Πρόβλημα με την ανακύκλωση ελαστικών προέκυψε μετά τη συμφωνία ιδιωτικοποίησης του λιμανιού Λεμεσού.

Πλέον, δεν υπάρχει ο απαραίτητος έλεγχος στους εισαγωγείς ελαστικών στο λιμάνι, τα ελαστικά εκτελωνίζονται χωρίς συνεννόηση με τις εταιρείες ανακύκλωσης, και η διαδικασία ανακύκλωσης δυσχεραίνεται.

Το Τμήμα Περιβάλλοντος δηλώνει ενήμερο για τη συμφωνία ιδιωτικοποίησης των λιμανιών, καθώς και για τα προβλήματα που έχουν προκύψει. Αρχικά, πριν την ιδιωτικοποίηση, με το που έφταναν ελαστικά στο τελωνείο ειδοποιούνταν οι εταιρείες ανακύκλωσης και ανάλογα με το ποιος ήταν ο εισαγωγέας ελαστικών, αυτός πλήρωνε στην εταιρεία, με την οποία συνεργαζόταν, το αντίστοιχο περιβαλλοντικό τέλος. Η εταιρεία ανακύκλωσης δίδει κάποιου είδους κουπόνια ανάλογα με την κατηγορία στην οποία εντάσσεται το κάθε ελαστικό. Κάθε ελαστικό αντιστοιχεί σε ένα κουπόνι. Ο εισαγωγέας μπορούσε να εκτελωνίσει τα ελαστικά μόνο με την επίδειξη απόδειξης ότι πληρώθηκε το περιβαλλοντικό τέλος προς την Αρχή Λιμένων. Τα συνεργεία εφαρμογής ελαστικών παίρνουν τα ελαστικά, μαζί με τα κουπόνια τους, και οι εταιρείες ανακύκλωσης μαζεύουν τα φθαρμένα ελαστικά μόνο αν τους δοθούν τα αντίστοιχα κουπόνια.

Πρέπει να σημειωθεί ότι το περιβαλλοντικό τέλος μεταφέρεται στον καταναλωτή. Μετά την ιδιωτικοποίηση του λιμανιού από την κυβέρνηση, το θέμα της ανακύκλωσης δεν λήφθηκε υπόψη και οι ιδιωτικές εταιρείες που διαχειρίζονται πλέον το λιμάνι εκτελωνίζουν τα ελαστικά χωρίς να απαιτούν απόδειξη ότι πληρώθηκε περιβαλλοντικό τέλος στα Συλλογικά Συστήματα, ούτε δίνουν στοιχεία στους ανακυκλωτές για τους εισαγωγείς. Συνεπώς, δεν γίνεται γνωστό στους ανακυκλωτές ποιος και πόσα ελαστικά εισήγαγε, ούτως ώστε να γίνει η απαραίτητη συνεννόηση, να πληρώσει το ανάλογο τέλος και να πάρει τα αντίστοιχα κουπόνια.

Οι εισαγωγείς έχουν την υποχρέωση, με δική τους πρωτοβουλία, να απευθυνθούν στην εταιρεία ανακύκλωσης με την οποία συνεργάζονται, να πληρώσουν το περιβαλλοντικό τέλος και να πάρουν τα αντίστοιχα κουπόνια. Όπως ενημερωθήκαμε, αυτό γίνεται μόνο από τους συνειδητοποιημένους εισαγωγείς και όχι από όλους. Όσοι λοιπόν δεν το κάνουν, δεν παίρνουν τα αντίστοιχα κουπόνια και ως εκ τούτου δεν μπορούν να δώσουν τα φθαρμένα ελαστικά στις εταιρείες ανακύκλωσης.

Αποτέλεσμα της πιο πάνω κατάστασης, πολλά ελαστικά να απορρίπτονται στην κυπριακή φύση και θάλασσα.

Εκ των υστέρων έλεγχος από το Τμήμα Περιβάλλοντος

Επικοινωνήσαμε με το Τμήμα Περιβάλλοντος, που μας επιβεβαίωσε την πιο πάνω κατάσταση. Στην παρούσα φάση το Τμήμα πραγματοποιεί εκ των υστέρων έλεγχο της αγοράς μετά από πληροφόρηση που λαμβάνει μηνιαία από το Τμήμα Τελωνείων και μετά από πρόσβαση που έχει εξασφαλίσει στο λογισμικό πρόγραμμα της Αρχής Λιμένων.

Σε συνεργασία με τα συλλογικά συστήματα πραγματοποιεί ελέγχους στους εισαγωγείς μετά την εκτελώνιση των προϊόντων σε μια προσπάθεια εξομάλυνσης των προβλημάτων που έχουν παρουσιαστεί. Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι το Τμήμα Περιβάλλοντος βρίσκεται σε επαφή με το Τμήμα Τελωνείων σε μια προσπάθεια να άρει τα προβλήματα που παρουσιάζονται εφαρμόζοντας νέες διαδικασίες και ελέγχους πριν την εκτελώνιση των προϊόντων, με την προϋπόθεση όμως ότι θα εξευρεθεί πρώτα η κατάλληλη νομοθετική ρύθμιση.

Όπως μας ενημέρωσε ο κ. Χαράλαμπος Θεοπέμπτου, σε απάντηση που έλαβε από τον Υπουργό Οικονομικών, το πρόβλημα θα ρυθμιστεί νομοθετικά. Όμως, όπως μας ανέφερε ο βουλευτής των Οικολόγων, εξαιτίας της χρονοβόρας γραφειοκρατίας που απαιτείται, η θέσπιση κατάλληλης νομοθεσίας δεν αναμένεται άμεσα. Ως εκ τούτου, μέχρι την εφαρμογή της όποιας νομοθεσίας το φαινόμενο της απόρριψης ελαστικών στη φύση θα συνεχιστεί. Παράλληλα, σε επικοινωνία που είχαμε με εταιρεία ανακύκλωσης η αγωνία τους για το θέμα ήταν έκδηλη. Μετά την ιδιωτικοποίηση, το έργο τους είναι πολύ δύσκολο, αφού χωρίς την απαραίτητη ενημέρωση από το λιμάνι αναμένουν από τους ευσυνείδητους εισαγωγείς να απευθυνθούν σε αυτούς για τη διαδικασία της ανακύκλωσης.

Οι εταιρείες ανακύκλωσης, όπως μας αναφέρθηκε, απευθύνθηκαν σε όλα τα αρμόδια σώματα, όμως το θέμα παραμένει στάσιμο, την ώρα που η κυπριακή φύση συνεχίζει να επιβαρύνεται με απόβλητα ελαστικά.

Ειρηναίος Πίττας