθνή κοινότητα εξαιτίας των καταστροφικών χειρισμών Αναστασιάδη στο Κυπριακό τα τελευταία χρόνια.

Πώς ερμηνεύετε τη σιγουριά με την οποία η κυβέρνηση δηλώνει ότι δεν θα υπάρξει αδιέξοδο με ευθύνη του Προέδρου της Δημοκρατίας;

Μια τέτοια βεβαιότητα μπορεί να υπάρξει μόνο αν ισχύσουν ταυτόχρονα δύο συνθήκες: πρώτον, αν ο Πρόεδρος Αναστασιάδης υιοθετήσει τις εισηγήσεις που του έχουμε καταθέσει και δεύτερον αν η Τουρκία ενεργήσει με εντελώς άτεγκτο και αδιάλλακτο τρόπο στη Γενεύη, προτάσσοντας τις δημόσια διακηρυγμένες θέσεις της για δύο κράτη. Για τη μεν πρώτη προϋπόθεση όπως έχω ήδη αναφέρει δεν έχουμε ακόμη πειστεί ότι έτσι θα ενεργήσει ο κ. Αναστασιάδης. Σε ό,τι αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, η εμπειρία του Κραν Μοντανά και όχι μόνο, δεν επιτρέπει να θεωρούμε δεδομένο ότι η Τουρκία θα πάει με φόρα να χτυπήσει το κεφάλι της στον τοίχο. Αντίθετα, η Τουρκία κατάφερε και έφυγε από το Κραν Μοντανά πλήρως απενοχοποιημένη, αλλά και εγκωμιασμένη από τη διεθνή κοινότητα, τη Γραμματεία του ΟΗΕ και την Ευρωπαϊκή Ένωση για τη στάση που τήρησε. Την ίδια ώρα, φορτώθηκαν ευθύνες στην ελληνοκυπριακή πλευρά, ανεξαρτήτως του αφηγήματος Αναστασιάδη.

Κατά συνέπεια, εκτός από τους σωστούς χειρισμούς που πρέπει να γίνουν από τη δική μας πλευρά, χρειάζεται καλή προετοιμασία, ορθή εκτίμηση των δεδομένων και των πιθανών σεναρίων με τα οποία θα βρεθούμε αντιμέτωποι και σίγουρα καθόλου, μα καθόλου, αλαζονεία και υποτίμηση της άλλης πλευράς.

Δύο Ευρωπαίοι αξιωματούχοι συναντήθηκαν πρόσφατα με τον Τούρκο Πρόεδρο, αλλά δεν κατάφεραν να τον πείσουν γιατί η ΕΕ πρέπει να έχει ενεργό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό. Μήπως στη ζυγαριά της ΕΕ μετρά περισσότερο η Τουρκία παρά το μικρό κράτος-μέλος της ΕΕ, η Κύπρος;

Καταρχήν να επαναλάβω ότι ως ΑΚΕΛ επιδιώκουμε και επιζητούμε τον ενεργό ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη διαδικασία, χωρίς να παραγνωρίζεται ότι αυτή διεξάγεται υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Δεύτερο, θεωρούμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κάθε λόγο να επιζητεί να διαδραματίσει ενεργό ρόλο, έχοντας υπόψιν ότι το περιεχόμενο της λύσης αφορά ένα κράτος-μέλος της και τα όποια πιθανά προβλήματα δημιουργηθούν θα επηρεάζουν και την ίδια την Ένωση.

Τρίτον, όπως αποδείχτηκε στην πράξη, η Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζει να έχει σημαντικά συμφέροντα με την Τουρκία, που επηρεάζουν κατά τρόπο καταλυτικό τη στάση που τηρεί απέναντι της επί διαφόρων ζητημάτων που άπτονται των ευρωτουρκικών σχέσεων, καθώς και επί της απαράδεκτης στάσης που η Τουρκία επιδεικνύει σε κράτη-μέλη της Ένωσης όπως η Κύπρος και η Ελλάδα.

Το γεγονός ότι χωρίς να εκτιμήσουμε σωστά τα δεδομένα, μετατρέψαμε σε αυτοσκοπό την επιβολή κυρώσεων και εν τέλει οδηγηθήκαμε σε πλήρη απομόνωση εντός της Ένωσης, καθώς και το γεγονός ότι η προοπτική λύσης του Κυπριακού εξυπηρετεί και την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση, επιβάλλει να προσανατολιστούμε περισσότερο στη διασύνδεση της στάσης της Τουρκίας στην επικείμενη διαδικασία που αρχίζει στη Γενεύη και γενικότερα με τις διαπραγματεύσεις για λύση, με τη θετική ατζέντα της Ε.Ε. με την Τουρκία.

 

Η εικόνα απογοήτευσης ανάμεσα στο λαό για το Κυπριακό μπορεί να ανατραπεί…

Για διαφόρους λόγους, σύμφωνα με τον Γ. Λουκαΐδη, το Κυπριακό ιεραρχείται στην 4η θέση ανάμεσα στα σοβαρά προβλήματα από τους ψηφοφόρους.

Τα 47 χρόνια που έχουν διέλθει από την εισβολή χωρίς να έχει επιτευχθεί η λύση του Κυπριακού έχουν επιφέρει κόπωση. Δεν πρέπει, επίσης, να ξεχνούμε ότι η πλειοψηφία πλέον των συμπατριωτών μας βιώνει την κατοχή ως την καθημερινή του «κανονικότητα», αφού δεν έχει ζήσει καθόλου στο πλαίσιο μιας ενωμένης Κύπρου. Σε αυτή τη διαπίστωση θα πρέπει να προσθέσουμε ακόμα μία. Εδώ και τέσσερα χρόνια βιώνουμε το βαθύτερο ίσως αδιέξοδο που υπήρξε ποτέ στο Κυπριακό, γεγονός που δημιουργεί συναισθήματα απογοήτευσης και απαισιοδοξίας, οδηγώντας έτσι σε μειωμένο ενδιαφέρον των πολιτών.

Την ίδια ώρα, θα πρέπει να προσθέσουμε ακόμη μια παράμετρο που συνδέεται με τα σοβαρά προβλήματα που βιώνουν πολλοί συμπατριώτες μας εξαιτίας και της πανδημίας και των οικονομικών επιπτώσεων που αυτή έχει επιφέρει. Ο κόσμος δίνει μια μάχη επιβίωσης σε δύσκολες συνθήκες, γεγονός που του απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της προσοχής του.

Σε κάθε περίπτωση, αυτή η εικόνα της στιγμής που παρουσιάζουν δημοσκοπήσεις, όπως η εμπειρία αποδεικνύει, μπορεί να ανατραπεί αν δημιουργηθούν εκ νέου προοπτικές και αισιοδοξία ανάμεσα στο λαό μας σε ό,τι αφορά την επίλυση του Κυπριακού.

Eιδήσεις από την Κύπρο και τον κόσμο, όλη η επικαιρότητα στο dialogos.com.cy.
Ακολουθήστε μας και στο Google News.