Ανοιχτος ορίζοντας

Το κατ’ εξοχήν αντιπολεμικό έργο όλων των εποχών- Υπερισχύει ο θρήνος για τη χαμένη πατρίδα – χαμένη οικογένεια – χαμένα υπάρχοντα

Τρωάδες του Ευριπίδη από το Θέατρο ΕΝΑ

ΔΙΕΘΝΕΣ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣΓιατί αρχαίο δράμα σήμερα Το αρχαίο δράμα μάς αφορά σήμερα, μας αφορούσε χθες και θα συνεχίσει να μας αφορά. Είναι φανταστικό πόσο σύγχρονο και πόσο ανεπτυγμένο ήταν το ελληνικό μυαλό και πώς άγγιζε τα διάφορα διαχρονικά προβλήματα της ανθρωπότητας. Με ελαφρές αλλαγές στο κείμενο, ή και καθόλου, τα κλασικά αυτά έργα είναι σαν να γράφτηκαν σήμερα.

Οι Τρωάδες τώρα Σήμερα που η ανθρωπότητα καίγεται από πολέμους, που παιδιά και γυναίκες σκοτώνονται άδικα, το έργο του Ευριπίδη Τρωάδες είναι πάρα πολύ επίκαιρο και παγκοσμίως αναγνωρισμένο ως το κατ’ εξοχήν αντιπολεμικό έργο όλων των εποχών, που οι ήρωές του δεν είναι οι στρατιώτες και οι πολεμιστές, αλλά τα θύματα, δηλαδή τα γυναικόπαιδα.

Σκηνοθετική προσέγγιση Η σκηνοθετική ματιά επικεντρώνεται σ’ αυτό που ανάφερα προηγουμένως, στον ηρωισμό των γυναικών της Τροίας, που ενώ χάνουν τα πάντα –σπίτι, πατρίδα, συζύγους, παιδιά– διατηρούν την αξιοπρέπειά τους και συνεχίζουν τη ζωή τους, παρ’ όλο που το μέλλον τους είναι μελανό.

Όρια στο ανέβασμα αρχαίου δράματος Γενικά στο θέατρο δεν υπάρχουν όρια, με την προϋπόθεση όμως ότι ο κύριος στόχος είναι η έκφραση του συγγραφέα, δηλαδή τι θέλει να πει ο συγγραφέας. Ο σκηνοθέτης πρέπει να έχει πρώτιστο μέλημα το κείμενο, ειδικά όταν πρόκειται για αρχαίο δράμα και μετά έρχονται τα υπόλοιπα. Με διάφορους μοντερνισμούς μπορεί ένας σκηνοθέτης να καταστρέψει το μεγαλείο του αρχαίου ελληνικού δράματος.

Αριστοτελική κάθαρση Ειδικά στις Τρωάδες δεν ισχύει η αριστοτελική κάθαρση όπως ορίζεται. Στις Τρωάδες υπερισχύει ο θρήνος για τη χαμένη πατρίδα – χαμένη οικογένεια – χαμένα υπάρχοντα κ.λ.π. Τόσο κοντά μας. Κύπρος 1974. Είναι κατά τη γνώμη μου μια ανορθόδοξη τραγωδία. Θα μπορούσαμε να δούμε ίσως την κάθαρση σαν κάτι το μελλοντικό -τα πάθη του Οδυσσέα, ο θάνατος του Αγαμέμνονα και της Κασσάνδρας κ.τ.λ.– κάτι που δεν συναντούμε στην τραγωδία εκτός μέσα από τις προφητείες της Κασσάνδρας.

Παράδοση στην πρόσληψη του αρχαίου δράματος στην Κύπρο Μέσα από τα χρόνια παρακολουθήσαμε πάμπολλες τραγωδίες σΚύπρο και την Ελλάδα ακόμα και στο εξωτερικό. Υπήρξαν παραστάσεις με μεγάλο εκτόπισμα, όπως π.χ Ικέτιδες σε σκηνοθεσία Νίκου Χαραλάμπους και πολλές άλλες. Ακριβώς δεν γνωρίζουμε πώς ανέβαζαν τότε την τραγωδία, αν και έχουμε αρκετές πηγές. Η κυρίως όμως φόρμα άρχισε στο γερμανικό θέατρο και είναι η βάση με την οποία ανεβάζεταιητραγωδία σήμερα. Θυμάμαι ιδιαιτέρα την παράσταση που ανέφερα προηγουμένως, τις Ικέτιδες του Νίκου Χαραλάμπους. Επίσης την τριλογία Ορέστεια (αγγλική παραγωγή) που παρακολούθησα στο Λονδίνο πριν περίπου δύο χρόνια. Θα ήθελα επίσης να αναφέρω την ιαπωνική προσέγγιση στο αρχαίο δράμα που βρίσκω αριστοτεχνική και που πραγματικά μέσα από την ιαπωνική κουλτούρα μάς φέρνει κοντά στο αρχαίο ελληνικό δράμα.

Αντρέας Χριστοδουλίδης

Η παραγωγή- Θέατρο ΕΝΑ

Eλεύθερη απόδοση κειμένου/Σκηνοθεσία/Σχεδιασμός φωτισμών: Αντρέας Χριστοδουλίδης, Μουσική: Ευαγόρας Καραγιώργης, Σκηνικά/Κουστούμια: Λάκης Γενεθλής, Χορογραφία/ Κίνηση/ Βοηθός σκηνοθέτη: Γιώργος Δημόπουλος

Διανομή: Εκάβη: Έρικα Μπεγέτη, Κασσάνδρα: Κρίστη Παπαδοπούλου, Ανδρομάχη: Έλενα Χατζηαυξέντη, Ελένη: Ειρήνη Σαλάτα – Γεωργίου Μενέλαος: Σωτήρης Μεστάνας Ταλθύβιος: Μανώλης Μιχαηλίδης,Αστυάναξ: Βασίλης Χαραλάμπους

Χορός: Έφη Χαραλάμπους, Στάλω Στυλιανού, Βασιλική Ανδρέου, Μαρία Πογιατζή, Μαρίλια Χαριδήμου, Ελένη Οροκληνιώτη, Μαρία Ανδρέου Στρατιώτες: Χάρης Χατζηχριστοφόρου, Στέλιος Στυλιανού, Πόλυς Χατζηκώστα, Μηνάς Καλαϊτζής

Παραστάσεις Σήμερα Κυριακή 1 Ιουλίου, Αρχαίο Ωδείο Πάφου [επίσημη έναρξη φεστιβάλ] Τρίτη 3 Ιουλίου, Αρχαίο Θέατρο Κουρίου Πέμπτη 5 Ιουλίου, Αμφιθέατρο «Tο σκαλί» Αγλαντζιά